[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"blogPost-6766":3,"categoryMenus":27,"$fJ9yDO4DkE_Yj9M0J7jjTln4aOtC1KBYGzmOKxgarV7M":213},{"id":4,"section":5,"base":6,"course":7,"lesson":8,"title":9,"cat":10,"pic":11,"info_graphic":12,"podcast":12,"body":13,"tags":14,"metadata":12,"featured":7,"status":18,"views":19,"subdate":20,"up_date":21,"first_name":22,"last_name":23,"avatar":12,"cat_title":24,"subdate_jalali":25,"update_jalali":26},6766,2,4,0,138,"جدول تناوبی عنصرها: جدولی که عنصرها را بر اساس ویژگی‌های شیمیایی و عدد اتمی مرتب کرده است.",14098,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FKOf9tJD6y4zi9CBaLol8_800.png",null,"\u003Cdiv aria-label=\"مقاله جدول تناوبی عنصرها\" dir=\"rtl\" id=\"microecon-article\" role=\"article\" style=\"background: #ffffff; box-sizing: border-box; color: #667085; font-family: IRANSans,Tahoma,Arial,sans-serif; line-height: 1.8; max-width: 980px; padding: 16px; width: 100%; word-break: break-word\">\r\n\u003Ch2 style=\"color: #344054; font-size: 22px; font-weight: 800\">جدول تناوبی: نقشه گنج دنیای مواد\u003C\u002Fh2>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"color: #667085; font-size: 13px; margin-top: 4px; opacity: .95\">یک راهنمای ساده و جذاب برای درک عنصرهای سازنده جهان\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #fff8e1; border-radius: 12px; border: 1px solid #ffb600; color: #667085; margin-bottom: 14px; margin-left: 16px; margin-right: 16px; margin-top: 14px; padding: 12px 14px\">جدول تناوبی\u003Csup>1\u003C\u002Fsup> یک ابزار علمی فوق‌العاده است که همه عنصرهای شناخته شده را به صورت منظم و بر اساس ویژگی‌های مشترکشان مرتب کرده است. این مقاله به زبان ساده توضیح می‌دهد که جدول تناوبی چیست، چگونه خوانده می‌شود و کاربردهای آن در زندگی روزمره ما چگونه است. کلمات کلیدی مهم این مقاله شامل \u003Cstrong>عنصر\u003C\u002Fstrong>\u003Csup>2\u003C\u002Fsup>، \u003Cstrong>عدد اتمی\u003C\u002Fstrong>\u003Csup>3، \u003Cstrong>گروه\u003C\u002Fstrong>\u003Csup>4\u003C\u002Fsup> و \u003Cstrong>دوره\u003C\u002Fstrong>\u003Csup>5\u003C\u002Fsup> می‌باشند. \u003C\u002Fsup>\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">عنصرها: آجرهای ساختمان جهان\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>همه چیز در جهان، از ستاره‌های دور گرفته تا خود ما، از موادی ساخته شده‌اند که به آن‌ها \u003Cstrong>عنصر\u003C\u002Fstrong> می‌گوییم. یک عنصر، ماده‌ای است که نمی‌توان آن را به مواد ساده‌تر تبدیل کرد. مثلاً طلا یک عنصر است، اما آب یک عنصر نیست چون می‌توان آن را به دو عنصر هیدروژن و اکسیژن تجزیه کرد. تا امروز، دانشمندان \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">118\u003C\u002Fspan> عنصر مختلف را کشف کرده‌اند.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #fff7e6; border-radius: 12px; border: 1px solid #ffb600; color: #7a5200; font-size: 13px; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>نکته:\u003C\u002Fstrong> عدد اتمی مانند کد ملی هر عنصر است. این عدد نشان می‌دهد یک اتم از یک عنصر، چند پروتون در مرکز خود (هسته) دارد. برای مثال، هیدروژن عدد اتمی \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">1\u003C\u002Fspan> دارد، یعنی فقط یک پروتون در هسته آن وجود دارد.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">چیدمان هوشمند: رازهای ردیف و ستون\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>دیمیتری مندلیف، دانشمند روس، اولین کسی بود که عنصرها را به شکلی منظم در یک جدول قرار داد. راز این چیدمان در دو مفهوم مهم نهفته است:\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cul>\r\n \u003Cli>\u003Cstrong>گروه‌ها (ستون‌های عمودی):\u003C\u002Fstrong> عنصرهایی که در یک ستون عمودی قرار دارند، ویژگی‌های شیمیایی بسیار مشابهی دارند. مثلاً همه عنصرهای گروه \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">18\u003C\u002Fspan> (گازهای نجیب\u003Csup>6\u003C\u002Fsup>) مانند نئون، بسیار پایدار هستند و به ندرت با عنصرهای دیگر واکنش می‌دهند.