[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"categoryMenus":3,"blogPost-16861":193,"$fZOCDLLHKiVx1av3CTjFDj_uFek8PSUFhLJFClGEnOkE":213},{"status":4,"data":5},1,[6,46,106,124,144],{"id":4,"title":7,"list_order":4,"items":8},"آشنایی",[9,15,19,23,30,34,38,42],{"id":10,"link":11,"type":12,"slug":13,"title":14},8,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F8","content",null,"قوانین و مقررات",{"id":16,"link":17,"type":12,"slug":13,"title":18},9,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F9","پرسش های متداول",{"id":20,"link":21,"type":12,"slug":13,"title":22},12,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F12","راهنمای عضویت",{"id":24,"link":25,"type":26,"slug":27,"handler":28,"title":29},132,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fmakemoney","special","makemoney","makeMoney","درآمدزایی در گاما",{"id":31,"link":32,"type":12,"slug":13,"title":33},13,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F13","راهنمای دبیران",{"id":35,"link":36,"type":12,"slug":13,"title":37},15,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F15","راهنمای دانش آموزان",{"id":39,"link":40,"type":12,"slug":13,"title":41},141,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F141","تغییرات اخیر",{"id":43,"link":44,"type":12,"slug":13,"title":45},69,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F69","نرم افزارهای كاربردی",{"id":47,"title":48,"list_order":4,"items":49},2,"المپیادها",[50,54,58,62,66,70,74,78,82,86,90,94,98,102],{"id":51,"link":52,"type":12,"slug":13,"title":53},4,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F4","المپیاد ریاضی",{"id":55,"link":56,"type":12,"slug":13,"title":57},19,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F19","المپیاد فیزیک",{"id":59,"link":60,"type":12,"slug":13,"title":61},20,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F20","المپیاد شیمی",{"id":63,"link":64,"type":12,"slug":13,"title":65},21,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F21","المپیاد زیست شناسی",{"id":67,"link":68,"type":12,"slug":13,"title":69},22,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F22","المپیاد کامپیوتر",{"id":71,"link":72,"type":12,"slug":13,"title":73},23,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F23","المپیاد نجوم",{"id":75,"link":76,"type":12,"slug":13,"title":77},24,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F24","المپیاد ادبی",{"id":79,"link":80,"type":12,"slug":13,"title":81},25,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F25","المپیاد سلول‌های بنیادی",{"id":83,"link":84,"type":12,"slug":13,"title":85},95,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F95","المپیاد جغرافیا",{"id":87,"link":88,"type":12,"slug":13,"title":89},114,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F114","المپیاد علوم زمین",{"id":91,"link":92,"type":12,"slug":13,"title":93},115,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F115","المپیاد مدیریت، اقتصاد و حکمرانی",{"id":95,"link":96,"type":12,"slug":13,"title":97},140,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F140","المپیاد سواد رسانه‌ای",{"id":99,"link":100,"type":12,"slug":13,"title":101},136,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F136","المپیاد نانو",{"id":103,"link":104,"type":12,"slug":13,"title":105},151,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F151","المپیاد هوش مصنوعی",{"id":107,"title":108,"list_order":4,"items":109},3,"نمونه و