[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"blogPost-3253":3,"categoryMenus":23,"$fwBm6cOcdAsiyYh0Fi7IHEipm4xzmyeBGIzYakPbh8XE":211},{"id":4,"section":5,"base":5,"course":5,"lesson":5,"title":6,"cat":7,"pic":8,"info_graphic":9,"podcast":9,"body":10,"tags":11,"metadata":9,"featured":5,"status":14,"views":15,"subdate":16,"up_date":17,"first_name":18,"last_name":19,"avatar":9,"cat_title":20,"subdate_jalali":21,"update_jalali":22},3253,0,"آکسون؛ زائده انتقال‌دهنده پیام در نورون",14098,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FJyl1qTBEf6fTkvpnlgrA_800.png",null,"\u003Cdiv aria-label=\"مقاله آکسون؛ زائده انتقال‌دهنده پیام در نورون\" dir=\"rtl\" id=\"microecon-article\" role=\"article\" style=\"background: #ffffff; box-sizing: border-box; color: #667085; font-family: IRANSans,Tahoma,Arial,sans-serif; line-height: 1.8; max-width: 980px; padding: 16px; width: 100%; word-break: break-word\">\r\n\u003Ch2 style=\"color: #344054; font-size: 22px; font-weight: 800\">آکسون (Axon)؛ زائده انتقال‌دهنده پیام در نورون\u003C\u002Fh2>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"color: #667085; font-size: 13px; margin-top: 4px; opacity: .95\">سفر شگفت‌انگیز پیام‌های عصبی در بدن ما\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #fff8e1; border-radius: 12px; border: 1px solid #ffb600; color: #667085; margin-bottom: 14px; margin-left: 16px; margin-right: 16px; margin-top: 14px; padding: 12px 14px\">این مقاله به بررسی آکسون، آنتن بلند و حیاتی سلول‌های عصبی، می‌پردازد. شما خواهید فهمید که \u003Cstrong>آکسون\u003C\u002Fstrong> چگونه با سرعت فوق‌العاده‌ای پیام‌های الکتریکی را منتقل می‌کند، نقش \u003Cstrong>غلاف میلین\u003C\u002Fstrong> در محافظت و سرعت‌بخشی چیست، و مکانیسم پیچیده ولی جذاب \u003Cstrong>پتانسیل عمل\u003C\u002Fstrong> چگونه کار می‌کند. این سفر علمی، درک شما از سیستم عصبی را متحول خواهد کرد.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">سلول عصبی یا نورون چیست؟\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>برای درک آکسون، اول باید با سلول عصبی یا \u003Cstrong>نورون\u003C\u002Fstrong>\u003Csup>1\u003C\u002Fsup> آشنا شویم. نورون‌ها واحدهای اصلی سازندهٔ مغز، نخاع و تمام اعصاب بدن ما هستند. آن‌ها مانند سیم‌هایکوچک و فوق‌العاده پیچیده‌ای هستند که دائماً در حال فرستادن و دریافت پیام هستند. هر نورون از سه بخش اصلی تشکیل شده است:\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cdiv aria-label=\"اجزای اصلی یک نورون\" role=\"region\" style=\"-webkit-overflow-scrolling: touch; border-radius: 12px; border: 1px solid #e5e7eb; box-sizing: border-box; margin-bottom: 8px; margin-left: 16px; margin-right: 16px; margin-top: 8px; overflow: auto; padding: 0\">\r\n\u003Ctable cellspacing=\"0\" style=\"border-collapse: collapse; box-sizing: border-box; min-width: 600px; width: 100%\">\r\n \u003Cthead>\r\n  \u003Ctr>\r\n   \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">بخش\u003C\u002Fth>\r\n   \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">توضیح\u003C\u002Fth>\r\n   \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">مثال\u003C\u002Fth>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n \u003C\u002Fthead>\r\n \u003Ctbody>\r\n  \u003Ctr>\r\n   \u003Ctd style=\"background-color: #ffffff; background: #ffffff; border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">دندریت‌ها\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"background-color: #ffffff; background: #ffffff; border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">شاخه‌های کوتاهی که مانند آنتن، پیام‌ها را از نورون‌های دیگر دریافت می‌کنند.