\u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\u003Cstrong>دوره‌ها (ردیف‌های افقی):\u003C\u002Fstrong> با حرکت از چپ به راست در یک ردیف افقی، عدد اتمی عنصرها به ترتیب افزایش می‌یابد. هرچه به انتهای دوره می‌رویم، اندازه اتم کوچک‌تر می‌شود.\u003C\u002Fli>\r\n\u003C\u002Ful>\r\n\r\n\u003Cdiv aria-label=\"نمونه‌ای از عنصرها و ویژگی‌های آن‌ها\" role=\"region\" style=\"-webkit-overflow-scrolling: touch; border-radius: 12px; border: 1px solid #e5e7eb; box-sizing: border-box; margin-bottom: 8px; margin-left: 16px; margin-right: 16px; margin-top: 8px; overflow: auto; padding: 0\">\r\n\u003Ctable cellspacing=\"0\" style=\"border-collapse: collapse; box-sizing: border-box; min-width: 600px; width: 100%\">\r\n \u003Cthead>\r\n  \u003Ctr>\r\n   \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">نام عنصر\u003C\u002Fth>\r\n   \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">نماد\u003C\u002Fth>\r\n   \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">عدد اتمی\u003C\u002Fth>\r\n   \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">حالت در دمای اتاق\u003C\u002Fth>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n \u003C\u002Fthead>\r\n \u003Ctbody>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">اکسیژن\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">O\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">\u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">8\u003C\u002Fspan>\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">گاز\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">آلومینیوم\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">Al\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">\u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">13\u003C\u002Fspan>\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">جامد\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">جیوه\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">Hg\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">\u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">80\u003C\u002Fspan>\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">مایع\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n \u003C\u002Ftbody>\r\n\u003C\u002Ftable>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">جدول تناوبی در زندگی روزمره ما\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>شاید فکر کنید جدول تناوبی فقط مربوط به آزمایشگاه‌هاست، اما عنصرهای آن در تمام وسایل اطراف ما وجود دارند:\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cul>\r\n \u003Cli>\u003Cstrong>نمک خوراکی:\u003C\u002Fstrong> از دو عنصر سدیم (Na) و کلر (Cl) ساخته شده است. فرمول شیمیایی آن \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; unicode-bidi: isolate; vertical-align: baseline; white-space: nowrap\">$NaCl$\u003C\u002Fspan> است.\u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\u003Cstrong>سکه:\u003C\u002Fstrong> سکه‌های قدیمی از فلز مس (Cu) ساخته می‌شدند.\u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\u003Cstrong>بادکنک هلیومی:\u003C\u002Fstrong> گاز داخل بادکنک‌های جشن، عنصر هلیوم (He) است که از هوا سبک‌تر است و باعث پرواز بادکنک می‌شود.\u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\u003Cstrong>بدن انسان:\u003C\u002Fstrong> بدن ما بیشتر از عنصرهای اکسیژن (O)، کربن (C)، هیدروژن (H) و نیتروژن (N) تشکیل شده است.\u003C\u002Fli>\r\n\u003C\u002Ful>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">اشتباهات رایج و پرسش‌های مهم\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #f8fafc; border-radius: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>آیا همه عنصرها در طبیعت یافت می‌شوند؟