[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"categoryMenus":3,"blogPost-16703":193,"$fBAyjjzRg9kHeshf1KPYBnbOMYq2dkPYR0r8mGYmzBfA":214},{"status":4,"data":5},1,[6,46,106,124,144],{"id":4,"title":7,"list_order":4,"items":8},"آشنایی",[9,15,19,23,30,34,38,42],{"id":10,"link":11,"type":12,"slug":13,"title":14},8,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F8","content",null,"قوانین و مقررات",{"id":16,"link":17,"type":12,"slug":13,"title":18},9,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F9","پرسش های متداول",{"id":20,"link":21,"type":12,"slug":13,"title":22},12,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F12","راهنمای عضویت",{"id":24,"link":25,"type":26,"slug":27,"handler":28,"title":29},132,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fmakemoney","special","makemoney","makeMoney","درآمدزایی در گاما",{"id":31,"link":32,"type":12,"slug":13,"title":33},13,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F13","راهنمای دبیران",{"id":35,"link":36,"type":12,"slug":13,"title":37},15,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F15","راهنمای دانش آموزان",{"id":39,"link":40,"type":12,"slug":13,"title":41},141,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F141","تغییرات اخیر",{"id":43,"link":44,"type":12,"slug":13,"title":45},69,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F69","نرم افزارهای كاربردی",{"id":47,"title":48,"list_order":4,"items":49},2,"المپیادها",[50,54,58,62,66,70,74,78,82,86,90,94,98,102],{"id":51,"link":52,"type":12,"slug":13,"title":53},4,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F4","المپیاد ریاضی",{"id":55,"link":56,"type":12,"slug":13,"title":57},19,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F19","المپیاد فیزیک",{"id":59,"link":60,"type":12,"slug":13,"title":61},20,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F20","المپیاد شیمی",{"id":63,"link":64,"type":12,"slug":13,"title":65},21,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F21","المپیاد زیست شناسی",{"id":67,"link":68,"type":12,"slug":13,"title":69},22,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F22","المپیاد کامپیوتر",{"id":71,"link":72,"type":12,"slug":13,"title":73},23,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F23","المپیاد نجوم",{"id":75,"link":76,"type":12,"slug":13,"title":77},24,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F24","المپیاد ادبی",{"id":79,"link":80,"type":12,"slug":13,"title":81},25,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F25","المپیاد سلول‌های بنیادی",{"id":83,"link":84,"type":12,"slug":13,"title":85},95,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F95","المپیاد جغرافیا",{"id":87,"link":88,"type":12,"slug":13,"title":89},114,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F114","المپیاد علوم زمین",{"id":91,"link":92,"type":12,"slug":13,"title":93},115,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F115","المپیاد مدیریت، اقتصاد و حکمرانی",{"id":95,"link":96,"type":12,"slug":13,"title":97},140,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F140","المپیاد سواد رسانه‌ای",{"id":99,"link":100,"type":12,"slug":13,"title":101},136,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F136","المپیاد نانو",{"id":103,"link":104,"type":12,"slug":13,"title":105},151,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F151","المپیاد هوش مصنوعی",{"id":107,"title":108,"list_order":4,"items":109},3,"نمونه و تیزهوشان",[110,114,119],{"id":111,"link":112,"type":12,"slug":13,"title":113},26,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F26","آزمون ورودی پایه چهارم",{"id":115,"link":116,"type":26,"slug":117,"handler":117,"title":118},27,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas6","khas6","آزمون ورودی پایه هفتم",{"id":120,"link":121,"type":26,"slug":122,"handler":122,"title":123},28,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas9","khas9","آزمون ورودی پايه دهم",{"id":125,"title":126,"list_order":4,"items":127},7,"کتابهای درسی",[128,132,136,140],{"id":129,"link":130,"type":12,"slug":13,"title":131},43,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F43","دوره