[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"categoryMenus":3,"blogPost-6282":193,"$fTKegmMsrg78DR5_G3xCUHkfCgHuOwdgz_BinBBsNSA8":214},{"status":4,"data":5},1,[6,46,106,124,144],{"id":4,"title":7,"list_order":4,"items":8},"آشنایی",[9,15,19,23,30,34,38,42],{"id":10,"link":11,"type":12,"slug":13,"title":14},8,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F8","content",null,"قوانین و مقررات",{"id":16,"link":17,"type":12,"slug":13,"title":18},9,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F9","پرسش های متداول",{"id":20,"link":21,"type":12,"slug":13,"title":22},12,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F12","راهنمای عضویت",{"id":24,"link":25,"type":26,"slug":27,"handler":28,"title":29},132,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fmakemoney","special","makemoney","makeMoney","درآمدزایی در گاما",{"id":31,"link":32,"type":12,"slug":13,"title":33},13,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F13","راهنمای دبیران",{"id":35,"link":36,"type":12,"slug":13,"title":37},15,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F15","راهنمای دانش آموزان",{"id":39,"link":40,"type":12,"slug":13,"title":41},141,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F141","تغییرات اخیر",{"id":43,"link":44,"type":12,"slug":13,"title":45},69,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F69","نرم افزارهای كاربردی",{"id":47,"title":48,"list_order":4,"items":49},2,"المپیادها",[50,54,58,62,66,70,74,78,82,86,90,94,98,102],{"id":51,"link":52,"type":12,"slug":13,"title":53},4,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F4","المپیاد ریاضی",{"id":55,"link":56,"type":12,"slug":13,"title":57},19,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F19","المپیاد فیزیک",{"id":59,"link":60,"type":12,"slug":13,"title":61},20,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F20","المپیاد شیمی",{"id":63,"link":64,"type":12,"slug":13,"title":65},21,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F21","المپیاد زیست شناسی",{"id":67,"link":68,"type":12,"slug":13,"title":69},22,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F22","المپیاد کامپیوتر",{"id":71,"link":72,"type":12,"slug":13,"title":73},23,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F23","المپیاد نجوم",{"id":75,"link":76,"type":12,"slug":13,"title":77},24,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F24","المپیاد ادبی",{"id":79,"link":80,"type":12,"slug":13,"title":81},25,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F25","المپیاد سلول‌های بنیادی",{"id":83,"link":84,"type":12,"slug":13,"title":85},95,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F95","المپیاد جغرافیا",{"id":87,"link":88,"type":12,"slug":13,"title":89},114,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F114","المپیاد علوم زمین",{"id":91,"link":92,"type":12,"slug":13,"title":93},115,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F115","المپیاد مدیریت، اقتصاد و حکمرانی",{"id":95,"link":96,"type":12,"slug":13,"title":97},140,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F140","المپیاد سواد رسانه‌ای",{"id":99,"link":100,"type":12,"slug":13,"title":101},136,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F136","المپیاد نانو",{"id":103,"link":104,"type":12,"slug":13,"title":105},151,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F151","المپیاد هوش مصنوعی",{"id":107,"title":108,"list_order":4,"items":109},3,"نمونه و