\u003C\u002Fstrong>\r\n\r\n\u003Cp style=\"margin-bottom: 0; padding-bottom: 0\">خیر. برخی از عنصرها، مخصوصاً آن‌هایی که عدد اتمی بالایی دارند، در طبیعت بسیار نادر هستند یا اصلاً وجود ندارند. دانشمندان این عنصرها را در آزمایشگاه و با استفاده از واکنش‌های هسته‌ای ساخته‌اند.\u003C\u002Fp>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #f8fafc; border-radius: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>چرا برخی از خانه‌های جدول تناوبی خالی هستند؟\u003C\u002Fstrong>\r\n\r\n\u003Cp style=\"margin-bottom: 0; padding-bottom: 0\">در نسخه‌های اولیه جدول، مندلیف با هوشمندی خانه‌هایی را برای عنصرهایی که هنوز کشف نشده بودند، خالی گذاشت. او حتی توانست ویژگی‌های برخی از این عنصرهای ناشناخته را پیش‌بینی کند که بعدها با کشف آن‌ها، پیش‌بینی‌هایش درست از آب درآمدند.\u003C\u002Fp>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #f8fafc; border-radius: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>نماد برخی عنصرها (مثل سدیم با Na) از کجا آمده است؟\u003C\u002Fstrong>\r\n\r\n\u003Cp style=\"margin-bottom: 0; padding-bottom: 0\">این نمادها معمولاً از نام لاتین عنصرها گرفته شده‌اند. مثلاً Na از کلمه لاتین \u003Cem>Natrium\u003C\u002Fem> به معنای سدیم گرفته شده است. این یک قرارداد بین‌المللی است تا دانشمندان در همه کشورها بتوانند یک زبان مشترک داشته باشند.\u003C\u002Fp>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #fffdf3; border-radius: 12px; border: 1px solid #ffb600; color: #24292f; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>جمع‌بندی:\u003C\u002Fstrong> جدول تناوبی یک ابزار علمی شگفت‌انگیز و بسیار منظم است که به ما کمک می‌کند عنصرهای سازنده جهان را درک کنیم. با یادگیری خواندن این جدول، می‌توانیم رابطه بین عنصرهای مختلف را بفهمیم و حتی ویژگی‌های عنصرهای ناشناخته را پیش‌بینی کنیم. این جدول نه تنها پایه علم شیمی، بلکه کلیدی برای درک دنیای مادی اطراف ماست.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">پاورقی\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>\u003Csup>1\u003C\u002Fsup>\u003Cstrong>جدول تناوبی (Periodic Table):\u003C\u002Fstrong> جدولی که در آن عنصرهای شیمیایی بر اساس عدد اتمی و ویژگی‌های شیمیایی آن‌ها به صورت دوره‌ای مرتب شده‌اند.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>\u003Csup>2\u003C\u002Fsup>\u003Cstrong>عنصر (Element):\u003C\u002Fstrong> ماده‌ای که از اتم‌های یکسان تشکیل شده و نمی‌توان آن را با روش‌های شیمیایی معمول به مواد ساده‌تری تجزیه کرد.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>\u003Csup>3\u003C\u002Fsup>\u003Cstrong>عدد اتمی (Atomic Number):\u003C\u002Fstrong> تعداد پروتون‌های موجود در هسته یک اتم که هویت یکتا برای هر عنصر است.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>\u003Csup>4\u003C\u002Fsup>\u003Cstrong>گروه (Group):\u003C\u002Fstrong> ستون عمودی در جدول تناوبی. عنصرهای یک گروه، تعداد الکترون‌های لایه آخرشان یکسان است و در نتیجه ویژگی‌های شیمیایی مشابهی دارند.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>\u003Csup>5\u003C\u002Fsup>\u003Cstrong>دوره (Period):\u003C\u002Fstrong> ردیف افقی در جدول تناوبی. عدد اتمی عنصرها در یک دوره از چپ به راست افزایش می‌یابد.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>\u003Csup>6\u003C\u002Fsup>\u003Cstrong>گازهای نجیب (Noble Gases):\u003C\u002Fstrong> عنصرهای گروه ۱۸ جدول تناوبی که به دلیل پایداری بسیار بالا، تمایل کمی برای واکنش با دیگر عنصرها دارند.