تیزهوشان",[110,114,119],{"id":111,"link":112,"type":12,"slug":13,"title":113},26,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F26","آزمون ورودی پایه چهارم",{"id":115,"link":116,"type":26,"slug":117,"handler":117,"title":118},27,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas6","khas6","آزمون ورودی پایه هفتم",{"id":120,"link":121,"type":26,"slug":122,"handler":122,"title":123},28,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas9","khas9","آزمون ورودی پايه دهم",{"id":125,"title":126,"list_order":4,"items":127},7,"کتابهای درسی",[128,132,136,140],{"id":129,"link":130,"type":12,"slug":13,"title":131},43,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F43","دوره دبستان",{"id":133,"link":134,"type":12,"slug":13,"title":135},48,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F48","دوره اول متوسطه",{"id":137,"link":138,"type":12,"slug":13,"title":139},49,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F49","دوره دوم متوسطه",{"id":141,"link":142,"type":12,"slug":13,"title":143},50,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F50","بارم بندی دروس",{"id":10,"title":145,"list_order":10,"items":146},"پیشنهاد ویژه",[147,152,157,162,167,172,177,181,185,189],{"id":148,"link":149,"type":26,"slug":150,"handler":150,"title":151},108,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang6th","hamahang6th","امتحانات هماهنگ ششم",{"id":153,"link":154,"type":26,"slug":155,"handler":155,"title":156},71,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang9th","hamahang9th","امتحانات هماهنگ نهم",{"id":158,"link":159,"type":26,"slug":160,"handler":160,"title":161},147,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei10th","nahaei10th","امتحان نهایی دهم",{"id":163,"link":164,"type":26,"slug":165,"handler":165,"title":166},148,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei11th","nahaei11th","امتحان نهایی یازدهم",{"id":168,"link":169,"type":26,"slug":170,"handler":170,"title":171},94,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei12th","nahaei12th","امتحان نهایی دوازدهم",{"id":173,"link":174,"type":12,"slug":175,"title":176},68,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkonkur","konkur","بیست‌وسه سال کنکور سراسری",{"id":178,"link":179,"type":12,"slug":13,"title":180},67,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F67","ويژه نامه نوبت دوم",{"id":182,"link":183,"type":12,"slug":13,"title":184},64,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F64","آزمون‌های نوبت دوم",{"id":186,"link":187,"type":12,"slug":13,"title":188},78,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F78","آزمون‌های نوبت اول",{"id":190,"link":191,"type":12,"slug":13,"title":192},90,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F90","آزمون سنجش آغازین",{"id":194,"section":47,"base":195,"course":196,"lesson":197,"title":198,"cat":199,"pic":200,"info_graphic":13,"podcast":13,"body":201,"tags":202,"metadata":13,"featured":196,"status":4,"views":153,"subdate":206,"up_date":207,"first_name":208,"last_name":209,"avatar":13,"cat_title":210,"subdate_jalali":211,"update_jalali":212},16861,5,0,374,"منبع کد آزاد: ویژگی نرم‌افزاری که کد آن برای استفاده یا ویرایش در دسترس عموم است.",14098,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FtONbwUoqKErzhYeDFTYZ_800.png","\u003Cdiv aria-label=\"منبع کد آزاد: ویژگی نرم‌افزاری که کد آن برای استفاده یا ویرایش در دسترس عموم است.