تیزهوشان",[110,114,119],{"id":111,"link":112,"type":12,"slug":13,"title":113},26,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F26","آزمون ورودی پایه چهارم",{"id":115,"link":116,"type":26,"slug":117,"handler":117,"title":118},27,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas6","khas6","آزمون ورودی پایه هفتم",{"id":120,"link":121,"type":26,"slug":122,"handler":122,"title":123},28,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas9","khas9","آزمون ورودی پايه دهم",{"id":125,"title":126,"list_order":4,"items":127},7,"کتابهای درسی",[128,132,136,140],{"id":129,"link":130,"type":12,"slug":13,"title":131},43,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F43","دوره دبستان",{"id":133,"link":134,"type":12,"slug":13,"title":135},48,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F48","دوره اول متوسطه",{"id":137,"link":138,"type":12,"slug":13,"title":139},49,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F49","دوره دوم متوسطه",{"id":141,"link":142,"type":12,"slug":13,"title":143},50,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F50","بارم بندی دروس",{"id":10,"title":145,"list_order":10,"items":146},"پیشنهاد ویژه",[147,152,157,162,167,172,177,181,185,189],{"id":148,"link":149,"type":26,"slug":150,"handler":150,"title":151},108,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang6th","hamahang6th","امتحانات هماهنگ ششم",{"id":153,"link":154,"type":26,"slug":155,"handler":155,"title":156},71,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang9th","hamahang9th","امتحانات هماهنگ نهم",{"id":158,"link":159,"type":26,"slug":160,"handler":160,"title":161},147,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei10th","nahaei10th","امتحان نهایی دهم",{"id":163,"link":164,"type":26,"slug":165,"handler":165,"title":166},148,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei11th","nahaei11th","امتحان نهایی یازدهم",{"id":168,"link":169,"type":26,"slug":170,"handler":170,"title":171},94,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei12th","nahaei12th","امتحان نهایی دوازدهم",{"id":173,"link":174,"type":12,"slug":175,"title":176},68,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkonkur","konkur","بیست‌وسه سال کنکور سراسری",{"id":178,"link":179,"type":12,"slug":13,"title":180},67,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F67","ويژه نامه نوبت دوم",{"id":182,"link":183,"type":12,"slug":13,"title":184},64,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F64","آزمون‌های نوبت دوم",{"id":186,"link":187,"type":12,"slug":13,"title":188},78,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F78","آزمون‌های نوبت اول",{"id":190,"link":191,"type":12,"slug":13,"title":192},90,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F90","آزمون سنجش آغازین",{"id":194,"section":4,"base":195,"course":196,"lesson":197,"title":198,"cat":199,"pic":200,"info_graphic":13,"podcast":13,"body":201,"tags":202,"metadata":13,"featured":196,"status":4,"views":206,"subdate":207,"up_date":208,"first_name":209,"last_name":210,"avatar":13,"cat_title":211,"subdate_jalali":212,"update_jalali":213},6282,59,0,120,"اسطرلاب یا ستاره یاب: وسیله‌ای برای یافتن جهت با استفاده از ستارگان یا ماه در آسمان",14098,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FTuMnHlBvUy8U8fuAst8u_800.png","\u003Cdiv aria-label=\"مقاله اسطرلاب\" dir=\"rtl\" id=\"microecon-article\" role=\"article\" style=\"background: #ffffff; box-sizing: border-box; color: #667085; font-family: IRANSans,Tahoma,Arial,sans-serif; line-height: 1.8; max-width: 980px; padding: 16px; width: 100%; word-break: break-word\">\r\n\u003Ch2 style=\"color: #344054; font-size: 22px; font-weight: 800\">اسطرلاب: نقشه‌ی جادویی آسمان\u003C\u002Fh2>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"color: #667085; font-size: 13px; margin-top: 4px; opacity: .95\">ابزاری شگفت‌انگیز برای مسیریابی با کمک ستارگان و ماه\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #fff8e1; border-radius: 12px; border: 1px solid #ffb600; color: #667085; margin-bottom: 14px; margin-left: 16px; margin-right: 16px; margin-top: 14px; padding: 12px 14px\">اسطرلاب، که به آن ستاره‌یاب نیز می‌گویند، یک ابزار علمی قدیمی و هوشمند است که به مردم کمک می‌کرد جهت‌های اصلی را تنها با نگاه کردن به ستارگان و ماه در آسمان شب پیدا کنند. این مقاله به زبان ساده توضیح می‌دهد که اسطرلاب چیست، اجزای آن کدام است، چگونه کار می‌کند و چگونه می‌توان از اصول آن برای جهت‌یابی در طبیعت استفاده کرد. کلمات کلیدی مهم این مقاله شامل \u003Cstrong>جهت‌یابی\u003C\u002Fstrong>، \u003Cstrong>ستارگان\u003C\u002Fstrong>، \u003Cstrong>ابزار علمی\u003C\u002Fstrong> و \u003Cstrong>آسمان شب\u003C\u002Fstrong> می‌باشد.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">اسطرلاب چیست و چه کاربردی دارد؟\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>تصور کن در یک شب تاریک در دل طبیعت یا یک بیابان بزرگ هستی و هیچ \u003Cstrong>قطب‌نمای\u003Csup>1\u003C\u002Fsup>\u003C\u002Fstrong> همراه تو نیست. چگونه می‌توانی راه خانه را پیدا کنی؟ انسان‌های قدین، مانند یک کاشف یا دریانورد، از یک ابزار ویژه به نام اسطرلاب استفاده می‌کردند. این وسیله مانند یک نقشه‌ی فلزی پازل شکل بود که موقعیت ستاره‌ها را در آسمان نشان می‌داد. از این ابزار برای پیدا کردن جهت‌های اصلی (شمال، جنوب، شرق و غرب)، تعیین زمان و حتی پیدا کردن جهت \u003Cstrong>قبله\u003C\u002Fstrong> استفاده می‌شد.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #fff7e6; border-radius: 12px; border: 1px solid #ffb600; color: #7a5200; font-size: 13px; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>مثال ملموس:\u003C\u002Fstrong> فکر کن اسطرلاب یک ماشین حساب مخصوص ستاره‌ها است. تو با نگاه کردن به آسمان (ورودی) و تنظیم این ماشین حساب (اسطرلاب)، جوابی مانند "شمال از آن سمت است" را دریافت می‌کنی (خروجی).\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">اجزای مختلف یک اسطرلاب ساده\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>یک اسطرلاب ساده از چند قسمت اصلی تشکیل شده است. درک این قسمت‌ها مانند شناختن بخش‌های مختلف یک دوچرخه است که هرکدام کار خود را می‌کنند.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cdiv aria-label=\"جدول اجزای اسطرلاب\" role=\"region\" style=\"-webkit-overflow-scrolling: touch; border-radius: 12px; border: 1px solid #e5e7eb; box-sizing: border-box; margin-bottom: 8px; margin-left: 16px; margin-right: 16px; margin-top: 8px; overflow: auto; padding: 0\">\r\n\u003Ctable cellspacing=\"0\" style=\"border-collapse: collapse; box-sizing: border-box; min-width: 600px; width: 100%\">\r\n \u003Cthead>\r\n  \u003Ctr>\r\n   \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">نام قسمت\u003C\u002Fth>\r\n   \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">کاربرد اصلی\u003C\u002Fth>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n \u003C\u002Fthead>\r\n \u003Ctbody>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">صفحه‌ی اصلی (ام)\u003Csup>2\u003C\u002Fsup>\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">مانند صفحه‌ی نقشه است و خطوط جهت‌ها و موقعیت‌های ستارگان روی آن حکاکی شده است.