[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"blogPost-7683":3,"categoryMenus":29,"$f82i3_7Z_FFhm2owncF3s_ar64t9MDGuz3iFuOqHjKqI":216},{"id":4,"section":5,"base":6,"course":7,"lesson":8,"title":9,"cat":10,"pic":11,"info_graphic":12,"podcast":12,"body":13,"tags":14,"metadata":12,"featured":19,"status":20,"views":21,"subdate":22,"up_date":23,"first_name":24,"last_name":25,"avatar":12,"cat_title":26,"subdate_jalali":27,"update_jalali":28},7683,67,1170,1182,4922,"صابون: نمک سدیم، پتاسیم یا آمونیوم اسیدهای چرب",14098,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FIwQnNSd6OL79kvUtFAtX_800.png",null,"\u003Cdiv aria-label=\"مقاله جامع در مورد صابون\" dir=\"rtl\" id=\"microecon-article\" role=\"article\" style=\"background: #ffffff; box-sizing: border-box; color: #667085; font-family: IRANSans,Tahoma,Arial,sans-serif; line-height: 1.8; max-width: 980px; padding: 16px; width: 100%; word-break: break-word\">\r\n\u003Ch2 style=\"color: #344054; font-size: 22px; font-weight: 800\">صابون: نمک اسیدهای چرب\u003C\u002Fh2>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"color: #667085; font-size: 13px; margin-top: 4px; opacity: .95\">از واکنش سادهٔ صابون‌سازی تا علم پشت تمیزی: همه چیز دربارهٔ نمک سدیم، پتاسیم و آمونیوم اسیدهای چرب.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #fff8e1; border-radius: 12px; border: 1px solid #ffb600; color: #667085; margin-bottom: 14px; margin-left: 16px; margin-right: 16px; margin-top: 14px; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>خلاصه:\u003C\u002Fstrong> صابون\u003Csup>1\u003C\u002Fsup> یکی از قدیمی‌ترین و پرکاربردترین مواد شوینده است که از طریق یک واکنش شیمیایی به نام \u003Cstrong>صابونی‌سازی\u003Csup>2\u003C\u002Fsup>\u003C\u002Fstrong> تولید می‌شود. در این مقاله، به زبان ساده کشف می‌کنیم که صابون در واقع نمک یک فلز قلیایی (مانند سدیم یا پتاسیم) با یک اسید چرب است. تفاوت بین صابون جامد و مایع، فرمول شیمیایی صابون، مکانیسم پاک‌کنندگی و کاربردهای عملی آن را برای دانش‌آموزان مقاطع مختلف توضیح خواهیم داد.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">صابون چیست؟ از تعریف ساده تا فرمول پیچیده\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>اگر از شما بپرسند صابون چیست، احتمالاً می‌گویید: «چیزی است که با آن دست‌هایمان را می‌شوییم». این درست است، اما تعریف علمی آن جالب‌تر است. صابون، \u003Cstrong>نمک\u003Csup>3\u003C\u002Fsup>\u003C\u002Fstrong> یک اسید چرب\u003Csup>4\u003C\u002Fsup> است. اسیدهای چرب مولکول‌های بلندی هستند که در چربی‌های حیوانی و روغن‌های گیاهی یافت می‌شوند. وقتی این اسیدهای چرب با یک باز\u003Csup>5\u003C\u002Fsup> قوی (مثل سود سوزآور یا پتاس) واکنش دهند، صابون تشکیل می‌شود.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #fff7e6; border-radius: 12px; border: 1px solid #ffb600; color: #7a5200; font-size: 13px; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>فرمول کلی واکنش صابونی‌سازی:\u003C\u002Fstrong>\u003Cbr>\r\n\u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; unicode-bidi: isolate; vertical-align: baseline; white-space: nowrap\">$ (R-COOH) + (NaOH) \\rightarrow (R-COONa) + (H_2O) $\u003C\u002Fspan>\u003Cbr>\r\nدر اینجا \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">R-COOH\u003C\u002Fspan> اسید چرب، \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">NaOH\u003C\u002Fspan> سود سوزآور (باز) و \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">R-COONa\u003C\u002Fspan> صابون سدیم است. \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">H_2O\u003C\u002Fspan> هم آب است که به عنوان محصول جانبی آزاد می‌شود.