\" dir=\"rtl\" id=\"article-core\" role=\"article\" style=\"background: #ffffff; box-sizing: border-box; color: #667085; font-family: 'IRANSans',Tahoma,'Times New Roman',serif; line-height: 1.8; max-width: 980px; padding: 16px; width: 100%; word-break: break-word\">\r\n\u003Ch2 style=\"color: #344054; font-size: 22px; font-weight: 800\">منبع کد آزاد؛ نرم‌افزاری برای همه\u003C\u002Fh2>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"color: #667085; font-size: 13px; margin-top: 4px; opacity: .95\">آشنایی با نرم‌افزارهایی که کد آن‌ها در دسترس همگان است\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #fff8e1; border-radius: 12px; border: 1px solid #ffb600; color: #667085; margin-bottom: 14px; margin-left: 16px; margin-right: 16px; margin-top: 14px; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong style=\"color: #24292f\">چکیده:\u003C\u002Fstrong> نرم‌افزارهای منبع‌باز یا کدآزاد، برنامه‌هایی هستند که کد نوشته‌شدهٔ آن‌ها برای همه در دسترس است. کاربران می‌توانند آن را ببینند، ویرایش کنند و حتی نسخهٔ جدیدی از آن بسازند. در این مقاله با سه ویژگی اصلی این نرم‌افزارها آشنا می‌شویم: \u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">دسترسی همگانی\u003C\u002Fspan>، \u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">امکان ویرایش\u003C\u002Fspan> و \u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">توزیع مجدد\u003C\u002Fspan>. همچنین با مثال‌هایی از زندگی روزمره، مزایا و چالش‌های این نوع نرم‌افزار را بررسی می‌کنیم.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">منبع کد آزاد یعنی چه؟\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>فرض کنید یک دستور پخت غذایی دارید که در آن مواد اولیه و طرز تهیه نوشته شده است. اگر این دستور پخت را در اختیار همه بگذارید تا هرکس بتواند آن را ببیند، موادش را تغییر دهد یا به روش خودش بپزد، در واقع دستور پخت خود را به صورت «آزاد» منتشر کرده‌اید. نرم‌افزارهای منبع‌باز هم دقیقاً به همین شکل عمل می‌کنند. برنامه‌نویس‌ها کد اصلی نرم‌افزار را که با زبان‌های برنامه‌نویسی نوشته شده، در اختیار عموم قرار می‌دهند. هر کسی که دانش برنامه‌نویسی داشته باشد، می‌تواند کد را بخواند، اشکالات آن را پیدا کند، قابلیت جدیدی به آن اضافه کند یا حتی نرم‌افزار کاملاً جدیدی بر پایهٔ آن بسازد.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #fff7e6; border-radius: 12px; border: 1px solid #ffb600; color: #7a5200; font-size: 13px; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong style=\"color: #24292f\">نکته:\u003C\u002Fstrong> منبع کد آزاد با نرم‌افزارهای رایگان تفاوت دارد. نرم‌افزار رایگان ممکن است کد خود را نشان ندهد، اما نرم‌افزار منبع‌باز همیشه کد را در اختیار کاربران قرار می‌دهد، حتی اگر برای استفاده از آن هزینه دریافت شود.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cp>برای درک بهتر، به یک بازی ویدیویی فکر کنید که در آن می‌توانید شخصیت‌ها، مراحل و قوانین بازی را تغییر دهید. اگر سازندهٔ بازی ابزارهایی در اختیار شما بگذارد تا بتوانید خودتان سطح جدید بسازید، در واقع بخشی از منبع بازی را در اختیارتان قرار داده است. تفاوت اصلی در این است که در نرم‌افزار منبع‌باز، شما به همهٔ اجزای سازندهٔ بازی دسترسی دارید، نه فقط بخش خاصی از آن.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">مثال‌هایی از منبع کد آزاد در زندگی دانش‌آموزی\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>شاید با خودتان بگویید که این موضوع چه ربطی به زندگی روزمرهٔ من دارد؟ پاسخ این است که خیلی از ابزارهایی که هر روز استفاده می‌کنید، بر پایهٔ نرم‌افزارهای منبع‌باز ساخته شده‌اند. برای نمونه، مرورگرهایی که برای گشتن در وب استفاده می‌کنید، یا سیستمعامل گوشی‌های هوشمند و رایانه‌ها، اغلب از کدهای آزاد بهره می‌برند. حتی بسیاری از بازی‌های آموزشی که در مدرسه یا خانه با آن‌ها سرگرم می‌شوید، ممکن است کدشان برای عموم منتشر شده باشد تا معلمان و دانش‌آموزان بتوانند آن را با نیازهای خود هماهنگ کنند.