\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"background-color: #ffffff; background: #ffffff; border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">مانند ریشه‌های یک درخت که آب جذب می‌کنند.\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n  \u003Ctr>\r\n   \u003Ctd style=\"background-color: #f8fafc; background: #f8fafc; border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">جسم سلولی\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"background-color: #f8fafc; background: #f8fafc; border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">بدنهٔ اصلی سلول که هسته و دستگاه‌های حیاتی آن در آنجا قرار دارد.\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"background-color: #f8fafc; background: #f8fafc; border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">مانند مرکز فرماندهی یا CPU کامپیوتر.\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n  \u003Ctr>\r\n   \u003Ctd style=\"background-color: #ffffff; background: #ffffff; border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">\u003Cstrong>آکسون\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"background-color: #ffffff; background: #ffffff; border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">زائدهٔ بلند و نازکی که پیام را از جسم سلولی به مقصد نهایی می‌برد.\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"background-color: #ffffff; background: #ffffff; border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">مانند یک \u003Cem>کابل بلند ارتباطی\u003C\u002Fem> یا بزرگراه اطلاعات.\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n \u003C\u002Ftbody>\r\n\u003C\u002Ftable>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">آکسون: بزرگراه اطلاعات بدن\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>آکسون یک زائدهٔ بلند و باریک است که از جسم سلولی نورون خارج می‌شود. کار اصلی آن، حمل پیام الکتریکی از نورون به سلول بعدی (که می‌تواند یک نورون دیگر، یک سلول عضلانی یا یک غده باشد) است. طول آکسون‌ها می‌تواند بسیار متفاوت باشد؛ از آکسون‌های کوتاه در داخل مغز تا آکسون‌هایی که از پایین نخاع تا نوک انگشتان پا کشیده شده‌اند و بیش از یک متر طول دارند!\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #fff7e6; border-radius: 12px; border: 1px solid #ffb600; color: #7a5200; font-size: 13px; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>مثال عملی:\u003C\u002Fstrong> وقتی دست خود را به یک فنجان چای داغ نزدیک می‌کنید، نورون‌های حسی در پوست شما یک پیام هشدار ("داغ!") را ایجاد می‌کنند. این پیام از طریق آکسون‌های بسیار بلند آن نورون‌ها، با سرعت برق‌آسا به مغز شما سفر می‌کند.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">غلاف محافظ: میلین\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>بسیاری از آکسون‌ها توسط یک پوشش عایق و محافظ به نام \u003Cstrong>غلاف میلین\u003C\u002Fstrong>\u003Csup>2\u003C\u002Fsup> پوشانده شده‌اند. این غلاف عمدتاً توسط سلول‌هایی به نام \u003Cstrong>سلول‌های شوان\u003C\u002Fstrong>\u003Csup>3\u003C\u002Fsup> ساخته می‌شود. میلین مانند پوشش پلاستیکی دور سیم‌های برق عمل می‌کند. این عایق‌کاری دو کار بسیار مهم انجام می‌دهد:\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Col>\r\n \u003Cli>\u003Cstrong>محافظت:\u003C\u002Fstrong> از نشت سیگنال الکتریکی جلوگیری می‌کند و آن را در داخل آکسون نگه می‌دارد.\u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\u003Cstrong>سرعت‌بخشی:\u003C\u002Fstrong> انتقال پیام را به طور چشمگیری سریع‌تر می‌کند. پیام به جای حرکت یکنواخت، از بین فضاهای خالی بین تکه‌های میلین (به نام \u003Cstrong>گره‌های رانویه\u003C\u002Fstrong>\u003Csup>4\u003C\u002Fsup>) می‌پرد. این پرش، سرعت انتقال را تا ۱۰۰ برابر افزایش می‌دهد!