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cp>مولکول صابون یک ساختار دوگانه جالب دارد: یک سر آن \u003Cstrong>آبدوست\u003Csup>6\u003C\u002Fsup>\u003C\u002Fstrong> (به آب جذب می‌شود) و یک دم آن \u003Cstrong>آب‌گریز\u003Csup>7\u003C\u002Fsup>\u003C\u002Fstrong> یا چربی‌دوست (به چربی جذب می‌شود). این ساختار کلید قدرت پاک‌کنندگی صابون است.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">انواع صابون: سدیم، پتاسیم و آمونیوم؛ چه تفاوتی دارند؟\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>نوع فلز یا باز مورد استفاده در واکنش، خواص نهایی صابون را تعیین می‌کند. سه نوع رایج عبارتند از:\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cdiv aria-label=\"مقایسه انواع صابون بر اساس کاتیون فلزی\" role=\"region\" style=\"-webkit-overflow-scrolling: touch; border-radius: 12px; border: 1px solid #e5e7eb; box-sizing: border-box; margin-bottom: 8px; margin-left: 16px; margin-right: 16px; margin-top: 8px; overflow: auto; padding: 0\">\r\n\u003Ctable cellspacing=\"0\" style=\"border-collapse: collapse; box-sizing: border-box; min-width: 600px; width: 100%\">\r\n \u003Cthead>\r\n  \u003Ctr>\r\n   \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">نمک (کاتیون\u003Csup>8\u003C\u002Fsup>)\u003C\u002Fth>\r\n   \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">نام متداول\u003C\u002Fth>\r\n   \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">ویژگی‌های فیزیکی\u003C\u002Fth>\r\n   \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">کاربردهای معمول\u003C\u002Fth>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n \u003C\u002Fthead>\r\n \u003Ctbody>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">سدیم (\u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">Na^+\u003C\u002Fspan>)\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">صابون جامد\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">سخت، جامد، نقطه ذوب بالا\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">صابون دستشویی، صابون لباسشویی قالبی\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">پتاسیم (\u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">K^+\u003C\u002Fspan>)\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">صابون نرم یا مایع\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">نرم، خمیری یا مایع، نقطه ذوب پایین‌تر\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">صابون مایع دستشویی، صابون اصلاح\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">آمونیوم (\u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">NH_4^+\u003C\u002Fspan>)\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">صابون آمونیومی\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">معمولاً مایع یا خمیری، ممکن است بوی آمونیاک داشته باشد\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">شامپو فرش، پاک‌کننده‌های صنعتی (کاربرد محدودتر)\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n \u003C\u002Ftbody>\r\n\u003C\u002Ftable>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cp>به طور خلاصه، \u003Cstrong>صابون سدیم\u003C\u002Fstrong> معمولاً جامد و سفت است (مانند اکثر صابون‌های توالت). \u003Cstrong>صابون پتاسیم\u003C\u002Fstrong> نرم‌تر یا مایع است و در تهیه صابون مایع استفاده می‌شود. \u003Cstrong>صابون آمونیوم\u003C\u002Fstrong> کمتر رایج است و معمولاً در شوینده‌های مخصوص به کار می‌رود. برای درک بهتر، می‌توانید به صابون قالبی جامد (\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">سدیم\u003C\u002Fspan>) و مایع داخل یک پمپ (\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">پتاسیم\u003C\u002Fspan>) در کنار سینک دستشویی فکر کنید.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">صابون چگونه چرک و چربی را می‌زداید؟ نگاهی به مکانیسم مولکولی\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>وقتی دست چرب خود را فقط با آب می‌شویید، چربی پاک نمی‌شود زیرا آب و روغن با هم مخلوط نمی‌شوند. اینجاست که صابون مانند یک قهرمان وارد عمل می‌شود. همانطور که گفتیم، مولکول صابون یک سر آب‌دوست (قطبی) و یک دم آب‌گریز (غیرقطبی) دارد.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>\u003Cstrong>مراحل پاک‌کنندگی:\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Col>\r\n \u003Cli>\u003Cstrong>چسبیدن دم آب‌گریز:\u003C\u002Fstrong> دم آب‌گریز مولکول صابون به ذرات چربی و چرک (که آنها هم آب‌گریز هستند) می‌چسبد.\u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\u003Cstrong>احیاء توسط سر آب‌دوست:\u003C\u002Fstrong> سر آب‌دوست مولکول صابون به سمت مولکول‌های آب جذب می‌شود.\u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\u003Cstrong>تشکیل میسل\u003Csup>9\u003C\u002Fsup>:\u003C\u002Fstrong> هنگامی که تعداد زیادی مولکول صابون دور یک قطره چربی جمع می‌شوند، ساختاری کروی به نام \u003Cem>میسل\u003C\u002Fem> تشکیل می‌دهند. در این ساختار، دم‌های آب‌گریز به سمت داخل (حول چربی) و سرهای آب‌دوست به سمت بیرون (در تماس با آب) قرار می‌گیرند.\u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\u003Cstrong>شناور شدن و شسته شدن:\u003C\u002Fstrong> این میسل‌ها که حالا سطح خارجی آنها با آب سازگار است، در آب شناور می‌شوند و با آبکشی، چربی به دام افتاده را از روی سطح پوست یا پارچه می‌برند.\u003C\u002Fli>\r\n\u003C\u002Fol>\r\n\r\n\u003Cp>این فرآیند را می‌توان با عملی که یک گروه نجات انجام می‌دهد مقایسه کرد: دم‌های صابون مانند بازوهایی هستند که به فرد درگیر (چربی) چسبیده و سرهای صابون مانند طناب‌های نجات هستند که توسط نیروی آب (تیم نجات) کشیده می‌شوند.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">از آزمایشگاه شیمی تا خانه: تولید و استفاده عملی از صابون\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>تولید صابون در صنعت و حتی در خانه قابل انجام است. فرآیند اصلی، همان واکنش صابونی‌سازی است که نیاز به احتیاط دارد زیرا با مواد قلیایی قوی سر و کار داریم.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>\u003Cstrong>مواد اولیه ساده برای ساخت صابون در خانه (با نظارت بزرگترها):\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cul>\r\n \u003Cli>روغن یا چربی (مانند روغن زیتون، روغن نارگیل یا چربی حیوانی).\u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>باز (معمولاً سود سوزآور \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">NaOH\u003C\u002Fspan> برای صابون جامد یا پتاس \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">KOH\u003C\u002Fspan> برای صابون مایع).\u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>آب.\u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>اسانس یا رنگ گیاهی (اختیاری).\u003C\u002Fli>\r\n\u003C\u002Ful>\r\n\r\n\u003Cp>با مخلوط کردن دقیق این مواد و طی فرآیند گرمادهی و هم‌زدن، صابون خام تشکیل می‌شود. سپس باید قالب‌گیری شده و برای چند هفته بماند تا فرآیند تکمیل و قلیایی اضافی خنثی شود. این یک مثال عینی از تبدیل مواد طبیعی به یک محصول شیمیایی کاربردی است.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>در زندگی روزمره، صابون‌های مختلف را بر اساس نیاز انتخاب می‌کنیم. صابون سدیم سخت برای شستشوی دست و بدن، صابون پتاسیم مایع برای راحتی در توزیع و صابون‌های مخصوص حاوی مواد نرم‌کننده یا گلیسیرین برای پوست‌های حساس استفاده می‌شوند.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">اشتباهات رایج و پرسش‌های مهم\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #f8fafc; border-radius: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>سوال:\u003C\u002Fstrong> آیا صابون و مایع دستشویی\u003Csup>10\u003C\u002Fsup> یک چیز هستند؟