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>یک مثال ساده‌تر: فرض کنید قرار است یک پروژهٔ گروهی برای مدرسه انجام دهید. اگر معلم به شما قالبی از پیش‌طراحی‌شده برای ارائه بدهد و اجازه دهد که هر گروه بتواند شکل و محتوای آن را تغییر دهد، آنگاه این قالب شبیه به یک منبع کد آزاد عمل می‌کند. همه می‌توانند از آن استفاده کنند، ایده‌های جدید اضافه کنند و نتیجهٔ بهتری بگیرند. این همکاری جمعی، یکی از بزرگترین مزایای نرم‌افزارهای منبع‌باز است.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cdiv aria-label=\"مقایسه نرم‌افزار منبع‌باز و بسته\" role=\"region\" style=\"border-radius: 12px; border: 1px solid #e5e7eb; overflow: auto; padding: 0\">\r\n\u003Ctable cellspacing=\"0\" style=\"border-collapse: collapse; box-sizing: border-box; min-width: 600px; width: 100%\">\r\n \u003Cthead>\r\n  \u003Ctr>\r\n   \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">ویژگی\u003C\u002Fth>\r\n   \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">نرم‌افزار منبع‌باز\u003C\u002Fth>\r\n   \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">نرم‌افزار بسته (غیرآزاد)\u003C\u002Fth>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n \u003C\u002Fthead>\r\n \u003Ctbody>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">دسترسی به کد\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">در دسترس همه\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">فقط برای سازنده\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">امکان ویرایش\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">آزاد و قانونی\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">معمولاً ممنوع\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">هزینهٔ استفاده\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">اغلب رایگان یا کم‌هزینه\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">ممکن است گران باشد\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">سرعت بروزرسانی\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">بالا (با کمک جامعه)\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">وابسته به تیم سازنده\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n \u003C\u002Ftbody>\r\n\u003C\u002Ftable>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">چالش‌های مفهومی دربارهٔ منبع کد آزاد\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #f8fafc; border-radius: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; padding: 12px 14px\">\r\n\u003Cdiv style=\"margin-bottom: 12px; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong style=\"color: #24292f\">پرسش ۱: آیا هر کسی می‌تواند کد را تغییر دهد و آن را به نام خودش منتشر کند؟\u003C\u002Fstrong>\r\n\r\n\u003Cp style=\"color: #667085\">بله، اما با رعایت قوانین مجوز آن نرم‌افزار. بیشتر مجوزهای منبع‌باز اجازهٔ توزیع مجدد را می‌دهند، به شرطی که نام سازندهٔ اصلی حفظ شود و تغییرات به صورت شفاف اعلام گردد. درست مثل این که شما یک دستور پخت را تغییر دهید، اما بگویید که دستور اصلی از چه کسی بوده است.\u003C\u002Fp>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"margin-bottom: 12px; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong style=\"color: #24292f\">پرسش ۲: اگر کد در دسترس همه باشد، آیا امنیت نرم‌افزار کمتر نمی‌شود؟