\u003C\u002Fli>\r\n\u003C\u002Fol>\r\n\r\n\u003Cp>بیماری \u003Cem>ام‌اس\u003C\u002Fem> (مولتیپل اسکلروزیس) در واقع یک حملهٔ خودایمنی به این غلاف‌های میلین است که باعث اختلال در انتقال پیام‌های عصبی و بروز مشکلات حرکتی و حسی می‌شود.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">پیام عصبی چگونه سفر می‌کند؟ پتانسیل عمل\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>پیامی که درون آکسون حرکت می‌کند، یک سیگنال الکتروشیمیایی به نام \u003Cstrong>پتانسیل عمل\u003C\u002Fstrong>\u003Csup>5\u003C\u002Fsup> است. این فرآیند بر اساس حرکت یون‌های سدیم (\u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">Na+\u003C\u002Fspan>) و پتاسیم (\u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">K+\u003C\u002Fspan>) از طریق غشای آکسون کار می‌کند. می‌توان آن را در چند مرحلهٔ ساده توصیف کرد:\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Col>\r\n \u003Cli>\u003Cstrong>حالت استراحت:\u003C\u002Fstrong> در حالت عادی، داخل آکسون نسبت به بیرون آن بار الکتریکی منفی‌تری دارد. به این حالت \u003Cstrong>پلاریزاسیون\u003C\u002Fstrong> می‌گویند.\u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\u003Cstrong>دپلاریزاسیون (از بین رفتن polarity):\u003C\u002Fstrong> وقتی یک محرک به اندازهٔ کافی قوی باشد، کانال‌های سدیم باز می‌شوند و یون‌های سدیم با بار مثبت به داخل هجوم می‌آورند. این باعث می‌شود بار داخل آکسون به سرعت مثبت شود.\u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\u003Cstrong>رپلاریزاسیون (بازگشت به حالت اول):\u003C\u002Fstrong> بلافاصله پس از آن، کانال‌های پتاسیم باز می‌شوند و یون‌های پتاسیم مثبت به خارج سلول می‌روند و بار منفی داخل آکسون دوباره برقرار می‌شود.\u003C\u002Fli>\r\n\u003C\u002Fol>\r\n\r\n\u003Cp>این تغییر بار، مانند یک موج دومینو در طول آکسون حرکت می‌کند و پیام را منتقل می‌نماید. رابطهٔ بین جریان یونی و ولتاژ را می‌توان به صورت ساده‌شده چنین نشان داد:\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>$V_m \\propto \\log(\\frac{[Na^+]_{outside}}{[K^+]_{inside}})$\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>که در آن \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">$V_m$\u003C\u002Fspan> پتانسیل غشا است.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">انتقال پیام به سلول بعدی: سیناپس\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>انتهای هر آکسون به یک ساختار ویژه به نام \u003Cstrong>پایانه آکسونی\u003C\u002Fstrong> ختم می‌شود. این نقطه، جایی است که آکسون با سلول بعدی (مثلاً یک نورون یا سلول عضلانی) ارتباط برقرار می‌کند. به این نقطهٔ ملاقات، \u003Cstrong>سیناپس\u003C\u002Fstrong>\u003Csup>6\u003C\u002Fsup> می‌گویند.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>وقتی پیام الکتریکی (پتانسیل عمل) به انتهای آکسون می‌رسد، باعث می‌شود کیسه‌های کوچکی به نام \u003Cstrong>وزیکول سیناپسی\u003C\u002Fstrong> با غشای سلولی ادغام شوند و مواد شیمیایی به نام \u003Cstrong>ناقل‌های عصبی\u003C\u002Fstrong>\u003Csup>7\u003C\u002Fsup> (مانند دوپامین یا استیل‌کولین) را در فضای بین دو سلول رها کنند. این ناقل‌های عصبی سپس به سلول بعدی متصل شده و پیام را به آن منتقل می‌کنند. بنابراین، پیام از شکل \u003Cem>الکتریکی\u003C\u002Fem> در داخل آکسون، به شکل \u003Cem>شیمیایی\u003C\u002Fem> در سیناپس تبدیل می‌شود و دوباره در سلول بعدی به پیام الکتریکی تبدیل می‌گردد.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">اشتباهات رایج و پرسش‌های مهم\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #f8fafc; border-radius: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>آیا همهٔ پیام‌های عصبی یکسان هستند؟