\u003Cbr>\r\n\u003Cstrong>پاسخ:\u003C\u002Fstrong> خیر، دقیقاً یکسان نیستند. هر دو پاک‌کننده هستند، اما بسیاری از مایع‌های دستشویی امروزی از نظر فنی \u003Cstrong>صابون\u003C\u002Fstrong> نیستند، بلکه \u003Cstrong>شوینده‌های سنتزی\u003Csup>11\u003C\u002Fsup>\u003C\u002Fstrong> هستند. این شوینده‌ها نیز مانند صابون مولکول‌های دوگانه دارند، اما از مواد اولیه متفاوت و معمولاً از نفت خام ساخته می‌شوند. یک مزیت بزرگ آنها این است که در آب‌های سخت (آب‌هایی که املاح کلسیم و منیزیم زیادی دارند) بهتر کف می‌کنند و رسوب نمی‌بندند.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #f8fafc; border-radius: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>سوال:\u003C\u002Fstrong> چرا صابون گاهی باعث خشکی پوست می‌شود؟\u003Cbr>\r\n\u003Cstrong>پاسخ:\u003C\u002Fstrong> صابون علاوه بر چربی‌های کثیف، می‌تواند مقداری از چربی‌های طبیعی محافظ پوست را نیز در طول فرآیش پاک‌کنندگی بردارد. همچنین، اگر صابون به خوبی شسته نشود، بقایای قلیایی آن روی پوست باقی می‌ماند که می‌تواند باعث خشکی و تحریک شود. به همین دلیل است که صابون‌های ملایم یا دارای مواد مرطوب‌کننده مانند گلیسیرین توصیه می‌شوند.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #f8fafc; border-radius: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>سوال:\u003C\u002Fstrong> صابونی‌سازی یک واکنش شیمیایی برگشت‌پذیر است یا برگشت‌ناپذیر؟\u003Cbr>\r\n\u003Cstrong>پاسخ:\u003C\u002Fstrong> این واکنش در شرایط معمول \u003Cstrong>برگشت‌ناپذیر\u003C\u002Fstrong> است. یعنی پس از تشکیل صابون و آزاد شدن آب، به سادگی به مواد اولیه بازنمی‌گردد. به همین دلیل است که صابون ماندگاری طولانی دارد. این واکنش را می‌توان به پختن یک کیک تشبیه کرد؛ شما نمی‌توانید آرد و تخم مرغ پخته شده را دوباره به شکل اول جدا کنید.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #fffdf3; border-radius: 12px; border: 1px solid #ffb600; color: #24292f; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>جمع‌بندی:\u003C\u002Fstrong> صابون، این محصول به ظاهر ساده، نمادی زیبا از کاربرد علم شیمی در زندگی روزمره است. ما یاد گرفتیم که صابون یک نمک است که از واکنش یک اسید چرب (از چربی یا روغن) با یک باز قوی به دست می‌آید. بسته به نوع کاتیون فلزی (سدیم، پتاسیم یا آمونیوم)، خواص فیزیکی و کاربردی متفاوتی پیدا می‌کند. قدرت پاک‌کنندگی آن از ساختار دوگانه مولکولی‌اش ناشی می‌شود که به آن امکان می‌دهد پل ارتباطی بین آب و چربی باشد و آلودگی‌ها را محصور و حذف کند. درک این اصول نه تنها جالب است، بلکه پایه‌ای برای شناخت بسیاری از مواد شوینده دیگر نیز فراهم می‌کند.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">پاورقی\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>\u003Csup>1\u003C\u002Fsup> صابون (Soap)\u003Cbr>\r\n\u003Csup>2\u003C\u002Fsup> صابونی‌سازی (Saponification)\u003Cbr>\r\n\u003Csup>3\u003C\u002Fsup> نمک (Salt): در شیمی به ماده‌ای گفته می‌شود که از واکنش یک اسید با یک باز تشکیل می‌شود.\u003Cbr>\r\n\u003Csup>4\u003C\u002Fsup> اسید چرب (Fatty Acid): زنجیره‌های بلند هیدروکربنی که یک گروه کربوکسیل (\u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">-COOH\u003C\u002Fspan>) در انتهای آن قرار دارد.\u003Cbr>\r\n\u003Csup>5\u003C\u002Fsup> باز (Base): ماده‌ای که در آب یون هیدروکسید (\u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">OH^-\u003C\u002Fspan>) آزاد می‌کند.\u003Cbr>\r\n\u003Csup>6\u003C\u002Fsup> آبدوست (Hydrophilic): جاذب آب.\u003Cbr>\r\n\u003Csup>7\u003C\u002Fsup> آب‌گریز (Hydrophobic): دافع آب، جاذب چربی.\u003Cbr>\r\n\u003Csup>8\u003C\u002Fsup> کاتیون (Cation): یون با بار مثبت.\u003Cbr>\r\n\u003Csup>9\u003C\u002Fsup> میسل (Micelle): خوشه‌ای کروی از مولکول‌های صابون که در یک حلال تشکیل می‌شود.