[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"categoryMenus":3,"blogPost-6441":193,"$fSe5z6IueANUcN0HYgP35r8N5U_t6g3wbXRsYEP4rJyA":216},{"status":4,"data":5},1,[6,46,106,124,144],{"id":4,"title":7,"list_order":4,"items":8},"آشنایی",[9,15,19,23,30,34,38,42],{"id":10,"link":11,"type":12,"slug":13,"title":14},8,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F8","content",null,"قوانین و مقررات",{"id":16,"link":17,"type":12,"slug":13,"title":18},9,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F9","پرسش های متداول",{"id":20,"link":21,"type":12,"slug":13,"title":22},12,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F12","راهنمای عضویت",{"id":24,"link":25,"type":26,"slug":27,"handler":28,"title":29},132,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fmakemoney","special","makemoney","makeMoney","درآمدزایی در گاما",{"id":31,"link":32,"type":12,"slug":13,"title":33},13,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F13","راهنمای دبیران",{"id":35,"link":36,"type":12,"slug":13,"title":37},15,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F15","راهنمای دانش آموزان",{"id":39,"link":40,"type":12,"slug":13,"title":41},141,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F141","تغییرات اخیر",{"id":43,"link":44,"type":12,"slug":13,"title":45},69,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F69","نرم افزارهای كاربردی",{"id":47,"title":48,"list_order":4,"items":49},2,"المپیادها",[50,54,58,62,66,70,74,78,82,86,90,94,98,102],{"id":51,"link":52,"type":12,"slug":13,"title":53},4,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F4","المپیاد ریاضی",{"id":55,"link":56,"type":12,"slug":13,"title":57},19,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F19","المپیاد فیزیک",{"id":59,"link":60,"type":12,"slug":13,"title":61},20,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F20","المپیاد شیمی",{"id":63,"link":64,"type":12,"slug":13,"title":65},21,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F21","المپیاد زیست شناسی",{"id":67,"link":68,"type":12,"slug":13,"title":69},22,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F22","المپیاد کامپیوتر",{"id":71,"link":72,"type":12,"slug":13,"title":73},23,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F23","المپیاد نجوم",{"id":75,"link":76,"type":12,"slug":13,"title":77},24,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F24","المپیاد ادبی",{"id":79,"link":80,"type":12,"slug":13,"title":81},25,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F25","المپیاد سلول‌های بنیادی",{"id":83,"link":84,"type":12,"slug":13,"title":85},95,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F95","المپیاد جغرافیا",{"id":87,"link":88,"type":12,"slug":13,"title":89},114,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F114","المپیاد علوم زمین",{"id":91,"link":92,"type":12,"slug":13,"title":93},115,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F115","المپیاد مدیریت، اقتصاد و حکمرانی",{"id":95,"link":96,"type":12,"slug":13,"title":97},140,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F140","المپیاد سواد رسانه‌ای",{"id":99,"link":100,"type":12,"slug":13,"title":101},136,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F136","المپیاد نانو",{"id":103,"link":104,"type":12,"slug":13,"title":105},151,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F151","المپیاد هوش مصنوعی",{"id":107,"title":108,"list_order":4,"items":109},3,"نمونه و تیزهوشان",[110,114,119],{"id":111,"link":112,"type":12,"slug":13,"title":113},26,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F26","آزمون