\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">عنکبوت (شبکه)\u003Csup>3\u003C\u002Fsup>\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">یک صفحه‌ی توری مانند که روی "ام" می‌چرخد و ستاره‌های مهم را نشان می‌دهد.\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">عقربه (عاضده)\u003Csup>4\u003C\u002Fsup>\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">مانند عقربه‌ی ساعت برای نشان‌دادن و اندازه‌گیری استفاده می‌شود.\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">پشت ابزار\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">یک خط‌کش و یک نشانه‌گیر برای هدف قرار دادن ستاره‌ها دارد.\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n \u003C\u002Ftbody>\r\n\u003C\u002Ftable>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">چگونه با ستارگان جهت‌یابی کنیم؟\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>حتی بدون داشتن یک اسطرلاب واقعی، می‌توانی از دانش ستاره‌شناسی برای پیدا کردن جهت استفاده کنی. این کار بسیار شبیه به بازی "کشف گنج" در طبیعت است.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>مهم‌ترین ستاره برای این کار، \u003Cstrong>ستاره‌ی قطبی\u003Csup>5\u003C\u002Fsup>\u003C\u002Fstrong> است. این ستاره همیشه تقریباً در جهت \u003Cstrong>شمال\u003C\u002Fstrong> قرار دارد. برای پیدا کردن آن، اول باید صورت فلکی \u003Cstrong>دب‌اصغر\u003Csup>6\u003C\u002Fsup>\u003C\u002Fstrong> (خرس کوچک) را پیدا کنی که به شکل یک ملاقه است. ستاره‌ی درخشان در انتهای دسته‌ی این ملاقه، همان ستاره‌ی قطبی است. وقتی رو به آن بایستی، جهت‌های دیگر را می‌توانی تشخیص دهی:\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cul>\r\n \u003Cli>پشت سر تو: \u003Cstrong>جنوب\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>سمت راست تو: \u003Cstrong>شرق\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>سمت چپ تو: \u003Cstrong>غرب\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fli>\r\n\u003C\u002Ful>\r\n\r\n\u003Cp>ماه نیز می‌تواند کمک کند. وقتی ماه به شکل هلال باریک (ماه نو) است، اگر خطی بین دو نوک هلال رسم کنی و آن را به سمت پایین ادامه دهی، به نقطه‌ی تقریبی \u003Cstrong>جنوب\u003C\u002Fstrong> اشاره می‌کند.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #fff7e6; border-radius: 12px; border: 1px solid #ffb600; color: #7a5200; font-size: 13px; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>یک فرمول ساده برای ماه:\u003C\u002Fstrong> اگر ماه را به صورت یک کمان در آسمان ببینی، می‌توانی از این ایده استفاده کنی. فرض کن ماه یک کمان است و تیری از وسط آن پرتاب می‌شود. امتداد این تیر به سمت افق، جهت جنوب را نشان می‌دهد. این رابطه را می‌توان به صورت نمادین نشان داد: \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; unicode-bidi: isolate; vertical-align: baseline; white-space: nowrap\">$ هلال \\ ماه \\rightarrow امتداد \\ خط \\ واصل \\ دو \\ سر \\ آن \\approx جنوب $\u003C\u002Fspan>\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">اشتباهات رایج و پرسش‌های مهم\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #f8fafc; border-radius: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>سوال:\u003C\u002Fstrong> آیا ستاره‌ی قطبی پرنورترین ستاره‌ی آسمان است؟\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #f8fafc; border-radius: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>پاسخ:\u003C\u002Fstrong> خیر، این یک اشتباه رایج است. ستاره‌ی قطبی ستاره‌ی خیلی پرنوری نیست، اما ویژگی مهمش این است که تقریباً ثابت است و به نظر نمی‌چرخد. پرنورترین ستاره‌ها معمولاً متعلق به صورت‌های فلکی دیگر هستند.