\u003Cbr>\r\n\u003Csup>10\u003C\u002Fsup> مایع دستشویی (Liquid Hand Wash)\u003Cbr>\r\n\u003Csup>11\u003C\u002Fsup> شوینده سنتزی (Synthetic Detergent)\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"margin-top: 20px\">\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">واکنش صابونی‌سازی\u003C\u002Fspan>\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">نمک اسید چرب\u003C\u002Fspan>\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">سدیم استئارات\u003C\u002Fspan>\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">مکانیسم پاک‌کنندگی صابون\u003C\u002Fspan>\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">تفاوت صابون و شوینده\u003C\u002Fspan>\u003C\u002Fdiv>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n",[15,16,17,18],"صابون","Soap","شیمی دوازدهم","پایه دوازدهم",0,1,464,"2025-12-06 10:07:33","2026-08-17 15:48:39","ندا","بنی هاشمی","کپسول آموزشی","1404\u002F09\u002F15","15:48 1405\u002F05\u002F26",{"status":20,"data":30},[31,70,130,148,168],{"id":20,"title":32,"list_order":20,"items":33},"آشنایی",[34,39,43,47,54,58,62,66],{"id":35,"link":36,"type":37,"slug":12,"title":38},8,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F8","content","قوانین و مقررات",{"id":40,"link":41,"type":37,"slug":12,"title":42},9,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F9","پرسش های متداول",{"id":44,"link":45,"type":37,"slug":12,"title":46},12,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F12","راهنمای عضویت",{"id":48,"link":49,"type":50,"slug":51,"handler":52,"title":53},132,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fmakemoney","special","makemoney","makeMoney","درآمدزایی در گاما",{"id":55,"link":56,"type":37,"slug":12,"title":57},13,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F13","راهنمای دبیران",{"id":59,"link":60,"type":37,"slug":12,"title":61},15,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F15","راهنمای دانش آموزان",{"id":63,"link":64,"type":37,"slug":12,"title":65},141,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F141","تغییرات اخیر",{"id":67,"link":68,"type":37,"slug":12,"title":69},69,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F69","نرم افزارهای كاربردی",{"id":71,"title":72,"list_order":20,"items":73},2,"المپیادها",[74,78,82,86,90,94,98,102,106,110,114,118,122,126],{"id":75,"link":76,"type":37,"slug":12,"title":77},4,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F4","المپیاد ریاضی",{"id":79,"link":80,"type":37,"slug":12,"title":81},19,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F19","المپیاد فیزیک",{"id":83,"link":84,"type":37,"slug":12,"title":85},20,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F20","المپیاد شیمی",{"id":87,"link":88,"type":37,"slug":12,"title":89},21,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F21","المپیاد زیست شناسی",{"id":91,"link":92,"type":37,"slug":12,"title":93},22,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F22","المپیاد کامپیوتر",{"id":95,"link":96,"type":37,"slug":12,"title":97},23,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F23","المپیاد نجوم",{"id":99,"link":100,"type":37,"slug":12,"title":101},24,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F24","المپیاد ادبی",{"id":103,"link":104,"type":37,"slug":12,"title":105},25,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F25","المپیاد سلول‌های بنیادی",{"id":107,"link":108,"type":37,"slug":12,"title":109},95,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F95","المپیاد جغرافیا",{"id":111,"link":112,"type":37,"slug":12,"title":113},114,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F114","المپیاد علوم زمین",{"id":115,"link":116,"type":37,"slug":12,"title":117},115,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F115","المپیاد مدیریت، اقتصاد و حکمرانی",{"id":119,"link":120,"type":37,"slug":12,"title":121},140,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F140","المپیاد سواد