دبستان",{"id":133,"link":134,"type":12,"slug":13,"title":135},48,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F48","دوره اول متوسطه",{"id":137,"link":138,"type":12,"slug":13,"title":139},49,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F49","دوره دوم متوسطه",{"id":141,"link":142,"type":12,"slug":13,"title":143},50,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F50","بارم بندی دروس",{"id":10,"title":145,"list_order":10,"items":146},"پیشنهاد ویژه",[147,152,157,162,167,172,177,181,185,189],{"id":148,"link":149,"type":26,"slug":150,"handler":150,"title":151},108,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang6th","hamahang6th","امتحانات هماهنگ ششم",{"id":153,"link":154,"type":26,"slug":155,"handler":155,"title":156},71,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang9th","hamahang9th","امتحانات هماهنگ نهم",{"id":158,"link":159,"type":26,"slug":160,"handler":160,"title":161},147,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei10th","nahaei10th","امتحان نهایی دهم",{"id":163,"link":164,"type":26,"slug":165,"handler":165,"title":166},148,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei11th","nahaei11th","امتحان نهایی یازدهم",{"id":168,"link":169,"type":26,"slug":170,"handler":170,"title":171},94,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei12th","nahaei12th","امتحان نهایی دوازدهم",{"id":173,"link":174,"type":12,"slug":175,"title":176},68,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkonkur","konkur","بیست‌وسه سال کنکور سراسری",{"id":178,"link":179,"type":12,"slug":13,"title":180},67,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F67","ويژه نامه نوبت دوم",{"id":182,"link":183,"type":12,"slug":13,"title":184},64,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F64","آزمون‌های نوبت دوم",{"id":186,"link":187,"type":12,"slug":13,"title":188},78,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F78","آزمون‌های نوبت اول",{"id":190,"link":191,"type":12,"slug":13,"title":192},90,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F90","آزمون سنجش آغازین",{"id":194,"section":47,"base":195,"course":196,"lesson":197,"title":198,"cat":199,"pic":200,"info_graphic":13,"podcast":13,"body":201,"tags":202,"metadata":13,"featured":196,"status":4,"views":206,"subdate":207,"up_date":208,"first_name":209,"last_name":210,"avatar":13,"cat_title":211,"subdate_jalali":212,"update_jalali":213},16703,5,0,283,"اقتصاد وابسته به مواد خام: اقتصادی که بخش مهم درآمد آن از فروش منابع اولیه مانند نفت، گاز یا مواد معدنی تأمین می‌شود",14098,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F16703HmxufV2SjOC3CD0by0yp_800.png","\u003Cdiv id=\"article-core\" dir=\"rtl\" role=\"article\" aria-label=\"اقتصاد وابسته به مواد خام\" style=\"box-sizing: border-box; width: 100%; max-width: 980px; margin: 16px auto; padding: 16px; background: #ffffff; font-family: &#039;IRANSans&#039;, Tahoma, &#039;Times New Roman&#039;, serif; color: #667085; line-height: 1.8; word-break: break-word; : \">\r\n\r\n\u003Ch2 style=\"margin: 0 0 6px 0; font-size: 22px; font-weight: 800; color: #344054; : \">\r\nاقتصاد وابسته به مواد خام\r\n\u003C\u002Fh2>\r\n\u003Cdiv style=\"margin-top: 4px; font-size: 13px; opacity: .95; color: #667085; : \">\r\nوقتی درآمد یک کشور بیشتر از فروش نفت، گاز یا سنگ‌آهن به دست می‌آید\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"margin: 14px 0 16px 0; padding: 12px 14px; border: 1px solid #ffb600; border-radius: 12px; background: #fff8e1; color: #667085; : \">\r\n\u003Cstrong style=\"color: #344054; : \">چکیده\u003C\u002Fstrong>\u003Cbr>\r\nدر این مقاله با مفهوم «اقتصاد وابسته به مواد خام» آشنا می‌شویم. می‌فهمیم که وقتی کشوری بیشتر درآمد خود را از فروش منابع طبیعی مانند نفت، گاز یا فلزات به دست آورد، چه ویژگی‌هایی دارد. \u003Cspan style=\"display: inline-block; padding: 4px 8px; border-radius: 999px; font-size: 12px; line-height: 1; vertical-align: baseline; background: #fff3c4; color: #24292f; : \">نفت\u003C\u002Fspan>، \u003Cspan style=\"display: inline-block; padding: 4px 8px; border-radius: 999px; font-size: 12px; line-height: 1; vertical-align: baseline; background: #fff3c4; color: #24292f; : \">گاز\u003C\u002Fspan> و \u003Cspan style=\"display: inline-block; padding: 4px 8px; border-radius: 999px; font-size: 12px; line-height: 1; vertical-align: baseline; background: #fff3c4; color: #24292f; : \">مواد معدنی\u003C\u002Fspan> سه نمونه از این منابع هستند. همچنین نگاه می‌کنیم که این نوع اقتصاد چه خوبی‌ها و چه چالش‌هایی دارد و چرا بعضی کشورها سعی می‌کنند از آن فاصله بگیرند.