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #f8fafc; border-radius: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>سوال:\u003C\u002Fstrong> آیا در نیمکره‌ی جنوبی زمین نیز می‌توان از ستاره‌ی قطبی استفاده کرد؟\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #f8fafc; border-radius: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>پاسخ:\u003C\u002Fstrong> خیر. ستاره‌ی قطبی فقط در نیمکره‌ی شمالی زمین قابل مشاهده است. در نیمکره‌ی جنوبی، مردم از صورت فلکی دیگری به نام \u003Cstrong>چلیپا\u003Csup>7\u003C\u002Fsup>\u003C\u002Fstrong> برای پیدا کردن جهت \u003Cstrong>جنوب\u003C\u002Fstrong> استفاده می‌کنند.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #f8fafc; border-radius: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>سوال:\u003C\u002Fstrong> آیا اسطرلاب در روز هم کار می‌کند؟\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #f8fafc; border-radius: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>پاسخ:\u003C\u002Fstrong> خیر، چون اساس کار اسطرلاب بر مشاهده‌ی ستارگان و ماه است که در روز به دلیل نور خورشید دیده نمی‌شوند. البته برخی محاسبات مربوط به خورشید نیز با آن امکان‌پذیر بود.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #fffdf3; border-radius: 12px; border: 1px solid #ffb600; color: #24292f; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>جمع‌بندی:\u003C\u002Fstrong> اسطرلاب یک اختراع هوشمندانه از دانشمندان قدیم بود که مانند یک کامپیوتر ساده، رازهای آسمان شب را برای انسان‌ها آشکار می‌کرد. امروزه با وجود \u003Cstrong>جی‌پی‌اس\u003Csup>8\u003C\u002Fsup>\u003C\u002Fstrong> و قطب‌نماهای پیشرفته، شاید کمتر کسی از آن استفاده کند، اما اصول جهت‌یابی با ستارگان هنوز هم یک مهارت مفید و جذاب برای همه‌ی کاشفان کوچک و بزرگ است. دفعه‌ی بعد که در یک شب صاف به آسمان نگاه کردی، سعی کن ستاره‌ی قطبی و صورت فلکی دب اصغر را پیدا کنی و جهت شمال را تشخیص دهی!\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">پاورقی\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>\u003Csup>1\u003C\u002Fsup> قطب‌نما (Compass): وسیله‌ای که با استفاده از میدان مغناطیسی زمین جهت شمال را نشان می‌دهد.\u003Cbr>\r\n\u003Csup>2\u003C\u002Fsup> ام (Mater): به معنای "مادر" است و صفحه‌ی اصلی و پایه‌ای اسطرلاب را تشکیل می‌دهد.\u003Cbr>\r\n\u003Csup>3\u003C\u002Fsup> عنکبوت یا شبکه (Rete): صفحه‌ی مشبکی که روی "ام" قرار می‌گیرد و موقعیت ستاره‌ها را نشان می‌دهد.\u003Cbr>\r\n\u003Csup>4\u003C\u002Fsup> عقربه یا عاضده (Alidade): یک خط‌کش چرخان که برای نشانه‌روی و اندازه‌گیری زاویه‌ی ستاره‌ها در بالای افق استفاده می‌شود.\u003Cbr>\r\n\u003Csup>5\u003C\u002Fsup> ستاره‌ی قطبی (Polaris): ستاره‌ی درخشان در صورت فلکی دب اصغر که تقریباً در راستای محور چرخش زمین قرار دارد.\u003Cbr>\r\n\u003Csup>6\u003C\u002Fsup> دب‌اصغر (Ursa Minor): یک صورت فلکی در نیمکره شمالی آسمان که به شکل یک ملاقه کوچک دیده می‌شود.\u003Cbr>\r\n\u003Csup>7\u003C\u002Fsup> چلیپا (Crux): یک صورت فلکی کوچک اما مشخص در نیمکره جنوبی آسمان که برای یافتن جهت جنوب استفاده می‌شود.\u003Cbr>\r\n\u003Csup>8\u003C\u002Fsup> جی‌پی‌اس (GPS): سامانه‌ی موقعیت‌یابی جهانی که با استفاده از ماهواره‌ها مکان دقیق را روی زمین مشخص می‌کند.