رسانه‌ای",{"id":123,"link":124,"type":37,"slug":12,"title":125},136,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F136","المپیاد نانو",{"id":127,"link":128,"type":37,"slug":12,"title":129},151,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F151","المپیاد هوش مصنوعی",{"id":131,"title":132,"list_order":20,"items":133},3,"نمونه و تیزهوشان",[134,138,143],{"id":135,"link":136,"type":37,"slug":12,"title":137},26,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F26","آزمون ورودی پایه چهارم",{"id":139,"link":140,"type":50,"slug":141,"handler":141,"title":142},27,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas6","khas6","آزمون ورودی پایه هفتم",{"id":144,"link":145,"type":50,"slug":146,"handler":146,"title":147},28,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas9","khas9","آزمون ورودی پايه دهم",{"id":149,"title":150,"list_order":20,"items":151},7,"کتابهای درسی",[152,156,160,164],{"id":153,"link":154,"type":37,"slug":12,"title":155},43,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F43","دوره دبستان",{"id":157,"link":158,"type":37,"slug":12,"title":159},48,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F48","دوره اول متوسطه",{"id":161,"link":162,"type":37,"slug":12,"title":163},49,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F49","دوره دوم متوسطه",{"id":165,"link":166,"type":37,"slug":12,"title":167},50,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F50","بارم بندی دروس",{"id":35,"title":169,"list_order":35,"items":170},"پیشنهاد ویژه",[171,176,181,186,191,196,201,204,208,212],{"id":172,"link":173,"type":50,"slug":174,"handler":174,"title":175},108,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang6th","hamahang6th","امتحانات هماهنگ ششم",{"id":177,"link":178,"type":50,"slug":179,"handler":179,"title":180},71,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang9th","hamahang9th","امتحانات هماهنگ نهم",{"id":182,"link":183,"type":50,"slug":184,"handler":184,"title":185},147,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei10th","nahaei10th","امتحان نهایی دهم",{"id":187,"link":188,"type":50,"slug":189,"handler":189,"title":190},148,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei11th","nahaei11th","امتحان نهایی یازدهم",{"id":192,"link":193,"type":50,"slug":194,"handler":194,"title":195},94,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei12th","nahaei12th","امتحان نهایی دوازدهم",{"id":197,"link":198,"type":37,"slug":199,"title":200},68,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkonkur","konkur","بیست‌وسه سال کنکور سراسری",{"id":5,"link":202,"type":37,"slug":12,"title":203},"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F67","ويژه نامه نوبت دوم",{"id":205,"link":206,"type":37,"slug":12,"title":207},64,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F64","آزمون‌های نوبت دوم",{"id":209,"link":210,"type":37,"slug":12,"title":211},78,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F78","آزمون‌های نوبت اول",{"id":213,"link":214,"type":37,"slug":12,"title":215},90,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F90","آزمون سنجش آغازین",{"tests":217,"papers":218,"files":219,"questions":220,"exams":221,"tutorials":222,"blogs":223},[],[],[],[],[],[],[224,233,241,249,257,265,273,281,289,297,305,313],{"id":225,"title":226,"cat":10,"pic":227,"up_date":228,"title_url":229,"url":230,"legacy_url":231,"cat_title":26,"update_jalali":232},7646,"آبکاری: پوشاندن سطح جسم با لایه نازک فلز در سلول الکترولیتی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fv2So9mGx5tSGK8X7SR1b_200.png","2026-08-17 