ورودی پایه چهارم",{"id":115,"link":116,"type":26,"slug":117,"handler":117,"title":118},27,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas6","khas6","آزمون ورودی پایه هفتم",{"id":120,"link":121,"type":26,"slug":122,"handler":122,"title":123},28,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas9","khas9","آزمون ورودی پايه دهم",{"id":125,"title":126,"list_order":4,"items":127},7,"کتابهای درسی",[128,132,136,140],{"id":129,"link":130,"type":12,"slug":13,"title":131},43,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F43","دوره دبستان",{"id":133,"link":134,"type":12,"slug":13,"title":135},48,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F48","دوره اول متوسطه",{"id":137,"link":138,"type":12,"slug":13,"title":139},49,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F49","دوره دوم متوسطه",{"id":141,"link":142,"type":12,"slug":13,"title":143},50,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F50","بارم بندی دروس",{"id":10,"title":145,"list_order":10,"items":146},"پیشنهاد ویژه",[147,152,157,162,167,172,177,181,185,189],{"id":148,"link":149,"type":26,"slug":150,"handler":150,"title":151},108,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang6th","hamahang6th","امتحانات هماهنگ ششم",{"id":153,"link":154,"type":26,"slug":155,"handler":155,"title":156},71,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang9th","hamahang9th","امتحانات هماهنگ نهم",{"id":158,"link":159,"type":26,"slug":160,"handler":160,"title":161},147,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei10th","nahaei10th","امتحان نهایی دهم",{"id":163,"link":164,"type":26,"slug":165,"handler":165,"title":166},148,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei11th","nahaei11th","امتحان نهایی یازدهم",{"id":168,"link":169,"type":26,"slug":170,"handler":170,"title":171},94,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei12th","nahaei12th","امتحان نهایی دوازدهم",{"id":173,"link":174,"type":12,"slug":175,"title":176},68,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkonkur","konkur","بیست‌وسه سال کنکور سراسری",{"id":178,"link":179,"type":12,"slug":13,"title":180},67,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F67","ويژه نامه نوبت دوم",{"id":182,"link":183,"type":12,"slug":13,"title":184},64,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F64","آزمون‌های نوبت دوم",{"id":186,"link":187,"type":12,"slug":13,"title":188},78,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F78","آزمون‌های نوبت اول",{"id":190,"link":191,"type":12,"slug":13,"title":192},90,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F90","آزمون سنجش آغازین",{"id":194,"section":178,"base":195,"course":196,"lesson":197,"title":198,"cat":199,"pic":200,"info_graphic":13,"podcast":13,"body":201,"tags":202,"metadata":13,"featured":207,"status":4,"views":208,"subdate":209,"up_date":210,"first_name":211,"last_name":212,"avatar":13,"cat_title":213,"subdate_jalali":214,"update_jalali":215},6441,1169,1171,3855,"ظرفیت زراعی خاک: بالاترین حد رطوبت قابل نگهداری در خاک برای گیاه",14098,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FDmtYXkgxxz0O13QIIbgG_800.png","\u003Cdiv aria-label=\"مقاله ظرفیت زراعی خاک\" dir=\"rtl\" id=\"microecon-article\" role=\"article\" style=\"background: #ffffff; box-sizing: border-box; color: #667085; font-family: IRANSans,Tahoma,Arial,sans-serif; line-height: 1.8; max-width: 980px; padding: 16px; width: 100%; word-break: break-word\">\r\n\u003Ch2 style=\"color: #344054; font-size: 22px; font-weight: 800\">ظرفیت زراعی خاک: گنج پنهان زیر پای ما\u003C\u002Fh2>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"color: #667085; font-size: 13px; margin-top: 4px; opacity: .95\">درک علمی از بالاترین حد رطوبتی که خاک می‌تواند برای گیاهان نگهداری کند.