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"margin-top: 20px\">\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">عنصرهای شیمیایی\u003C\u002Fspan>\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">عدد اتمی\u003C\u002Fspan>\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">دوره و گروه\u003C\u002Fspan>\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">کاربرد عنصرها\u003C\u002Fspan>\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">دیمیتری مندلیف\u003C\u002Fspan>\u003C\u002Fdiv>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n",[15,16,17],"پایهٔ هفتم","ریاضی هفتم","جدول تناوبی عنصرها",1,218,"2025-11-18 19:09:25","2026-08-24 13:34:23","سحر","شیرزاد","کپسول آموزشی","1404\u002F08\u002F27","13:34 1405\u002F06\u002F2",{"status":18,"data":28},[29,68,126,144,164],{"id":18,"title":30,"list_order":18,"items":31},"آشنایی",[32,37,41,45,52,56,60,64],{"id":33,"link":34,"type":35,"slug":12,"title":36},8,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F8","content","قوانین و مقررات",{"id":38,"link":39,"type":35,"slug":12,"title":40},9,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F9","پرسش های متداول",{"id":42,"link":43,"type":35,"slug":12,"title":44},12,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F12","راهنمای عضویت",{"id":46,"link":47,"type":48,"slug":49,"handler":50,"title":51},132,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fmakemoney","special","makemoney","makeMoney","درآمدزایی در گاما",{"id":53,"link":54,"type":35,"slug":12,"title":55},13,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F13","راهنمای دبیران",{"id":57,"link":58,"type":35,"slug":12,"title":59},15,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F15","راهنمای دانش آموزان",{"id":61,"link":62,"type":35,"slug":12,"title":63},141,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F141","تغییرات اخیر",{"id":65,"link":66,"type":35,"slug":12,"title":67},69,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F69","نرم افزارهای كاربردی",{"id":5,"title":69,"list_order":18,"items":70},"المپیادها",[71,74,78,82,86,90,94,98,102,106,110,114,118,122],{"id":6,"link":72,"type":35,"slug":12,"title":73},"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F4","المپیاد ریاضی",{"id":75,"link":76,"type":35,"slug":12,"title":77},19,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F19","المپیاد فیزیک",{"id":79,"link":80,"type":35,"slug":12,"title":81},20,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F20","المپیاد شیمی",{"id":83,"link":84,"type":35,"slug":12,"title":85},21,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F21","المپیاد زیست شناسی",{"id":87,"link":88,"type":35,"slug":12,"title":89},22,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F22","المپیاد کامپیوتر",{"id":91,"link":92,"type":35,"slug":12,"title":93},23,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F23","المپیاد نجوم",{"id":95,"link":96,"type":35,"slug":12,"title":97},24,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F24","المپیاد ادبی",{"id":99,"link":100,"type":35,"slug":12,"title":101},25,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F25","المپیاد سلول‌های بنیادی",{"id":103,"link":104,"type":35,"slug":12,"title":105},95,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F95","المپیاد جغرافیا",{"id":107,"link":108,"type":35,"slug":12,"title":109},114,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F114","المپیاد علوم زمین",{"id":111,"link":112,"type":35,"slug":12,"title":113},115,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F115","المپیاد مدیریت، اقتصاد و حکمرانی",{"id":115,"link":116,"type":35,"slug":12,"title":117},140,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F140","المپیاد سواد رسانه‌ای",{"id":119,"link":120,"type":35,"slug":12,"title":121},136,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F136","المپیاد نانو",{"id":123,"link":124,"type":35,"slug":12,"title":125},151,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F151","المپیاد هوش مصنوعی",{"id":127,"title":128,"list_order":18,"items":129},3,"نمونه