17:31:31","آبکاری-پوشاندن-سطح-جسم-با-لایه-نازک-فلز-در-سلول-الکترولیتی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F7646\u002Fآبکاری-پوشاندن-سطح-جسم-با-لایه-نازک-فلز-در-سلول-الکترولیتی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F7646\u002Fآبکاری-پوشاندن-سطح-جسم-با-لایه-نازک-فلز-در-سلول-الکترولیتی","1405\u002F05\u002F26",{"id":234,"title":235,"cat":10,"pic":236,"up_date":237,"title_url":238,"url":239,"legacy_url":240,"cat_title":26,"update_jalali":232},7647,"آند: الکترودی که در سطح آن اکسایش رخ می‌دهد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FRdTdHQYJfgPrbpVXdRAa_200.png","2026-08-17 17:29:00","آند-الکترودی-که-در-سطح-آن-اکسایش-رخ-میدهد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F7647\u002Fآند-الکترودی-که-در-سطح-آن-اکسایش-رخ-میدهد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F7647\u002Fآند-الکترودی-که-در-سطح-آن-اکسایش-رخ-میدهد",{"id":242,"title":243,"cat":10,"pic":244,"up_date":245,"title_url":246,"url":247,"legacy_url":248,"cat_title":26,"update_jalali":232},7648,"اسید: ماده‌ای با مزۀ ترش که با بازها نمک تولید می‌کند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FNvXWqeJXjZT1FJABliur_200.png","2026-08-17 17:22:07","اسید-مادهای-با-مزۀ-ترش-که-با-بازها-نمک-تولید-میکند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F7648\u002Fاسید-مادهای-با-مزۀ-ترش-که-با-بازها-نمک-تولید-میکند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F7648\u002Fاسید-مادهای-با-مزۀ-ترش-که-با-بازها-نمک-تولید-میکند",{"id":250,"title":251,"cat":10,"pic":252,"up_date":253,"title_url":254,"url":255,"legacy_url":256,"cat_title":26,"update_jalali":232},7649,"اسید آرنیوس: ماده‌ای که با حل شدن در آب غلظت +H₃O را افزایش می‌دهد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FEFcbuExoqGNfy4zZJBA7_200.png","2026-08-17 17:20:52","اسید-آرنیوس-مادهای-که-با-حل-شدن-در-آب-غلظت-H₃O-را-افزایش-میدهد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F7649\u002Fاسید-آرنیوس-مادهای-که-با-حل-شدن-در-آب-غلظت-H₃O-را-افزایش-میدهد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F7649\u002Fاسید-آرنیوس-مادهای-که-با-حل-شدن-در-آب-غلظت-H₃O-را-افزایش-میدهد",{"id":258,"title":259,"cat":10,"pic":260,"up_date":261,"title_url":262,"url":263,"legacy_url":264,"cat_title":26,"update_jalali":232},7650,"اسید تک‌پروتوندار: اسیدی که هر مولکول آن حداکثر یک هیدرونیوم تولید می‌کند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FuLyw8UdlWsi5sps1r9CT_200.png","2026-08-17 17:18:29","اسید-تکپروتوندار-اسیدی-که-هر-مولکول-آن-حداکثر-یک-هیدرونیوم-تولید-میکند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F7650\u002Fاسید-تکپروتوندار-اسیدی-که-هر-مولکول-آن-حداکثر-یک-هیدرونیوم-تولید-میکند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F7650\u002Fاسید-تکپروتوندار-اسیدی-که-هر-مولکول-آن-حداکثر-یک-هیدرونیوم-تولید-میکند",{"id":266,"title":267,"cat":10,"pic":268,"up_date":269,"title_url":270,"url":271,"legacy_url":272,"cat_title":26,"update_jalali":232},7651,"اسید چرب: کربوکسیلیک اسید با زنجیر دراز کربنی سیر شده یا سیرنشده بدون شاخه","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FUvJ8bGG6Yax0GwbWqETd_200.png","2026-08-17 17:15:17","اسید-چرب-کربوکسیلیک-اسید-با-زنجیر-دراز-کربنی-سیر-شده-یا-سیرنشده-بدون-شاخه","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F7651\u002Fاسید-چرب-کربوکسیلیک-اسید-با-زنجیر-دراز-کربنی-سیر-شده-یا-سیرنشده-بدون-شاخه","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F7651\u002Fاسید-چرب-کربوکسیلیک-اسید-با-زنجیر-دراز-کربنی-سیر-شده-یا-سیرنشده-بدون-شاخه",{"id":274,"title":275,"cat":10,"pic":276,"up_date":277,"title_url":278,"url":279,"legacy_url":280,"cat_title":26,"update_jalali":232},7652,"اصل لوشاتلیه: اگر عاملی تعادل را برهم زند، سامانه جهت تأثیرپذیری کمتر جابه‌جا