\u003C\u002Fstrong>\r\n\r\n\u003Cp style=\"color: #667085\">در نگاه اول شاید این طور به نظر برسد، اما در عمل برعکس است. وقتی کد در دسترس برنامه‌نویسان زیادی قرار می‌گیرد، اشکالات امنیتی زودتر پیدا و رفع می‌شوند. مانند این است که یک معما را به چندین نفر بدهید تا راه‌حل آن را پیدا کنند؛ احتمال پیدا شدن جواب درست بیشتر است.\u003C\u002Fp>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"padding: 12px 14px\">\u003Cstrong style=\"color: #24292f\">پرسش ۳: چرا بعضی از شرکت‌ها کد نرم‌افزار خود را آزاد نمی‌کنند؟\u003C\u002Fstrong>\r\n\r\n\u003Cp style=\"color: #667085\">دلایل زیادی وجود دارد. برخی شرکت‌ها می‌خواهند رازهای تجاری خود را حفظ کنند یا از کپی‌برداری نادرست جلوگیری نمایند. بعضی هم فکر می‌کنند که اگر کد را آزاد کنند، نمی‌توانند از نرم‌افزار خود درآمد کسب کنند. اما بسیاری از شرکت‌های بزرگ ثابت کرده‌اند که می‌توان با خدمات جانبی و پشتیبانی، از نرم‌افزار منبع‌باز درآمد خوبی به دست آورد.\u003C\u002Fp>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #fffdf3; border-radius: 12px; border: 1px solid #ffb600; color: #24292f; padding: 12px 14px\">\r\n\u003Cp>\u003Cstrong style=\"color: #24292f\">نکتهٔ پایانی\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp style=\"color: #667085\">نرم‌افزارهای منبع‌باز مانند یک کتابخانهٔ عمومی هستند که همه می‌توانند از کتاب‌های آن استفاده کنند، در حاشیهٔ آن یادداشت بنویسند یا حتی کتاب جدیدی بر اساس آن تألیف کنند. این ویژگی باعث می‌شود که نوآوری سریع‌تر اتفاق بیفتد و دانش میان افراد بیشتری تقسیم شود. برای یک دانش‌آموز، آشنایی با این مفهوم می‌تواند سرآغازی برای یادگیری برنامه‌نویسی و همکاری گروهی باشد. به یاد داشته باشید که بسیاری از ابزارهای محبوب امروزی، حاصل کار گروهی افرادی است که کد خود را به اشتراک گذاشته‌اند. شاید روزی شما هم بتوانید با انتشار کد خود، به دیگران کمک کنید تا نرم‌افزارهای بهتری بسازند.\u003C\u002Fp>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n",[203,204,205],"منبع کد آزاد","کار و فناوری نهم","پایه نهم","2026-07-01 21:27:11","2026-09-03 22:21:22","ندا","بنی هاشمی","کپسول آموزشی","1405\u002F04\u002F10","22:21 1405\u002F06\u002F12",{"tests":214,"papers":215,"files":216,"questions":217,"exams":218,"tutorials":219,"blogs":220},[],[],[],[],[],[],[221,230,238,246,254,262,270,278,286,294,302,310],{"id":222,"title":223,"cat":199,"pic":224,"up_date":225,"title_url":226,"url":227,"legacy_url":228,"cat_title":210,"update_jalali":229},16767,"نقاط کمک‌رسم: نقاط دقیقی مانند انتها، میانه، تقاطع، مرکز، عمود و مماس برای ترسیم صحیح.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fyus71nnoFhCb5gxwMl5T_200.png","2026-09-04 17:54:35","نقاط-کمکرسم-نقاط-دقیقی-مانند-انتها-میانه-تقاطع-مرکز-عمود-و-مماس-برای-ترسیم-صحیح","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F16767\u002Fنقاط-کمکرسم-نقاط-دقیقی-مانند-انتها-میانه-تقاطع-مرکز-عمود-و-مماس-برای-ترسیم-صحیح","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F16767\u002Fنقاط-کمکرسم-نقاط-دقیقی-مانند-انتها-میانه-تقاطع-مرکز-عمود-و-مماس-برای-ترسیم-صحیح","1405\u002F06\u002F13",{"id":231,"title":232,"cat":199,"pic":233,"up_date":234,"title_url":235,"url":236,"legacy_url":237,"cat_title":210,"update_jalali":229},16769,"اندازه‌گذاری نقشه: نمایش مقدار طول، قطر، شعاع یا زاویه روی نقشه با خطوط و ابزارهای اندازه‌گذاری.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FjP3bvb90JkvCQtHzLeaj_200.png","2026-09-04 17:53:42","اندازهگذاری-نقشه-نمایش-مقدار-طول-قطر-شعاع-یا-زاویه-روی-نقشه-با-خطوط-و-ابزارهای-اندازهگذاری","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F16769\u002Fاندازهگذاری-نقشه-نمایش-مقدار-طول-قطر-شعاع-یا-زاویه-روی-نقشه-با-خطوط-و-ابزارهای-اندازهگذاری","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F16769\u002Fاندازهگذاری-نقشه-نمایش-مقدار-طول-قطر-شعاع-یا-زاویه-روی-نقشه-با-خطوط-و-ابزارهای-اندازهگذاری",{"id":239,"title":240,"cat":199,"pic":241,"up_date":242,"title_url":243,"url":244,"legacy_url":245,"cat_title":210,"update_jalali":229},16772,"نقشه پروژه طراحی و ساخت: نقشه فنی اجزای پروژه برای راهنمایی ساخت، اجرا و ارزیابی.