و تیزهوشان",[130,134,139],{"id":131,"link":132,"type":35,"slug":12,"title":133},26,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F26","آزمون ورودی پایه چهارم",{"id":135,"link":136,"type":48,"slug":137,"handler":137,"title":138},27,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas6","khas6","آزمون ورودی پایه هفتم",{"id":140,"link":141,"type":48,"slug":142,"handler":142,"title":143},28,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas9","khas9","آزمون ورودی پايه دهم",{"id":145,"title":146,"list_order":18,"items":147},7,"کتابهای درسی",[148,152,156,160],{"id":149,"link":150,"type":35,"slug":12,"title":151},43,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F43","دوره دبستان",{"id":153,"link":154,"type":35,"slug":12,"title":155},48,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F48","دوره اول متوسطه",{"id":157,"link":158,"type":35,"slug":12,"title":159},49,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F49","دوره دوم متوسطه",{"id":161,"link":162,"type":35,"slug":12,"title":163},50,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F50","بارم بندی دروس",{"id":33,"title":165,"list_order":33,"items":166},"پیشنهاد ویژه",[167,172,177,182,187,192,197,201,205,209],{"id":168,"link":169,"type":48,"slug":170,"handler":170,"title":171},108,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang6th","hamahang6th","امتحانات هماهنگ ششم",{"id":173,"link":174,"type":48,"slug":175,"handler":175,"title":176},71,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang9th","hamahang9th","امتحانات هماهنگ نهم",{"id":178,"link":179,"type":48,"slug":180,"handler":180,"title":181},147,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei10th","nahaei10th","امتحان نهایی دهم",{"id":183,"link":184,"type":48,"slug":185,"handler":185,"title":186},148,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei11th","nahaei11th","امتحان نهایی یازدهم",{"id":188,"link":189,"type":48,"slug":190,"handler":190,"title":191},94,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei12th","nahaei12th","امتحان نهایی دوازدهم",{"id":193,"link":194,"type":35,"slug":195,"title":196},68,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkonkur","konkur","بیست‌وسه سال کنکور سراسری",{"id":198,"link":199,"type":35,"slug":12,"title":200},67,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F67","ويژه نامه نوبت دوم",{"id":202,"link":203,"type":35,"slug":12,"title":204},64,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F64","آزمون‌های نوبت دوم",{"id":206,"link":207,"type":35,"slug":12,"title":208},78,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F78","آزمون‌های نوبت اول",{"id":210,"link":211,"type":35,"slug":12,"title":212},90,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F90","آزمون سنجش آغازین",{"tests":214,"papers":215,"files":216,"questions":217,"exams":218,"tutorials":219,"blogs":220},[],[],[],[],[],[],[221,230,238,246,254,262,270,278,286,294,302,310],{"id":222,"title":223,"cat":10,"pic":224,"up_date":225,"title_url":226,"url":227,"legacy_url":228,"cat_title":24,"update_jalali":229},6722,"علوم تجربی: شاخه‌ای از علم که با مشاهده، پرسش، آزمایش و جمع‌آوری شواهد، پدیده‌های طبیعی را بررسی می‌کند.