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #fff8e1; border-radius: 12px; border: 1px solid #ffb600; color: #667085; margin-bottom: 14px; margin-left: 16px; margin-right: 16px; margin-top: 14px; padding: 12px 14px\">این مقاله به بررسی مفهوم \u003Cstrong>ظرفیت زراعی خاک\u003C\u002Fstrong>\u003Csup>۱\u003C\u002Fsup> می‌پردازد و نقش حیاتی آن را در کشاورزی پایدار توضیح می‌دهد. شما با مفاهیم کلیدی مانند \u003Cstrong>نقاط ظرفیت زراعی\u003C\u002Fstrong>، \u003Cstrong>نقطه پژمردگی\u003C\u002Fstrong>\u003Csup>۲\u003C\u002Fsup> و \u003Cstrong>رطوبت قابل دسترس گیاه\u003C\u002Fstrong>\u003Csup>۳\u003C\u002Fsup> آشنا خواهید شد و خواهید فهمید که چگونه بافت خاک و مواد آلی بر این ظرفیت تأثیر می‌گذارند. این دانش به بهره‌برداران کمک می‌کند تا مدیریت آب را بهینه کرده و سلامت محصولات را تضمین کنند.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">ظرفیت زراعی چیست و چگونه کار می‌کند؟\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>فرض کنید یک اسفنج کاملاً خیس را برمی‌دارید و اجازه می‌دهید آب اضافی آن کاملاً خارج شود. اسفنج در این حالت، دیگر آبی از خود قطره‌قطره نمی‌ریزد، اما هنوز هم کاملاً مرطوب است. \u003Cstrong>ظرفیت زراعی\u003C\u002Fstrong> خاک دقیقاً شبیه به همین حالت است. این نقطه، حداکثر مقدار آبی است که خاک می‌تواند پس از زهکشی\u003Csup>۴\u003C\u002Fsup> آب‌های اضافی، در خود نگه دارد و در اختیار ریشهٔ گیاهان قرار دهد. این آب در فضاهای ریز بین ذرات خاک محبوس شده و نیروی گرانش زمین نمی‌تواند آن را خارج کند.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #fff7e6; border-radius: 12px; border: 1px solid #ffb600; color: #7a5200; font-size: 13px; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>یک نکتهٔ کلیدی:\u003C\u002Fstrong> ظرفیت زراعی یک نقطهٔ ثابت و مطلق نیست، بلکه یک \u003Cem>محدوده\u003C\u002Fem> است که تحت تأثیر نوع خاک و شرایط محیطی قرار می‌گیرد. معمولاً ۱ تا ۳ روز پس از یک آبیاری سنگین یا بارندگی زیاد به دست می‌آید.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">نقاط کلیدی در چرخهٔ رطوبت خاک\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>برای درک بهتر ظرفیت زراعی، باید آن را در کنار یک نقطهٔ حیاتی دیگر به نام \u003Cstrong>نقطه پژمردگی دائم\u003C\u002Fstrong>\u003Csup>۵\u003C\u002Fsup> قرار داد. این نقطه، زمانی است که خاک به قدری خشک شده که گیاه دیگر نمی‌تواند آب باقی‌مانده را از خاک بیرون بکشد و برای همیشه پژمرده می‌شود. فاصلهٔ رطوبتی بین این دو نقطه، همان \u003Cstrong>رطوبت قابل دسترس گیاه\u003C\u002Fstrong> است که زندگی گیاه به آن وابسته است.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cdiv aria-label=\"جدول نقاط کلیدی رطوبت خاک\" role=\"region\" style=\"-webkit-overflow-scrolling: touch; border-radius: 12px; border: 1px solid #e5e7eb; box-sizing: border-box; margin-bottom: 8px; margin-left: 16px; margin-right: 16px; margin-top: 8px; overflow: auto; padding: 0\">\r\n\u003Ctable cellspacing=\"0\" style=\"border-collapse: collapse; box-sizing: border-box; min-width: 600px; width: 100%\">\r\n \u003Cthead>\r\n  \u003Ctr>\r\n   \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">نقطه \u002F حالت\u003C\u002Fth>\r\n   \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">شرح\u003C\u002Fth>\r\n   \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">وضعیت گیاه\u003C\u002Fth>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n \u003C\u002Fthead>\r\n \u003Ctbody>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">اشباع کامل\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">همهٔ فضاهای خالی خاک پر از آب است. خاک مانند یک باتلاق است.