\u003C\u002Fstrong>\r\n\r\n\u003Cp style=\"margin-bottom: 0\">خیر. شدت یک محرک نه با قدرت پیام، بلکه با \u003Cem>تعداد\u003C\u002Fem> پیام‌های ارسالی (تعداد پتانسیل‌های عمل در ثانیه) مشخص می‌شود. یک ضربهٔ محکم به زانو، پتانسیل عمل‌های بیشتری را در ثانیه تولید می‌کند تا یک ضربهٔ ملایم.\u003C\u002Fp>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #f8fafc; border-radius: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>آیا آکسون‌ها می‌توانند ترمیم شوند؟\u003C\u002Fstrong>\r\n\r\n\u003Cp style=\"margin-bottom: 0\">در سیستم عصبی محیطی (مانند اعصاب دست و پا)، اگر آکسون آسیب ببیند ولی جسم سلولی سالم باشد، امکان ترمیم آهسته وجود دارد. اما در سیستم عصبی مرکزی (مغز و نخاع)، توانایی ترمیم بسیار بسیار محدود است که همین موضوع، آسیب‌های نخاعی را بسیار جدی می‌کند.\u003C\u002Fp>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #f8fafc; border-radius: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>سرعت انتقال پیام چقدر است؟\u003C\u002Fstrong>\r\n\r\n\u003Cp style=\"margin-bottom: 0\">سرعت انتقال پیام در آکسون‌های مختلف، متفاوت است. آکسون‌های دارای غلاف میلین ضخیم، سریع‌ترین هستند و می‌توانند پیام را با سرعت بیش از \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">100 m\u002Fs\u003C\u002Fspan> (معادل \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">360 km\u002Fh\u003C\u002Fspan>) منتقل کنند! این یعنی پیام درد ناشی از قدم برداشتن روی یک شی تیز، در کسری از ثانیه به مغز شما می‌رسد.\u003C\u002Fp>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"margin-top: 20px\">\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">آکسون\u003C\u002Fspan>\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">نورون\u003C\u002Fspan>\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">غلاف میلین\u003C\u002Fspan>\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">پتانسیل عمل\u003C\u002Fspan>\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">سیناپس\u003C\u002Fspan>\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">پاورقی\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>\u003Csup>1\u003C\u002Fsup> نورون (Neuron): سلول عصبی؛ واحد پایه و سازندهٔ سیستم عصبی.\u003Cbr>\r\n\u003Csup>2\u003C\u002Fsup> غلاف میلین (Myelin Sheath): پوشش چربی عایقی که دور بسیاری آکسون‌ها را می‌پوشاند و سرعت انتقال پیام را افزایش می‌دهد.\u003Cbr>\r\n\u003Csup>3\u003C\u002Fsup> سلول‌های شوان (Schwann Cells): سلول‌های پشتیبان در سیستم عصبی محیطی که غلاف میلین را می‌سازند.\u003Cbr>\r\n\u003Csup>4\u003C\u002Fsup> گره‌های رانویه (Nodes of Ranvier): فضاهای کوچک بین تکه‌های غلاف میلین که پیام عصبی از روی آن‌ها می‌پرد.\u003Cbr>\r\n\u003Csup>5\u003C\u002Fsup> پتانسیل عمل (Action Potential): موج تغییر ولتاژ الکتریکی که به عنوان پیام عصبی در طول آکسون حرکت می‌کند.\u003Cbr>\r\n\u003Csup>6\u003C\u002Fsup> سیناپس (Synapse): نقطهٔ اتصال و ارتباط بین یک نورون با سلول دیگر (عصبی، عضلانی یا غده).\u003Cbr>\r\n\u003Csup>7\u003C\u002Fsup> ناقل عصبی (Neurotransmitter): مواد شیمیایی که پیام را از یک نورون به نورون دیگر یا به سلول هدف منتقل می‌کنند.