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"margin-top: 20px\">\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">جهت یابی\u003C\u002Fspan>\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">ستاره قطبی\u003C\u002Fspan>\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">ابزارهای نجومی\u003C\u002Fspan>\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">آسمان شب\u003C\u002Fspan>\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">صورت فلکی\u003C\u002Fspan>\u003C\u002Fdiv>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n",[203,204,205],"پایهٔ چهارم","ریاضی چهارم","اسطرلاب",574,"2025-11-07 23:16:51","2026-08-17 15:11:37","سحر","شیرزاد","کپسول آموزشی","1404\u002F08\u002F16","15:11 1405\u002F05\u002F26",{"tests":215,"papers":216,"files":217,"questions":218,"exams":219,"tutorials":220,"blogs":221},[],[],[],[],[],[],[222,231,239,247,255,263,271,279,287,295,303,311],{"id":223,"title":224,"cat":199,"pic":225,"up_date":226,"title_url":227,"url":228,"legacy_url":229,"cat_title":211,"update_jalali":230},2975,"مثلث متساوی الساقین چیست؟","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FOMmMr8TL0tiv00kJ799K_200.png","2026-08-17 16:19:34","مثلث-متساوی-الساقین-چیست","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F2975\u002Fمثلث-متساوی-الساقین-چیست","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F2975\u002Fمثلث-متساوی-الساقین-چیست","1405\u002F05\u002F26",{"id":232,"title":233,"cat":199,"pic":234,"up_date":235,"title_url":236,"url":237,"legacy_url":238,"cat_title":211,"update_jalali":230},2976,"مثلث متساوی الاضلاع چیست؟","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FCmZHafJ6YBS711jIpPE6_200.png","2026-08-17 16:18:03","مثلث-متساوی-الاضلاع-چیست","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F2976\u002Fمثلث-متساوی-الاضلاع-چیست","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F2976\u002Fمثلث-متساوی-الاضلاع-چیست",{"id":240,"title":241,"cat":199,"pic":242,"up_date":243,"title_url":244,"url":245,"legacy_url":246,"cat_title":211,"update_jalali":230},6100,"ضرب فرآیندی اعداد دو رقمی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F2e5AX81WFdFZjbeYingu_200.png","2026-08-17 16:16:36","ضرب-فرآیندی-اعداد-دو-رقمی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F6100\u002Fضرب-فرآیندی-اعداد-دو-رقمی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F6100\u002Fضرب-فرآیندی-اعداد-دو-رقمی",{"id":248,"title":249,"cat":199,"pic":250,"up_date":251,"title_url":252,"url":253,"legacy_url":254,"cat_title":211,"update_jalali":230},6233,"الگوی ظاهری درخت بامبو: الگوهایی که در بافتن بامبو مشاهده می‌شوند.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FzITAUSSI4ZRfkViaZsyO_200.png","2026-08-17 16:15:11","الگوی-ظاهری-درخت-بامبو-الگوهایی-که-در-بافتن-بامبو-مشاهده-میشوند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F6233\u002Fالگوی-ظاهری-درخت-بامبو-الگوهایی-که-در-بافتن-بامبو-مشاهده-میشوند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F6233\u002Fالگوی-ظاهری-درخت-بامبو-الگوهایی-که-در-بافتن-بامبو-مشاهده-میشوند",{"id":256,"title":257,"cat":199,"pic":258,"up_date":259,"title_url":260,"url":261,"legacy_url":262,"cat_title":211,"update_jalali":230},6234,"عدد میلیون: کوچکترین عدد هفت رقمی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FJRMOF55VoZi2s1hj3KNv_200.png","2026-08-17 16:13:26","عدد-میلیون-کوچکترین-عدد-هفت-رقمی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F6234\u002Fعدد-میلیون-کوچکترین-عدد-هفت-رقمی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F6234\u002Fعدد-میلیون-کوچکترین-عدد-هفت-رقمی",{"id":264,"title":265,"cat":199,"pic":266,"up_date":267,"title_url":268,"url":269,"legacy_url":270,"cat_title":211,"update_jalali":230},6235,"واحد در کسر و عدد مخلوط","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fhwqfw73dLQgeGXDn8vCa_200.png","2026-08-17 