می‌شود","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FXcI5Dqu892lOEdiZoyVe_200.png","2026-08-17 17:12:04","اصل-لوشاتلیه-اگر-عاملی-تعادل-را-برهم-زند-سامانه-جهت-تأثیرپذیری-کمتر-جابهجا-میشود","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F7652\u002Fاصل-لوشاتلیه-اگر-عاملی-تعادل-را-برهم-زند-سامانه-جهت-تأثیرپذیری-کمتر-جابهجا-میشود","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F7652\u002Fاصل-لوشاتلیه-اگر-عاملی-تعادل-را-برهم-زند-سامانه-جهت-تأثیرپذیری-کمتر-جابهجا-میشود",{"id":282,"title":283,"cat":10,"pic":284,"up_date":285,"title_url":286,"url":287,"legacy_url":288,"cat_title":26,"update_jalali":232},7653,"اکسایش: فرایند از دست دادن الکترون توسط اتم‌ها، یون‌ها یا مولکول‌ها","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FvNbPSsE2BsPbhb0t3mXj_200.png","2026-08-17 17:10:34","اکسایش-فرایند-از-دست-دادن-الکترون-توسط-اتمها-یونها-یا-مولکولها","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F7653\u002Fاکسایش-فرایند-از-دست-دادن-الکترون-توسط-اتمها-یونها-یا-مولکولها","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F7653\u002Fاکسایش-فرایند-از-دست-دادن-الکترون-توسط-اتمها-یونها-یا-مولکولها",{"id":290,"title":291,"cat":10,"pic":292,"up_date":293,"title_url":294,"url":295,"legacy_url":296,"cat_title":26,"update_jalali":232},7654,"اکسنده: گونه‌ای که در واکنش اکسایش-کاهش گونۀ دیگر را اکسید می‌کند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FmdEuSnZW3wPcVcnT0HQN_200.png","2026-08-17 17:08:11","اکسنده-گونهای-که-در-واکنش-اکسایش-کاهش-گونۀ-دیگر-را-اکسید-میکند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F7654\u002Fاکسنده-گونهای-که-در-واکنش-اکسایش-کاهش-گونۀ-دیگر-را-اکسید-میکند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F7654\u002Fاکسنده-گونهای-که-در-واکنش-اکسایش-کاهش-گونۀ-دیگر-را-اکسید-میکند",{"id":298,"title":299,"cat":10,"pic":300,"up_date":301,"title_url":302,"url":303,"legacy_url":304,"cat_title":26,"update_jalali":232},7655,"الکترود: رسانای الکترونی در نیم سلول الکتروشیمیایی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F7TZzCRvqJdJSQtRvQ01d_200.png","2026-08-17 17:04:59","الکترود-رسانای-الکترونی-در-نیم-سلول-الکتروشیمیایی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F7655\u002Fالکترود-رسانای-الکترونی-در-نیم-سلول-الکتروشیمیایی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F7655\u002Fالکترود-رسانای-الکترونی-در-نیم-سلول-الکتروشیمیایی",{"id":306,"title":307,"cat":10,"pic":308,"up_date":309,"title_url":310,"url":311,"legacy_url":312,"cat_title":26,"update_jalali":232},7656,"الکتروشیمی: علم استفاده از انرژی الکتریکی برای انجام تغییر شیمیایی یا تولید آن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FkFSdqENFY4UmNdvBPsKN_200.png","2026-08-17 17:03:26","الکتروشیمی-علم-استفاده-از-انرژی-الکتریکی-برای-انجام-تغییر-شیمیایی-یا-تولید-آن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F7656\u002Fالکتروشیمی-علم-استفاده-از-انرژی-الکتریکی-برای-انجام-تغییر-شیمیایی-یا-تولید-آن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F7656\u002Fالکتروشیمی-علم-استفاده-از-انرژی-الکتریکی-برای-انجام-تغییر-شیمیایی-یا-تولید-آن",{"id":314,"title":315,"cat":10,"pic":316,"up_date":317,"title_url":318,"url":319,"legacy_url":320,"cat_title":26,"update_jalali":232},7657,"انرژی فعال‌سازی: حداقل انرژی لازم برای شروع واکنش شیمیایی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fc33e0ZATqf4qZoJJtRdW_200.png","2026-08-17 17:00:47","انرژی-فعالسازی-حداقل-انرژی-لازم-برای-شروع-واکنش-شیمیایی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F7657\u002Fانرژی-فعالسازی-حداقل-انرژی-لازم-برای-شروع-واکنش-شیمیایی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F7657\u002Fانرژی-فعالسازی-حداقل-انرژی-لازم-برای-شروع-واکنش-شیمیایی"]