\u003C\u002Fp>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n",[12,13],"آکسون","Axon",1,480,"2025-09-16 12:33:10","2026-09-13 12:31:41","ندا","بنی هاشمی","کپسول آموزشی","1404\u002F06\u002F25","12:31 1405\u002F06\u002F22",{"status":14,"data":24},[25,64,124,142,162],{"id":14,"title":26,"list_order":14,"items":27},"آشنایی",[28,33,37,41,48,52,56,60],{"id":29,"link":30,"type":31,"slug":9,"title":32},8,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F8","content","قوانین و مقررات",{"id":34,"link":35,"type":31,"slug":9,"title":36},9,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F9","پرسش های متداول",{"id":38,"link":39,"type":31,"slug":9,"title":40},12,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F12","راهنمای عضویت",{"id":42,"link":43,"type":44,"slug":45,"handler":46,"title":47},132,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fmakemoney","special","makemoney","makeMoney","درآمدزایی در گاما",{"id":49,"link":50,"type":31,"slug":9,"title":51},13,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F13","راهنمای دبیران",{"id":53,"link":54,"type":31,"slug":9,"title":55},15,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F15","راهنمای دانش آموزان",{"id":57,"link":58,"type":31,"slug":9,"title":59},141,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F141","تغییرات اخیر",{"id":61,"link":62,"type":31,"slug":9,"title":63},69,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F69","نرم افزارهای كاربردی",{"id":65,"title":66,"list_order":14,"items":67},2,"المپیادها",[68,72,76,80,84,88,92,96,100,104,108,112,116,120],{"id":69,"link":70,"type":31,"slug":9,"title":71},4,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F4","المپیاد ریاضی",{"id":73,"link":74,"type":31,"slug":9,"title":75},19,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F19","المپیاد فیزیک",{"id":77,"link":78,"type":31,"slug":9,"title":79},20,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F20","المپیاد شیمی",{"id":81,"link":82,"type":31,"slug":9,"title":83},21,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F21","المپیاد زیست شناسی",{"id":85,"link":86,"type":31,"slug":9,"title":87},22,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F22","المپیاد کامپیوتر",{"id":89,"link":90,"type":31,"slug":9,"title":91},23,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F23","المپیاد نجوم",{"id":93,"link":94,"type":31,"slug":9,"title":95},24,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F24","المپیاد ادبی",{"id":97,"link":98,"type":31,"slug":9,"title":99},25,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F25","المپیاد سلول‌های بنیادی",{"id":101,"link":102,"type":31,"slug":9,"title":103},95,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F95","المپیاد جغرافیا",{"id":105,"link":106,"type":31,"slug":9,"title":107},114,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F114","المپیاد علوم زمین",{"id":109,"link":110,"type":31,"slug":9,"title":111},115,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F115","المپیاد مدیریت، اقتصاد و حکمرانی",{"id":113,"link":114,"type":31,"slug":9,"title":115},140,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F140","المپیاد سواد رسانه‌ای",{"id":117,"link":118,"type":31,"slug":9,"title":119},136,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F136","المپیاد نانو",{"id":121,"link":122,"type":31,"slug":9,"title":123},151,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F151","المپیاد هوش مصنوعی",{"id":125,"title":126,"list_order":14,"items":127},3,"نمونه و تیزهوشان",[128,132,137],{"id":129,"link":130,"type":31,"slug":9,"title":131},26,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F26","آزمون ورودی پایه چهارم",{"id":133,"link":134,"type":44,"slug":135,"handler":135,"title":136},27,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas6","khas6","آزمون ورودی پایه