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FeETcCuqOOXDWdU2aKFrA_200.png","2026-08-24 18:40:41","علوم-تجربی-شاخهای-از-علم-که-با-مشاهده-پرسش-آزمایش-و-جمعآوری-شواهد-پدیدههای-طبیعی-را-بررسی-میکند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F6722\u002Fعلوم-تجربی-شاخهای-از-علم-که-با-مشاهده-پرسش-آزمایش-و-جمعآوری-شواهد-پدیدههای-طبیعی-را-بررسی-میکند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F6722\u002Fعلوم-تجربی-شاخهای-از-علم-که-با-مشاهده-پرسش-آزمایش-و-جمعآوری-شواهد-پدیدههای-طبیعی-را-بررسی-میکند","1405\u002F06\u002F2",{"id":231,"title":232,"cat":10,"pic":233,"up_date":234,"title_url":235,"url":236,"legacy_url":237,"cat_title":24,"update_jalali":229},6723,"تفکر علمی: اندیشیدن دربارهٔ مسئله‌ها با استفاده از منطق، مشاهده و شواهد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F1FxqR8MdRo4DbBTr5lRV_200.png","2026-08-24 18:37:39","تفکر-علمی-اندیشیدن-درباره-مسئلهها-با-استفاده-از-منطق-مشاهده-و-شواهد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F6723\u002Fتفکر-علمی-اندیشیدن-درباره-مسئلهها-با-استفاده-از-منطق-مشاهده-و-شواهد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F6723\u002Fتفکر-علمی-اندیشیدن-درباره-مسئلهها-با-استفاده-از-منطق-مشاهده-و-شواهد",{"id":239,"title":240,"cat":10,"pic":241,"up_date":242,"title_url":243,"url":244,"legacy_url":245,"cat_title":24,"update_jalali":229},6724,"تجربه: انجام آزمایش برای یافتن پاسخ درست به پرسش‌های علمی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FTKIuGIFDkDTIs1d3zNni_200.png","2026-08-24 18:31:44","تجربه-انجام-آزمایش-برای-یافتن-پاسخ-درست-به-پرسشهای-علمی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F6724\u002Fتجربه-انجام-آزمایش-برای-یافتن-پاسخ-درست-به-پرسشهای-علمی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F6724\u002Fتجربه-انجام-آزمایش-برای-یافتن-پاسخ-درست-به-پرسشهای-علمی",{"id":247,"title":248,"cat":10,"pic":249,"up_date":250,"title_url":251,"url":252,"legacy_url":253,"cat_title":24,"update_jalali":229},6725,"پرسش علمی: سؤالی که بتوان با مشاهده و آزمایش به آن پاسخ داد.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FtNRsz0TIo0AjjaxWESaI_200.png","2026-08-24 18:28:37","پرسش-علمی-سؤالی-که-بتوان-با-مشاهده-و-آزمایش-به-آن-پاسخ-داد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F6725\u002Fپرسش-علمی-سؤالی-که-بتوان-با-مشاهده-و-آزمایش-به-آن-پاسخ-داد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F6725\u002Fپرسش-علمی-سؤالی-که-بتوان-با-مشاهده-و-آزمایش-به-آن-پاسخ-داد",{"id":255,"title":256,"cat":10,"pic":257,"up_date":258,"title_url":259,"url":260,"legacy_url":261,"cat_title":24,"update_jalali":229},6726,"پیش‌بینی: حدسی منطقی دربارهٔ نتیجهٔ یک آزمایش پیش از انجام آن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FZOWxnlAP936Rvjjp3Hxu_200.png","2026-08-24 18:26:35","پیشبینی-حدسی-منطقی-درباره-نتیجه-یک-آزمایش-پیش-از-انجام-آن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F6726\u002Fپیشبینی-حدسی-منطقی-درباره-نتیجه-یک-آزمایش-پیش-از-انجام-آن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F6726\u002Fپیشبینی-حدسی-منطقی-درباره-نتیجه-یک-آزمایش-پیش-از-انجام-آن",{"id":263,"title":264,"cat":10,"pic":265,"up_date":266,"title_url":267,"url":268,"legacy_url":269,"cat_title":24,"update_jalali":229},6727,"آزمایش: کاری برنامه‌ریزی‌شده برای بررسی درستی یک فرضیه یا پیش‌بینی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FQZ1QZ39iwrdnhzz6thM5_200.png","2026-08-24 18:23:16","آزمایش-کاری-برنامهریزیشده-برای-بررسی-درستی-یک-فرضیه-یا-پیشبینی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F6727\u002Fآزمایش-کاری-برنامهریزیشده-برای-بررسی-درستی-یک-فرضیه-یا-پیشبینی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F6727\u002Fآزمایش-کاری-برنامهریزیشده-برای-بررسی-درستی-یک-فرضیه-یا-پیشبینی",{"id":271,"title":272,"cat":10,"pic":273,"up_date":274,"title_url":275,"url":276,"legacy_url":277,"cat_title":24,"update_jalali":229},6728,"مشاهده: استفاده از حواس پنج‌گانه برای جمع‌آوری اطلاعات دربارهٔ پدیده‌ها","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FMPsFO7J8BGhlnHJO6AI7_200.png","2026-08-24 