\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">\u003Cstrong style=\"background: #fee2e2; border-radius: 999px; color: #991b1b; font-size: 12px; font-weight: 700; line-height: 1; padding: 2px 8px; vertical-align: baseline\">خطر خفگی ریشه\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">ظرفیت زراعی\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">آب اضافی زهکشی شده و خاک در حداکثر حالت نگهداری آب برای گیاه است.\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">\u003Cstrong style=\"background: #dcfce7; border-radius: 999px; color: #166534; font-size: 12px; font-weight: 700; line-height: 1; padding: 2px 8px; vertical-align: baseline\">شرایط ایده‌آل\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">نقطه پژمردگی دائم\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">خاک بسیار خشک است و گیاه قادر به جذب آب باقی‌مانده نیست.\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">\u003Cstrong style=\"background: #fee2e2; border-radius: 999px; color: #991b1b; font-size: 12px; font-weight: 700; line-height: 1; padding: 2px 8px; vertical-align: baseline\">پژمردگی برگشت‌ناپذیر\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n \u003C\u002Ftbody>\r\n\u003C\u002Ftable>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">عوامل مؤثر بر ظرفیت زراعی خاک\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>همهٔ خاک‌ها ظرفیت یکسانی برای نگهداری آب ندارند. سه عامل اصلی بر این ویژگی تأثیر می‌گذارند:\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>\u003Cstrong>۱. بافت خاک:\u003C\u002Fstrong> این مهمترین عامل است. خاک از ذراتی با اندازه‌های مختلف مانند \u003Cem>ماسه\u003C\u002Fem>\u003Csup>۶\u003C\u002Fsup>، \u003Cem>لای\u003C\u002Fem>\u003Csup>۷\u003C\u002Fsup> و \u003Cem>رس\u003C\u002Fem>\u003Csup>۸\u003C\u002Fsup> تشکیل شده است. ذرات رس به دلیل اندازهٔ بسیار ریز و داشتن سطح ویژهٔ بالا، آب بیشتری را به خود جذب و نگهداری می‌کنند. در مقابل، ذرات درشت ماسه، فضاهای بزرگی بین خود دارند که آب به راحتی از آنها عبور کرده و خارج می‌شود.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>\u003Cstrong>۲. مواد آلی:\u003C\u002Fstrong>\u003Cstrong>هوموس\u003C\u002Fstrong>\u003Csup>۹\u003C\u002Fsup> یا مواد آلی خاک مانند یک اسفنج طبیعی عمل می‌کند. این مواد می‌توانند چندین برابر وزن خود آب جذب کنند و به تدریج در اختیار ریشهٔ گیاهان قرار دهند. افزودن کودهای حیوانی پوسیده یا کمپوست به خاک، بهترین راه برای افزایش مواد آلی و در نتیجه افزایش ظرفیت زراعی است.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>\u003Cstrong>۳. ساختار و عمق خاک:\u003C\u002Fstrong> خاکی که دارای \u003Cstrong>کلوخه\u003C\u002Fstrong>\u003Csup>۱۰\u003C\u002Fsup>های پایدار و متخلخل باشد، نسبت به خاک فشرده و سفت، آب و هوا را بهتر در خود نگه می‌دارد. همچنین، هرچه عمق لایهٔ سطحی خاک بیشتر باشد، فضای بیشتری برای توسعهٔ ریشه و ذخیرهٔ آب فراهم می‌شود.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">چگونه ظرفیت زراعی را در مزرعه و باغچه تشخیص دهیم؟\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>شما بدون نیاز به ابزار پیچیده می‌توانید وضعیت خاک خود را بررسی کنید. یک مشت از خاک را از عمق حدود \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">15\u003C\u002Fspan> سانتیمتری بردارید و آن را در مشت خود فشار دهید.