هفتم",{"id":138,"link":139,"type":44,"slug":140,"handler":140,"title":141},28,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas9","khas9","آزمون ورودی پايه دهم",{"id":143,"title":144,"list_order":14,"items":145},7,"کتابهای درسی",[146,150,154,158],{"id":147,"link":148,"type":31,"slug":9,"title":149},43,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F43","دوره دبستان",{"id":151,"link":152,"type":31,"slug":9,"title":153},48,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F48","دوره اول متوسطه",{"id":155,"link":156,"type":31,"slug":9,"title":157},49,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F49","دوره دوم متوسطه",{"id":159,"link":160,"type":31,"slug":9,"title":161},50,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F50","بارم بندی دروس",{"id":29,"title":163,"list_order":29,"items":164},"پیشنهاد ویژه",[165,170,175,180,185,190,195,199,203,207],{"id":166,"link":167,"type":44,"slug":168,"handler":168,"title":169},108,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang6th","hamahang6th","امتحانات هماهنگ ششم",{"id":171,"link":172,"type":44,"slug":173,"handler":173,"title":174},71,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang9th","hamahang9th","امتحانات هماهنگ نهم",{"id":176,"link":177,"type":44,"slug":178,"handler":178,"title":179},147,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei10th","nahaei10th","امتحان نهایی دهم",{"id":181,"link":182,"type":44,"slug":183,"handler":183,"title":184},148,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei11th","nahaei11th","امتحان نهایی یازدهم",{"id":186,"link":187,"type":44,"slug":188,"handler":188,"title":189},94,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei12th","nahaei12th","امتحان نهایی دوازدهم",{"id":191,"link":192,"type":31,"slug":193,"title":194},68,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkonkur","konkur","بیست‌وسه سال کنکور سراسری",{"id":196,"link":197,"type":31,"slug":9,"title":198},67,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F67","ويژه نامه نوبت دوم",{"id":200,"link":201,"type":31,"slug":9,"title":202},64,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F64","آزمون‌های نوبت دوم",{"id":204,"link":205,"type":31,"slug":9,"title":206},78,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F78","آزمون‌های نوبت اول",{"id":208,"link":209,"type":31,"slug":9,"title":210},90,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F90","آزمون سنجش آغازین",{"tests":212,"papers":213,"files":214,"questions":215,"exams":216,"tutorials":217,"blogs":218},[],[],[],[],[],[],[219,229,238,246,254,262,270,278,286,294,302,310],{"id":220,"title":221,"cat":155,"pic":222,"up_date":223,"title_url":224,"url":225,"legacy_url":226,"cat_title":227,"update_jalali":228},21714,"اسامی نفرات برتر آزمون سراسری 1405","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fassets\u002Fimage\u002Fblog\u002FcatPic\u002Feduorg.png","2026-10-04 00:03:12","اسامی-نفرات-برتر-آزمون-سراسری-1405","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21714\u002Fاسامی-نفرات-برتر-آزمون-سراسری-1405","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21714\u002Fاسامی-نفرات-برتر-آزمون-سراسری-1405","اخبار آموزش و پرورش","2 ساعت قبل",{"id":230,"title":231,"cat":7,"pic":232,"up_date":233,"title_url":234,"url":235,"legacy_url":236,"cat_title":20,"update_jalali":237},21713,"طمع: علاقهٔ بیش از اندازه به داشتن مال یا امکانات بیشتر","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FgtcTuXoVKlVEf9wmK5xt_200.png","2026-10-01 13:45:36","طمع-علاقه-بیش-از-اندازه-به-داشتن-مال-یا-امکانات-بیشتر","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21713\u002Fطمع-علاقه-بیش-از-اندازه-به-داشتن-مال-یا-امکانات-بیشتر","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21713\u002Fطمع-علاقه-بیش-از-اندازه-به-داشتن-مال-یا-امکانات-بیشتر","1405\u002F07\u002F9",{"id":239,"title":240,"cat":7,"pic":241,"up_date":242,"title_url":243,"url":244,"legacy_url":245,"cat_title":20,"update_jalali":237},21712,"کارفرما: فردی که صاحب کار یا صاحب اختیار یک فعالیت اقتصادی است.