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FpqCtcntYa6hWPPucOlEw_200.png","2026-09-04 17:52:21","نقشه-پروژه-طراحی-و-ساخت-نقشه-فنی-اجزای-پروژه-برای-راهنمایی-ساخت-اجرا-و-ارزیابی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F16772\u002Fنقشه-پروژه-طراحی-و-ساخت-نقشه-فنی-اجزای-پروژه-برای-راهنمایی-ساخت-اجرا-و-ارزیابی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F16772\u002Fنقشه-پروژه-طراحی-و-ساخت-نقشه-فنی-اجزای-پروژه-برای-راهنمایی-ساخت-اجرا-و-ارزیابی",{"id":247,"title":248,"cat":199,"pic":249,"up_date":250,"title_url":251,"url":252,"legacy_url":253,"cat_title":210,"update_jalali":229},16749,"نرم‌افزار ترسیم: برنامه رایانه‌ای برای ایجاد، ویرایش، اصلاح و اندازه‌گذاری نقشه‌ها و شکل‌ها.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F7IAc19LqXvAITg4ikBym_200.png","2026-09-04 17:50:12","نرمافزار-ترسیم-برنامه-رایانهای-برای-ایجاد-ویرایش-اصلاح-و-اندازهگذاری-نقشهها-و-شکلها","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F16749\u002Fنرمافزار-ترسیم-برنامه-رایانهای-برای-ایجاد-ویرایش-اصلاح-و-اندازهگذاری-نقشهها-و-شکلها","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F16749\u002Fنرمافزار-ترسیم-برنامه-رایانهای-برای-ایجاد-ویرایش-اصلاح-و-اندازهگذاری-نقشهها-و-شکلها",{"id":255,"title":256,"cat":199,"pic":257,"up_date":258,"title_url":259,"url":260,"legacy_url":261,"cat_title":210,"update_jalali":229},16751,"ترسیم دوبعدی: رسم شکل‌ها روی صفحه با دو بعد طول و عرض.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fmwqt3AZ3UujE7GoAJZrH_200.png","2026-09-04 17:48:38","ترسیم-دوبعدی-رسم-شکلها-روی-صفحه-با-دو-بعد-طول-و-عرض","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F16751\u002Fترسیم-دوبعدی-رسم-شکلها-روی-صفحه-با-دو-بعد-طول-و-عرض","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F16751\u002Fترسیم-دوبعدی-رسم-شکلها-روی-صفحه-با-دو-بعد-طول-و-عرض",{"id":263,"title":264,"cat":199,"pic":265,"up_date":266,"title_url":267,"url":268,"legacy_url":269,"cat_title":210,"update_jalali":229},16752,"ترسیم سه‌بعدی: نمایش رایانه‌ای اجسام با طول، عرض و ارتفاع.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FxUe68ZTisqQhkAuXnoUJ_200.png","2026-09-04 17:47:05","ترسیم-سهبعدی-نمایش-رایانهای-اجسام-با-طول-عرض-و-ارتفاع","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F16752\u002Fترسیم-سهبعدی-نمایش-رایانهای-اجسام-با-طول-عرض-و-ارتفاع","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F16752\u002Fترسیم-سهبعدی-نمایش-رایانهای-اجسام-با-طول-عرض-و-ارتفاع",{"id":271,"title":272,"cat":199,"pic":273,"up_date":274,"title_url":275,"url":276,"legacy_url":277,"cat_title":210,"update_jalali":229},16754,"محیط نرم‌افزار ترسیم: فضای کاری نرم‌افزار شامل ابزارها، نوارها و بخش‌های لازم برای ترسیم.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FAiSbKeI5GdVU3gYkt8t8_200.png","2026-09-04 17:45:30","محیط-نرمافزار-ترسیم-فضای-کاری-نرمافزار-شامل-ابزارها-نوارها-و-بخشهای-لازم-برای-ترسیم","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F16754\u002Fمحیط-نرمافزار-ترسیم-فضای-کاری-نرمافزار-شامل-ابزارها-نوارها-و-بخشهای-لازم-برای-ترسیم","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F16754\u002Fمحیط-نرمافزار-ترسیم-فضای-کاری-نرمافزار-شامل-ابزارها-نوارها-و-بخشهای-لازم-برای-ترسیم",{"id":279,"title":280,"cat":199,"pic":281,"up_date":282,"title_url":283,"url":284,"legacy_url":285,"cat_title":210,"update_jalali":229},16755,"ابزارهای ترسیم پایه: فرمان‌هایی مانند خط، دایره و کمان برای ایجاد شکل‌های اصلی.