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cul>\r\n \u003Cli>اگر خاک به هم چسبید و شکل گرفت، اما آب از آن خارج نشد و دستتان فقط مرطوب شد، خاک در \u003Cem>حدود ظرفیت زراعی\u003C\u002Fem> است.\u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>اگر خاک به راحتی شکل نگرفت و از هم پاشید، احتمالاً خشک‌تر از نقطهٔ ظرفیت زراعی است.\u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>اگر آب از لای انگشتان شما چکید، خاک در حالت اشباع و بیش از حد آبیاری شده است.\u003C\u002Fli>\r\n\u003C\u002Ful>\r\n\r\n\u003Cp>این آزمایش ساده به کشاورزان و باغداران کمک می‌کند تا بهترین زمان برای آبیاری مجدد را تشخیص دهند و از آبیاری بیش از حد که منجر به هدررفت آب و خفگی ریشه می‌شود، جلوگیری کنند.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">رابطهٔ ظرفیت زراعی و صرفه‌جویی در مصرف آب\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>درک صحیح از ظرفیت زراعی، قلب \u003Cstrong>کشاورزی پایدار\u003C\u002Fstrong> و مدیریت بهینهٔ آب است. اگر زمانی که خاک هنوز در محدودهٔ رطوبت قابل دسترس گیاه است (یعنی بین ظرفیت زراعی و نقطه پژمردگی) آبیاری انجام شود، آب زیادی هدر رفته و ممکن است مواد مغذی از دسترس ریشه خارج شوند. بهترین زمان برای آبیاری، زمانی است که خاک به \u003Cem>حدود ۵۰ درصد رطوبت قابل دسترس\u003C\u002Fem> رسیده باشد. این کار را می‌توان با استفاده از دستگاه‌های رطوبت‌سنج خاک یا با همان آزمایش مشت‌زنی انجام داد.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #fff7e6; border-radius: 12px; border: 1px solid #ffb600; color: #7a5200; font-size: 13px; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>یک فرمول ساده برای محاسبه:\u003C\u002Fstrong> مقدار آب ذخیره شده در خاک را می‌توان با این رابطه تخمین زد: \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; unicode-bidi: isolate; vertical-align: baseline; white-space: nowrap\">$ آب\\ ذخیره\\ شده = (رطوبت\\ حجمی\\ خاک) \\times (عمق\\ لایه\\ ریشه) $\u003C\u002Fspan> برای مثال، اگر رطوبت حجمی خاک \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">0.3\u003C\u002Fspan> و عمق ریشه \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">30\u003C\u002Fspan> سانتیمتر باشد، در هر متر مربع، \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">0.3 * 0.3 = 0.09\u003C\u002Fspan> متر مکعب یا \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">90\u003C\u002Fspan> لیتر آب ذخیره شده است.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">اشتباهات رایج و پرسش‌های مهم\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #f8fafc; border-radius: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>آیا آبیاری هر روزه و زیاد، باعث افزایش ظرفیت زراعی خاک می‌شود؟\u003C\u002Fstrong>\r\n\r\n\u003Cp style=\"margin-bottom: 0; padding-top: 8px\">خیر، این یک باور کاملاً نادرست است. آبیاری بیش از حد فقط باعث پر کردن فضاهای بزرگ خاک و سپس زهکشی آب می‌شود. این کار نه تنها ظرفیت زراعی را افزایش نمی‌دهد، بلکه باعث شسته شدن مواد مغذی، فشردگی خاک و در نهایت خفگی ریشه‌ها می‌گردد. ظرفیت زراعی یک ویژگی ذاتی خاک است و با بافت و مواد آلی آن تعیین می‌شود، نه با مقدار آبیاری.\u003C\u002Fp>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #f8fafc; border-radius: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>کدام نوع خاک برای کشاورزی بهتر است: خاک رسی با ظرفیت بالا یا خاک ماسه‌ای با ظرفیت پایین؟\u003C\u002Fstrong>\r\n\r\n\u003Cp style=\"margin-bottom: 0; padding-top: 8px\">هر کدام مزایا و معایبی دارند. خاک رسی آب و مواد غذایی را به خوبی نگه می‌دارد، اما زهکشی ضعیفی دارد و در بهار دیرگرم می‌شود. خاک ماسه‌ای زهکشی عالی دارد و زودگرم می‌شود، اما به کرات نیاز به آبیاری و کوددهی دارد. بهترین خاک، \u003Cem>خاک لومی\u003C\u002Fem>\u003Csup>۱۱\u003C\u002Fsup> است که ترکیبی متعادل از شن، سیلت و رس دارد و هم ظرفیت نگهداری مناسبی دارد و هم از زهکشی خوبی برخوردار است.