\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"margin: 16px 0 8px 0; padding: 0 0 6px 0; border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; : \">\r\nمنابع خام چیست و چرا به آن وابسته می‌شویم؟\r\n\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp style=\"margin: 8px 0; color: #667085; : \">\r\nمنابع خام به موادی گفته می‌شود که مستقیماً از دل زمین یا دریا استخراج می‌شوند و بدون تغییر زیاد فروخته می‌شوند. نفت خام، گاز طبیعی، زغال‌سنگ، سنگ آهن، مس و طلا همه در این دسته قرار می‌گیرند. بسیاری از کشورها روی این منابع سرمایه‌گذاری می‌کنند، زیرا فروش آنها راحت است و پول زیادی به خزانهٔ کشور می‌آورد. اما وقتی بیش از نصف درآمد یک کشور فقط از همین راه تأمین شود، به آن اقتصاد وابسته به مواد خام می‌گوییم.\r\n\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp style=\"margin: 8px 0; color: #667085; : \">\r\nبرای درک بهتر، یک گروه از دوستان را تصور کنید که هر روز برای خرید خوراکی‌های مدرسه، فقط یک مغازه‌دار را می‌شناسند و هر بار از او پول می‌گیرند. تا وقتی آن مغازه‌دار پول بدهد، همه چیز خوب است. اما اگر یک روز مغازه‌دار تصمیم بگیرد کمتر بپردازد یا کالای خود را عوض کند، گروه دچار مشکل می‌شود، چون منبع دیگری برای پول ندارند. کشورهای وابسته به مواد خام هم کمابیش چنین وضعیتی دارند.\r\n\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"margin: 0 0 16px 0; padding: 12px 14px; border-radius: 12px; background: #fff7e6; border: 1px solid #ffb600; color: #7a5200; font-size: 13px; : \">\r\n\u003Cstrong style=\"color: #344054; : \">نکته:\u003C\u002Fstrong> همهٔ کشورهایی که نفت یا گاز دارند، وابسته نیستند. وابستگی زمانی است که بخش بزرگی از بودجهٔ کشور به قیمت همان چند ماده خام گره خورده باشد.\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cp style=\"margin: 8px 0; color: #667085; : \">\r\nبرای اینکه بهتر ببینیم کدام منابع بیشتر در این اقتصاد نقش دارند، به جدول زیر نگاه کنید:\r\n\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cdiv role=\"region\" aria-label=\"جدول منابع خام مهم\" style=\"box-sizing: border-box; margin: 8px 0 16px 0; padding: 0; border: 1px solid #e5e7eb; border-radius: 12px; overflow: auto; : \">\r\n\u003Ctable style=\"box-sizing: border-box; width: 100%; min-width: 600px; border-collapse: collapse; : \">\r\n\u003Cthead>\r\n\u003Ctr>\r\n\u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">نوع منبع\u003C\u002Fth>\r\n\u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">نمونه\u003C\u002Fth>\r\n\u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">کاربرد روزمره\u003C\u002Fth>\r\n\u003C\u002Ftr>\r\n\u003C\u002Fthead>\r\n\u003Ctbody>\r\n\u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n\u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">انرژی‌های فسیلی\u003C\u002Ftd>\r\n\u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">نفت و گاز\u003C\u002Ftd>\r\n\u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">بنزین خودرو، گرمایش خانه، پلاستیک\u003C\u002Ftd>\r\n\u003C\u002Ftr>\r\n\u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n\u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">فلزات پایه\u003C\u002Ftd>\r\n\u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">آهن، مس، آلومینیوم\u003C\u002Ftd>\r\n\u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">ساخت و ساز، سیم‌کشی، قوطی نوشیدنی\u003C\u002Ftd>\r\n\u003C\u002Ftr>\r\n\u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n\u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">سنگ‌های قیمتی و کمیاب\u003C\u002Ftd>\r\n\u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">طلا، الماس\u003C\u002Ftd>\r\n\u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">زیورآلات، وسایل الکترونیکی\u003C\u002Ftd>\r\n\u003C\u002Ftr>\r\n\u003C\u002Ftbody>\r\n\u003C\u002Ftable>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"margin: 16px 0 8px 0; padding: 0 0 6px 0; border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; : \">\r\nاین اقتصاد در زندگی روزمرهٔ ما چه تأثیری دارد؟