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fm6mZiUqvYq6DdGM8asxh_200.png","2026-10-01 13:40:35","کارفرما-فردی-که-صاحب-کار-یا-صاحب-اختیار-یک-فعالیت-اقتصادی-است","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21712\u002Fکارفرما-فردی-که-صاحب-کار-یا-صاحب-اختیار-یک-فعالیت-اقتصادی-است","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21712\u002Fکارفرما-فردی-که-صاحب-کار-یا-صاحب-اختیار-یک-فعالیت-اقتصادی-است",{"id":247,"title":248,"cat":7,"pic":249,"up_date":250,"title_url":251,"url":252,"legacy_url":253,"cat_title":20,"update_jalali":237},21711,"ثروت‌اندوزی: جمع‌آوری مال و دارایی بدون توجه به ارزش واقعی و کاربرد آن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FR8yz5wLg40K90RG3oWhl_200.png","2026-10-01 13:34:27","ثروتاندوزی-جمعآوری-مال-و-دارایی-بدون-توجه-به-ارزش-واقعی-و-کاربرد-آن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21711\u002Fثروتاندوزی-جمعآوری-مال-و-دارایی-بدون-توجه-به-ارزش-واقعی-و-کاربرد-آن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21711\u002Fثروتاندوزی-جمعآوری-مال-و-دارایی-بدون-توجه-به-ارزش-واقعی-و-کاربرد-آن",{"id":255,"title":256,"cat":7,"pic":257,"up_date":258,"title_url":259,"url":260,"legacy_url":261,"cat_title":20,"update_jalali":237},21710,"مالکیت مسئولانه: استفاده از داشته‌ها همراه با مراقبت، توجه و پذیرفتن مسئولیت نسبت به آن‌ها","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FAEu1cyeo0V2YJBUQyTLy_200.png","2026-10-01 13:29:01","مالکیت-مسئولانه-استفاده-از-داشتهها-همراه-با-مراقبت-توجه-و-پذیرفتن-مسئولیت-نسبت-به-آنها","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21710\u002Fمالکیت-مسئولانه-استفاده-از-داشتهها-همراه-با-مراقبت-توجه-و-پذیرفتن-مسئولیت-نسبت-به-آنها","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21710\u002Fمالکیت-مسئولانه-استفاده-از-داشتهها-همراه-با-مراقبت-توجه-و-پذیرفتن-مسئولیت-نسبت-به-آنها",{"id":263,"title":264,"cat":7,"pic":265,"up_date":266,"title_url":267,"url":268,"legacy_url":269,"cat_title":20,"update_jalali":237},21709,"مالکیت: داشتن اختیار و حق نسبت به چیزی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FkcAAAjLDsHhMpz5Xohx0_200.png","2026-10-01 13:22:41","مالکیت-داشتن-اختیار-و-حق-نسبت-به-چیزی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21709\u002Fمالکیت-داشتن-اختیار-و-حق-نسبت-به-چیزی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21709\u002Fمالکیت-داشتن-اختیار-و-حق-نسبت-به-چیزی",{"id":271,"title":272,"cat":7,"pic":273,"up_date":274,"title_url":275,"url":276,"legacy_url":277,"cat_title":20,"update_jalali":237},21708,"مسئولیت‌پذیری: پذیرفتن وظیفه و تعهد نسبت به موجودات، کارها و روابط","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FRaRhHiHAGhA0f7BxNaFI_200.png","2026-10-01 13:16:56","مسئولیتپذیری-پذیرفتن-وظیفه-و-تعهد-نسبت-به-موجودات-کارها-و-روابط","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21708\u002Fمسئولیتپذیری-پذیرفتن-وظیفه-و-تعهد-نسبت-به-موجودات-کارها-و-روابط","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21708\u002Fمسئولیتپذیری-پذیرفتن-وظیفه-و-تعهد-نسبت-به-موجودات-کارها-و-روابط",{"id":279,"title":280,"cat":7,"pic":281,"up_date":282,"title_url":283,"url":284,"legacy_url":285,"cat_title":20,"update_jalali":237},21707,"شاهکار: اثر برجسته و ارزشمند که از توانایی و خلاقیت سازندهٔ آن نشان دارد.