\u003C\u002Fp>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #f8fafc; border-radius: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>چگونه می‌توان ظرفیت زراعی یک خاک ضعیف را افزایش داد؟\u003C\u002Fstrong>\r\n\r\n\u003Cp style=\"margin-bottom: 0; padding-top: 8px\">بهترین و ارزان‌ترین راه، افزودن مداوم \u003Cstrong>مواد آلی\u003C\u002Fstrong> به خاک است. استفاده از کمپوست، کودهای حیوانی کاملاً پوسیده، کشت گیاهان پوششی و برگرداندن بقایای گیاهی به خاک، به مرور زمان هم ظرفیت نگهداری آب را افزایش می‌دهد و هم هوادهی و حاصلخیزی خاک را بهبود می‌بخشد.\u003C\u002Fp>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #fffdf3; border-radius: 12px; border: 1px solid #ffb600; color: #24292f; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>جمع‌بندی:\u003C\u002Fstrong> ظرفیت زراعی خاک یک شاخص حیاتی برای مدیریت پایدار منابع آب و خاک است. با درک این مفهوم و عوامل مؤثر بر آن، می‌توانیم با آبیاری به موقع و صحیح، در مصرف آب صرفه‌جویی بزرگی کرده، سلامت گیاهان را تضمین کنیم و بازدهی محصولات کشاورزی را افزایش دهیم. این دانش به ما می‌آموزد که چگونه از این "گنج پنهان" زیر پایمان به بهترین شکل ممکن محافظت و استفاده کنیم.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">پاورقی\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>\u003Csup>۱\u003C\u002Fsup> ظرفیت زراعی (Field Capacity)\u003Cbr>\r\n\u003Csup>۲\u003C\u002Fsup> نقطه پژمردگی (Permanent Wilting Point)\u003Cbr>\r\n\u003Csup>۳\u003C\u002Fsup> رطوبت قابل دسترس گیاه (Plant Available Water)\u003Cbr>\r\n\u003Csup>۴\u003C\u002Fsup> زهکشی (Drainage)\u003Cbr>\r\n\u003Csup>۵\u003C\u002Fsup> نقطه پژمردگی دائم (Permanent Wilting Point)\u003Cbr>\r\n\u003Csup>۶\u003C\u002Fsup> ماسه (Sand)\u003Cbr>\r\n\u003Csup>۷\u003C\u002Fsup> لای یا سیلت (Silt)\u003Cbr>\r\n\u003Csup>۸\u003C\u002Fsup> رس (Clay)\u003Cbr>\r\n\u003Csup>۹\u003C\u002Fsup> هوموس (Humus)\u003Cbr>\r\n\u003Csup>۱۰\u003C\u002Fsup> کلوخه (Soil Aggregate)\u003Cbr>\r\n\u003Csup>۱۱\u003C\u002Fsup> خاک لومی (Loam Soil)\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"margin-top: 20px\">\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">مدیریت آبیاری\u003C\u002Fspan>\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">خاک لومی\u003C\u002Fspan>\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">مواد آلی خاک\u003C\u002Fspan>\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">حفظ رطوبت\u003C\u002Fspan>\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">کشاورزی پایدار\u003C\u002Fspan>\u003C\u002Fdiv>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n",[203,204,205,206],"ظرفیت زراعی خاک","Soil arable capacity","انسان و محیط زیست یازدهم","پایه یازدهم",0,410,"2025-11-09 21:40:05","2026-09-13 13:32:18","ندا","بنی هاشمی","کپسول آموزشی","1404\u002F08\u002F18","13:32 1405\u002F06\u002F22",{"tests":217,"papers":218,"files":219,"questions":220,"exams":221,"tutorials":222,"blogs":223},[],[],[],[],[],[],[224,233,241,249,257,265,273,281,289,297,305,313],{"id":225,"title":226,"cat":199,"pic":227,"up_date":228,"title_url":229,"url":230,"legacy_url":231,"cat_title":213,"update_jalali":232},6434,"زباله الکترونیکی: دستگاه‌های الکترونیکی مصرف شده حاوی فلزات خطرناک","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FnkwXJhlQHrB6insCDy7Y_200.png","2026-09-13 