16:08:37","واحد-در-کسر-و-عدد-مخلوط","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F6235\u002Fواحد-در-کسر-و-عدد-مخلوط","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F6235\u002Fواحد-در-کسر-و-عدد-مخلوط",{"id":272,"title":273,"cat":199,"pic":274,"up_date":275,"title_url":276,"url":277,"legacy_url":278,"cat_title":211,"update_jalali":230},6236,"جمع و تفریق کسر: عملیات ریاضی با شکل، محور یا محاسبات","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F9JCOjHTP9raEp6XxtLgX_200.png","2026-08-17 16:06:15","جمع-و-تفریق-کسر-عملیات-ریاضی-با-شکل-محور-یا-محاسبات","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F6236\u002Fجمع-و-تفریق-کسر-عملیات-ریاضی-با-شکل-محور-یا-محاسبات","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F6236\u002Fجمع-و-تفریق-کسر-عملیات-ریاضی-با-شکل-محور-یا-محاسبات",{"id":280,"title":281,"cat":199,"pic":282,"up_date":283,"title_url":284,"url":285,"legacy_url":286,"cat_title":211,"update_jalali":230},6237,"ساده کردن کسر: تبدیل کسر به کسری مساوی با کوچک‌ترین صورت و مخرج ممکن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FCBLr0a8ZPuGxPBrsB345_200.png","2026-08-17 16:01:53","ساده-کردن-کسر-تبدیل-کسر-به-کسری-مساوی-با-کوچکترین-صورت-و-مخرج-ممکن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F6237\u002Fساده-کردن-کسر-تبدیل-کسر-به-کسری-مساوی-با-کوچکترین-صورت-و-مخرج-ممکن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F6237\u002Fساده-کردن-کسر-تبدیل-کسر-به-کسری-مساوی-با-کوچکترین-صورت-و-مخرج-ممکن",{"id":288,"title":289,"cat":199,"pic":290,"up_date":291,"title_url":292,"url":293,"legacy_url":294,"cat_title":211,"update_jalali":230},6238,"ضرب عدد در کسر","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FTFxS9069DXgYniIOo0Y8_200.png","2026-08-17 15:59:10","ضرب-عدد-در-کسر","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F6238\u002Fضرب-عدد-در-کسر","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F6238\u002Fضرب-عدد-در-کسر",{"id":296,"title":297,"cat":199,"pic":298,"up_date":299,"title_url":300,"url":301,"legacy_url":302,"cat_title":211,"update_jalali":230},6239,"مقایسه‌ٔ کسرهای با صورت مساوی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FinNqB9eAJZidAU1cFHJg_200.png","2026-08-17 15:56:49","مقایسه-کسرهای-با-صورت-مساوی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F6239\u002Fمقایسه-کسرهای-با-صورت-مساوی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F6239\u002Fمقایسه-کسرهای-با-صورت-مساوی",{"id":304,"title":305,"cat":199,"pic":306,"up_date":307,"title_url":308,"url":309,"legacy_url":310,"cat_title":211,"update_jalali":230},6240,"مقایسه‌ٔ کسرهایی از دو واحد مختلف","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F3gQX1eFOfR8RtzyYBJjF_200.png","2026-08-17 15:54:57","مقایسه-کسرهایی-از-دو-واحد-مختلف","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F6240\u002Fمقایسه-کسرهایی-از-دو-واحد-مختلف","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F6240\u002Fمقایسه-کسرهایی-از-دو-واحد-مختلف",{"id":312,"title":313,"cat":199,"pic":314,"up_date":315,"title_url":316,"url":317,"legacy_url":318,"cat_title":211,"update_jalali":230},6241,"ضرب فرآیندی دو عدد سه رقمی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FvZ9pGVSHROWg08GE6h2P_200.png","2026-08-17 15:53:07","ضرب-فرآیندی-دو-عدد-سه-رقمی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F6241\u002Fضرب-فرآیندی-دو-عدد-سه-رقمی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F6241\u002Fضرب-فرآیندی-دو-عدد-سه-رقمی"]