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FTrhBIuFtNNBfkR82gjrU_200.png","2026-09-04 17:43:45","ابزارهای-ترسیم-پایه-فرمانهایی-مانند-خط-دایره-و-کمان-برای-ایجاد-شکلهای-اصلی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F16755\u002Fابزارهای-ترسیم-پایه-فرمانهایی-مانند-خط-دایره-و-کمان-برای-ایجاد-شکلهای-اصلی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F16755\u002Fابزارهای-ترسیم-پایه-فرمانهایی-مانند-خط-دایره-و-کمان-برای-ایجاد-شکلهای-اصلی",{"id":287,"title":288,"cat":199,"pic":289,"up_date":290,"title_url":291,"url":292,"legacy_url":293,"cat_title":210,"update_jalali":229},16757,"خط فرمان: بخش ورود دستورهای متنی یا عددی برای اجرای دقیق فرمان‌های ترسیم.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FywL7DhZeHk248ojrmQMi_200.png","2026-09-04 17:42:35","خط-فرمان-بخش-ورود-دستورهای-متنی-یا-عددی-برای-اجرای-دقیق-فرمانهای-ترسیم","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F16757\u002Fخط-فرمان-بخش-ورود-دستورهای-متنی-یا-عددی-برای-اجرای-دقیق-فرمانهای-ترسیم","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F16757\u002Fخط-فرمان-بخش-ورود-دستورهای-متنی-یا-عددی-برای-اجرای-دقیق-فرمانهای-ترسیم",{"id":295,"title":296,"cat":199,"pic":297,"up_date":298,"title_url":299,"url":300,"legacy_url":301,"cat_title":210,"update_jalali":229},16758,"ابزارهای ویرایش نقشه: فرمان‌هایی مانند قرینه‌سازی، آرایه، دوران، برش، امتداد و مقیاس برای اصلاح شکل‌ها.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FuYgk4ja7JpBH1ham2gfP_200.png","2026-09-04 17:41:08","ابزارهای-ویرایش-نقشه-فرمانهایی-مانند-قرینهسازی-آرایه-دوران-برش-امتداد-و-مقیاس-برای-اصلاح-شکلها","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F16758\u002Fابزارهای-ویرایش-نقشه-فرمانهایی-مانند-قرینهسازی-آرایه-دوران-برش-امتداد-و-مقیاس-برای-اصلاح-شکلها","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F16758\u002Fابزارهای-ویرایش-نقشه-فرمانهایی-مانند-قرینهسازی-آرایه-دوران-برش-امتداد-و-مقیاس-برای-اصلاح-شکلها",{"id":303,"title":304,"cat":199,"pic":305,"up_date":306,"title_url":307,"url":308,"legacy_url":309,"cat_title":210,"update_jalali":229},16759,"ابزار تقارن: فرمان ایجاد تصویر قرینه از یک شکل نسبت به محور مشخص.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FM6PzNQrZyaKlYxrivfeN_200.png","2026-09-04 17:39:46","ابزار-تقارن-فرمان-ایجاد-تصویر-قرینه-از-یک-شکل-نسبت-به-محور-مشخص","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F16759\u002Fابزار-تقارن-فرمان-ایجاد-تصویر-قرینه-از-یک-شکل-نسبت-به-محور-مشخص","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F16759\u002Fابزار-تقارن-فرمان-ایجاد-تصویر-قرینه-از-یک-شکل-نسبت-به-محور-مشخص",{"id":311,"title":312,"cat":199,"pic":313,"up_date":314,"title_url":315,"url":316,"legacy_url":317,"cat_title":210,"update_jalali":229},16765,"ابزار آرایه: فرمان تکرار منظم یک شکل در الگوی انتقالی یا دورانی.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FD1U59wk8JhJLifM0fJXW_200.png","2026-09-04 17:38:07","ابزار-آرایه-فرمان-تکرار-منظم-یک-شکل-در-الگوی-انتقالی-یا-دورانی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F16765\u002Fابزار-آرایه-فرمان-تکرار-منظم-یک-شکل-در-الگوی-انتقالی-یا-دورانی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F16765\u002Fابزار-آرایه-فرمان-تکرار-منظم-یک-شکل-در-الگوی-انتقالی-یا-دورانی"]