13:51:27","زباله-الکترونیکی-دستگاههای-الکترونیکی-مصرف-شده-حاوی-فلزات-خطرناک","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F6434\u002Fزباله-الکترونیکی-دستگاههای-الکترونیکی-مصرف-شده-حاوی-فلزات-خطرناک","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F6434\u002Fزباله-الکترونیکی-دستگاههای-الکترونیکی-مصرف-شده-حاوی-فلزات-خطرناک","1405\u002F06\u002F22",{"id":234,"title":235,"cat":199,"pic":236,"up_date":237,"title_url":238,"url":239,"legacy_url":240,"cat_title":213,"update_jalali":232},6435,"ژن: بخشی از مولکول DNA حاوی اطلاعات صفات ارثی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FrmIKHF27iQPmXSN0SJeU_200.png","2026-09-13 13:49:35","ژن-بخشی-از-مولکول-DNA-حاوی-اطلاعات-صفات-ارثی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F6435\u002Fژن-بخشی-از-مولکول-DNA-حاوی-اطلاعات-صفات-ارثی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F6435\u002Fژن-بخشی-از-مولکول-DNA-حاوی-اطلاعات-صفات-ارثی",{"id":242,"title":243,"cat":199,"pic":244,"up_date":245,"title_url":246,"url":247,"legacy_url":248,"cat_title":213,"update_jalali":232},6436,"سرانه سالانه مصرف آب: آب مصرفی برای هر نفر در سال","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F71CWd4EZjKvEsgxT93ll_200.png","2026-09-13 13:47:41","سرانه-سالانه-مصرف-آب-آب-مصرفی-برای-هر-نفر-در-سال","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F6436\u002Fسرانه-سالانه-مصرف-آب-آب-مصرفی-برای-هر-نفر-در-سال","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F6436\u002Fسرانه-سالانه-مصرف-آب-آب-مصرفی-برای-هر-نفر-در-سال",{"id":250,"title":251,"cat":199,"pic":252,"up_date":253,"title_url":254,"url":255,"legacy_url":256,"cat_title":213,"update_jalali":232},6437,"سوخت سبز: سوخت سازگار با محیط زیست به دست آمده از مواد گیاهی و جانوری","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FS7PE8XQQaInn9CRZbFwV_200.png","2026-09-13 13:45:45","سوخت-سبز-سوخت-سازگار-با-محیط-زیست-به-دست-آمده-از-مواد-گیاهی-و-جانوری","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F6437\u002Fسوخت-سبز-سوخت-سازگار-با-محیط-زیست-به-دست-آمده-از-مواد-گیاهی-و-جانوری","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F6437\u002Fسوخت-سبز-سوخت-سازگار-با-محیط-زیست-به-دست-آمده-از-مواد-گیاهی-و-جانوری",{"id":258,"title":259,"cat":199,"pic":260,"up_date":261,"title_url":262,"url":263,"legacy_url":264,"cat_title":213,"update_jalali":232},6438,"سوخت فسیلی: مواد انرژی‌زا مانند زغال‌سنگ، نفت و گاز حاصل از تجزیه گیاهان و جانوران","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FfTNREf4c2gC2hJarCSBS_200.png","2026-09-13 13:43:33","سوخت-فسیلی-مواد-انرژیزا-مانند-زغالسنگ-نفت-و-گاز-حاصل-از-تجزیه-گیاهان-و-جانوران","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F6438\u002Fسوخت-فسیلی-مواد-انرژیزا-مانند-زغالسنگ-نفت-و-گاز-حاصل-از-تجزیه-گیاهان-و-جانوران","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F6438\u002Fسوخت-فسیلی-مواد-انرژیزا-مانند-زغالسنگ-نفت-و-گاز-حاصل-از-تجزیه-گیاهان-و-جانوران",{"id":266,"title":267,"cat":199,"pic":268,"up_date":269,"title_url":270,"url":271,"legacy_url":272,"cat_title":213,"update_jalali":232},6439,"شبکه لوله آب: کلیه لوله‌کشی‌ها و دستگاه‌های توزیع آب","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FgkFZa72IigGcacuRy4cY_200.png","2026-09-13 13:40:10","شبکه-لوله-آب-کلیه-لولهکشیها-و-دستگاههای-توزیع-آب","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F6439\u002Fشبکه-لوله-آب-کلیه-لولهکشیها-و-دستگاههای-توزیع-آب","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F6439\u002Fشبکه-لوله-آب-کلیه-لولهکشیها-و-دستگاههای-توزیع-آب",{"id":274,"title":275,"cat":199,"pic":276,"up_date":277,"title_url":278,"url":279,"legacy_url":280,"cat_title":213,"update_jalali":232},6440,"طوفان