18:17:51","مشاهده-استفاده-از-حواس-پنجگانه-برای-جمعآوری-اطلاعات-درباره-پدیدهها","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F6728\u002Fمشاهده-استفاده-از-حواس-پنجگانه-برای-جمعآوری-اطلاعات-درباره-پدیدهها","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F6728\u002Fمشاهده-استفاده-از-حواس-پنجگانه-برای-جمعآوری-اطلاعات-درباره-پدیدهها",{"id":279,"title":280,"cat":10,"pic":281,"up_date":282,"title_url":283,"url":284,"legacy_url":285,"cat_title":24,"update_jalali":229},6729,"ثبت داده‌ها: نوشتن و نگهداری نتایج مشاهده‌ها و آزمایش‌ها به‌صورت دقیق","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FBK2ZS3WotjzY3YQMZZxa_200.png","2026-08-24 15:51:59","ثبت-دادهها-نوشتن-و-نگهداری-نتایج-مشاهدهها-و-آزمایشها-بهصورت-دقیق","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F6729\u002Fثبت-دادهها-نوشتن-و-نگهداری-نتایج-مشاهدهها-و-آزمایشها-بهصورت-دقیق","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F6729\u002Fثبت-دادهها-نوشتن-و-نگهداری-نتایج-مشاهدهها-و-آزمایشها-بهصورت-دقیق",{"id":287,"title":288,"cat":10,"pic":289,"up_date":290,"title_url":291,"url":292,"legacy_url":293,"cat_title":24,"update_jalali":229},6730,"تجزیه و تحلیل داده‌ها: مقایسه، دسته‌بندی و نتیجه‌گیری از داده‌های به‌دست‌آمده","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FIMlMSTDBSE7bHXGMPSBQ_200.png","2026-08-24 15:46:26","تجزیه-و-تحلیل-دادهها-مقایسه-دستهبندی-و-نتیجهگیری-از-دادههای-بهدستآمده","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F6730\u002Fتجزیه-و-تحلیل-دادهها-مقایسه-دستهبندی-و-نتیجهگیری-از-دادههای-بهدستآمده","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F6730\u002Fتجزیه-و-تحلیل-دادهها-مقایسه-دستهبندی-و-نتیجهگیری-از-دادههای-بهدستآمده",{"id":295,"title":296,"cat":10,"pic":297,"up_date":298,"title_url":299,"url":300,"legacy_url":301,"cat_title":24,"update_jalali":229},6731,"فرضیه: پاسخ احتمالی یا پیش‌بینی‌شده برای یک پرسش علمی که باید با آزمایش بررسی شود.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F8pAd9XaLxrH3bvcIN8ej_200.png","2026-08-24 15:43:05","فرضیه-پاسخ-احتمالی-یا-پیشبینیشده-برای-یک-پرسش-علمی-که-باید-با-آزمایش-بررسی-شود","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F6731\u002Fفرضیه-پاسخ-احتمالی-یا-پیشبینیشده-برای-یک-پرسش-علمی-که-باید-با-آزمایش-بررسی-شود","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F6731\u002Fفرضیه-پاسخ-احتمالی-یا-پیشبینیشده-برای-یک-پرسش-علمی-که-باید-با-آزمایش-بررسی-شود",{"id":303,"title":304,"cat":10,"pic":305,"up_date":306,"title_url":307,"url":308,"legacy_url":309,"cat_title":24,"update_jalali":229},6732,"حل مسئله به روش علمی: فرایندی شامل طرح پرسش، فرضیه‌سازی، آزمایش، مشاهده و نتیجه‌گیری","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fi5Ih7z7qRsmbIcYFxnsg_200.png","2026-08-24 15:39:00","حل-مسئله-به-روش-علمی-فرایندی-شامل-طرح-پرسش-فرضیهسازی-آزمایش-مشاهده-و-نتیجهگیری","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F6732\u002Fحل-مسئله-به-روش-علمی-فرایندی-شامل-طرح-پرسش-فرضیهسازی-آزمایش-مشاهده-و-نتیجهگیری","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F6732\u002Fحل-مسئله-به-روش-علمی-فرایندی-شامل-طرح-پرسش-فرضیهسازی-آزمایش-مشاهده-و-نتیجهگیری",{"id":311,"title":312,"cat":10,"pic":313,"up_date":314,"title_url":315,"url":316,"legacy_url":317,"cat_title":24,"update_jalali":229},6733,"ابزار آزمایشگاهی: وسایلی مانند بشر، همزن شیشه‌ای و استوانه مدرج که برای انجام آزمایش‌ها استفاده می‌شوند.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F6TOTk8GY9uUyaUEfyTxP_200.png","2026-08-24 15:34:56","ابزار-آزمایشگاهی-وسایلی-مانند-بشر-همزن-شیشهای-و-استوانه-مدرج-که-برای-انجام-آزمایشها-استفاده-میشوند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F6733\u002Fابزار-آزمایشگاهی-وسایلی-مانند-بشر-همزن-شیشهای-و-استوانه-مدرج-که-برای-انجام-آزمایشها-استفاده-میشوند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F6733\u002Fابزار-آزمایشگاهی-وسایلی-مانند-بشر-همزن-شیشهای-و-استوانه-مدرج-که-برای-انجام-آزمایشها-استفاده-میشوند"]