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FxPm8g4OLP8wemxGpzXDl_200.png","2026-10-01 13:10:45","شاهکار-اثر-برجسته-و-ارزشمند-که-از-توانایی-و-خلاقیت-سازنده-آن-نشان-دارد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21707\u002Fشاهکار-اثر-برجسته-و-ارزشمند-که-از-توانایی-و-خلاقیت-سازنده-آن-نشان-دارد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21707\u002Fشاهکار-اثر-برجسته-و-ارزشمند-که-از-توانایی-و-خلاقیت-سازنده-آن-نشان-دارد",{"id":287,"title":288,"cat":7,"pic":289,"up_date":290,"title_url":291,"url":292,"legacy_url":293,"cat_title":20,"update_jalali":237},21706,"هنر نقاشی: هنر و ابزار بیان اندیشه‌ها، احساسات و مفاهیم از طریق تصویر","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fg6Dg5LpuJOJPj9rdSmEo_200.png","2026-10-01 13:04:33","هنر-نقاشی-هنر-و-ابزار-بیان-اندیشهها-احساسات-و-مفاهیم-از-طریق-تصویر","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21706\u002Fهنر-نقاشی-هنر-و-ابزار-بیان-اندیشهها-احساسات-و-مفاهیم-از-طریق-تصویر","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21706\u002Fهنر-نقاشی-هنر-و-ابزار-بیان-اندیشهها-احساسات-و-مفاهیم-از-طریق-تصویر",{"id":295,"title":296,"cat":7,"pic":297,"up_date":298,"title_url":299,"url":300,"legacy_url":301,"cat_title":20,"update_jalali":237},21705,"تفاوت نگاه کودک و بزرگسال: تفاوت میان نگاه خلاق و عمیق کودکان با نگاه محدود و ظاهربین برخی بزرگسالان","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FaPNFkTt79FEuqwZlpSQp_200.png","2026-10-01 12:58:50","تفاوت-نگاه-کودک-و-بزرگسال-تفاوت-میان-نگاه-خلاق-و-عمیق-کودکان-با-نگاه-محدود-و-ظاهربین-برخی-بزرگسالان","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21705\u002Fتفاوت-نگاه-کودک-و-بزرگسال-تفاوت-میان-نگاه-خلاق-و-عمیق-کودکان-با-نگاه-محدود-و-ظاهربین-برخی-بزرگسالان","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21705\u002Fتفاوت-نگاه-کودک-و-بزرگسال-تفاوت-میان-نگاه-خلاق-و-عمیق-کودکان-با-نگاه-محدود-و-ظاهربین-برخی-بزرگسالان",{"id":303,"title":304,"cat":7,"pic":305,"up_date":306,"title_url":307,"url":308,"legacy_url":309,"cat_title":20,"update_jalali":237},21704,"دیدگاه بزرگسالانه: نوع نگاه مبتنی بر محاسبه، امور مادی و برداشت‌های ظاهری از جهان","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FBvF8oU5PSMCht8sbGf0f_200.png","2026-10-01 12:52:33","دیدگاه-بزرگسالانه-نوع-نگاه-مبتنی-بر-محاسبه-امور-مادی-و-برداشتهای-ظاهری-از-جهان","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21704\u002Fدیدگاه-بزرگسالانه-نوع-نگاه-مبتنی-بر-محاسبه-امور-مادی-و-برداشتهای-ظاهری-از-جهان","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21704\u002Fدیدگاه-بزرگسالانه-نوع-نگاه-مبتنی-بر-محاسبه-امور-مادی-و-برداشتهای-ظاهری-از-جهان",{"id":311,"title":312,"cat":7,"pic":313,"up_date":314,"title_url":315,"url":316,"legacy_url":317,"cat_title":20,"update_jalali":237},21703,"دیدگاه کودکانه: شیوهٔ نگاه ساده، عمیق و خلاقانهٔ کودکان به پدیده‌های جهان","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FfKIT4YjgtUHiswH28hB4_200.png","2026-10-01 12:47:01","دیدگاه-کودکانه-شیوه-نگاه-ساده-عمیق-و-خلاقانه-کودکان-به-پدیدههای-جهان","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F21703\u002Fدیدگاه-کودکانه-شیوه-نگاه-ساده-عمیق-و-خلاقانه-کودکان-به-پدیدههای-جهان","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F21703\u002Fدیدگاه-کودکانه-شیوه-نگاه-ساده-عمیق-و-خلاقانه-کودکان-به-پدیدههای-جهان"]