گرد و غبار: رخداد ناشی از بادهای متلاطم بالا برنده گرد و غبار","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FMWt3DuY91GkgHQiASJzM_200.png","2026-09-13 13:37:14","طوفان-گرد-و-غبار-رخداد-ناشی-از-بادهای-متلاطم-بالا-برنده-گرد-و-غبار","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F6440\u002Fطوفان-گرد-و-غبار-رخداد-ناشی-از-بادهای-متلاطم-بالا-برنده-گرد-و-غبار","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F6440\u002Fطوفان-گرد-و-غبار-رخداد-ناشی-از-بادهای-متلاطم-بالا-برنده-گرد-و-غبار",{"id":282,"title":283,"cat":199,"pic":284,"up_date":285,"title_url":286,"url":287,"legacy_url":288,"cat_title":213,"update_jalali":232},6442,"غرقابی: آبیاری با جاری کردن آب روی سطح خاک","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FEZYJipTt0kIlb5HmnAeB_200.png","2026-09-13 13:30:44","غرقابی-آبیاری-با-جاری-کردن-آب-روی-سطح-خاک","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F6442\u002Fغرقابی-آبیاری-با-جاری-کردن-آب-روی-سطح-خاک","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F6442\u002Fغرقابی-آبیاری-با-جاری-کردن-آب-روی-سطح-خاک",{"id":290,"title":291,"cat":199,"pic":292,"up_date":293,"title_url":294,"url":295,"legacy_url":296,"cat_title":213,"update_jalali":232},6443,"فرمالدئید: گازی با بوی تند ناشی از احتراق ناقص ترکیبات کربن‌دار","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F4lPlSxId4lQaVeSU7zAQ_200.png","2026-09-13 13:27:36","فرمالدئید-گازی-با-بوی-تند-ناشی-از-احتراق-ناقص-ترکیبات-کربندار","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F6443\u002Fفرمالدئید-گازی-با-بوی-تند-ناشی-از-احتراق-ناقص-ترکیبات-کربندار","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F6443\u002Fفرمالدئید-گازی-با-بوی-تند-ناشی-از-احتراق-ناقص-ترکیبات-کربندار",{"id":298,"title":299,"cat":199,"pic":300,"up_date":301,"title_url":302,"url":303,"legacy_url":304,"cat_title":213,"update_jalali":232},6444,"کسری مخزن تجمعی: از دست دادن حجم بزرگی آب از سفره‌های زیرزمینی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FWQZS0VMHWEGJ8JTIEzlM_200.png","2026-09-13 13:25:58","کسری-مخزن-تجمعی-از-دست-دادن-حجم-بزرگی-آب-از-سفرههای-زیرزمینی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F6444\u002Fکسری-مخزن-تجمعی-از-دست-دادن-حجم-بزرگی-آب-از-سفرههای-زیرزمینی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F6444\u002Fکسری-مخزن-تجمعی-از-دست-دادن-حجم-بزرگی-آب-از-سفرههای-زیرزمینی",{"id":306,"title":307,"cat":199,"pic":308,"up_date":309,"title_url":310,"url":311,"legacy_url":312,"cat_title":213,"update_jalali":232},6449,"کسری مخزن سالانه: برداشت آب بیشتر از میزان تغذیه آبخوان‌ها در سال","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FOoxzG321VwF9YDGO3gOX_200.png","2026-09-13 13:24:17","کسری-مخزن-سالانه-برداشت-آب-بیشتر-از-میزان-تغذیه-آبخوانها-در-سال","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F6449\u002Fکسری-مخزن-سالانه-برداشت-آب-بیشتر-از-میزان-تغذیه-آبخوانها-در-سال","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F6449\u002Fکسری-مخزن-سالانه-برداشت-آب-بیشتر-از-میزان-تغذیه-آبخوانها-در-سال",{"id":314,"title":315,"cat":199,"pic":316,"up_date":317,"title_url":318,"url":319,"legacy_url":320,"cat_title":213,"update_jalali":232},6452,"کود آلی: کود با منشأ جانوری و گیاهی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FDpI9Wddf4sS4edfHtvnr_200.png","2026-09-13 13:22:06","کود-آلی-کود-با-منشأ-جانوری-و-گیاهی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F6452\u002Fکود-آلی-کود-با-منشأ-جانوری-و-گیاهی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F6452\u002Fکود-آلی-کود-با-منشأ-جانوری-و-گیاهی"]