\r\n\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp style=\"margin: 8px 0; color: #667085; : \">\r\nشاید فکر کنید نفت و گاز فقط به درد ماشین‌ها و کارخانه‌ها می‌خورد، اما خیلی از چیزهایی که هر روز استفاده می‌کنیم، از مواد خام ساخته شده‌اند. دفتر مشق شما از کاغذ است و کاغذ از چوب درختان؛ ولی خودکار، کیف، کفش ورزشی و حتی صفحهٔ گوشی همراه شما همگی از موادی ساخته شده‌اند که ریشه در نفت یا فلزات دارند. پس قیمت این مواد می‌تواند روی قیمت یک خودکار ساده هم تأثیر بگذارد.\r\n\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp style=\"margin: 8px 0; color: #667085; : \">\r\nفرض کنید قیمت نفت در جهان بالا برود. آن وقت کشورهای نفت‌خیز پول بیشتری به دست می‌آورند و ممکن است پول بیشتری به مدرسه‌ها، بیمارستان‌ها یا ساخت جاده بدهند. در نتیجه، خانوادهٔ شما شاید مالیات کمتری بدهد یا خدمات بهتری دریافت کند. اما اگر قیمت نفت پایین بیاید، درآمد کشور کم می‌شود و ممکن است بودجهٔ مدرسه یا حقوق معلم‌ها کاهش پیدا کند. این نوسان‌ها یعنی زندگی روزمرهٔ ما به چیزی بستگی دارد که نه ما، نه حتی مسئولان کشور، کنترلی روی آن ندارند.\r\n\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp style=\"margin: 8px 0; color: #667085; : \">\r\nاز طرف دیگر، کشورهایی که فقط به فروش مواد خام تکیه دارند، کمتر به فکر ساخت کارخانه یا تولید کالاهای پیچیده‌تر هستند. درست مثل دانش‌آموزی که فقط میوه‌های باغ خودش را می‌فروشد و به فکر درست کردن مربا یا آبمیوه نیست. این کار ممکن است در کوتاه‌مدت آسان باشد، اما در بلندمدت باعث می‌شود که آن کشور همیشه نیازمند خرید کالاهای ساخته‌شده از خارج باشد و پولی که از فروش مواد خام به دست آورده، دوباره برای خرید همان کالاها از کشورهای دیگر خارج شود.\r\n\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"margin: 16px 0 8px 0; padding: 0 0 6px 0; border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; : \">\r\nچالش‌های مفهومی با سه پرسش و پاسخ\r\n\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"margin: 10px 0 0 0; padding: 12px 14px; border: 1px solid #e2e8f0; border-radius: 12px; background: #f8fafc; : \">\r\n\u003Cdiv style=\"padding: 12px 14px; margin-bottom: 12px; border-bottom: 1px dashed #e2e8f0; : \">\r\n\u003Cp style=\"margin: 0 0 4px 0; font-weight: 700; color: #344054; : \">پرسش ۱: اگر یک کشور منابع خام زیادی دارد، چرا نباید فقط به فروش آنها بپردازد؟\u003C\u002Fp>\r\n\u003Cp style=\"margin: 4px 0 0 0; color: #667085; : \">پاسخ: چون این منابع روزی تمام می‌شوند. نفت و گاز مثل یک آبلیموی بزرگ هستند که هر روز از آن می‌خوریم؛ روزی ته می‌کشد. اگر کشوری فقط به فروش همین منابع تکیه کند، پس از تمام شدن آنها با مشکل بزرگی روبرو می‌شود. به همین دلیل، کشورهای هوشمند از پول فروش منابع برای ساختن کارخانه‌ها، آموزش جوانان و توسعهٔ فناوری استفاده می‌کنند تا وقتی منابع تمام شد، باز هم درآمد داشته باشند.\u003C\u002Fp>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\u003Cdiv style=\"padding: 12px 14px; margin-bottom: 12px; border-bottom: 1px dashed #e2e8f0; : \">\r\n\u003Cp style=\"margin: 0 0 4px 0; font-weight: 700; color: #344054; : \">پرسش ۲: نوسان قیمت مواد خام چه بلایی سر بودجهٔ کشور می‌آورد؟\u003C\u002Fp>\r\n\u003Cp style=\"margin: 4px 0 0 0; color: #667085; : \">پاسخ: قیمت نفت و فلزات در بازار جهانی هر روز بالا و پایین می‌شود، مثل یک تاب‌بازی که سرعتش را کسی کنترل نمی‌کند. وقتی قیمت بالا می‌رود، کشور پول زیادی دارد و برنامه‌های بزرگ شروع می‌کند؛ اما وقتی قیمت می‌افتد، ناگهان بودجه کم می‌شود و مجبور می‌شود برخی پروژه‌ها را نیمه‌کاره رها کند. این ناپایداری، برنامه‌ریزی بلندمدت را برای کشور سخت می‌کند.\u003C\u002Fp>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\u003Cdiv style=\"padding: 12px 14px; margin-bottom: 0; : \">\r\n\u003Cp style=\"margin: 0 0 4px 0; font-weight: 700; color: #344054; : \">پرسش ۳: آیا کشوری که منابع خام ندارد، حتماً فقیر است؟\u003C\u002Fp>\r\n\u003Cp style=\"margin: 4px 0 0 0; color: #667085; : \">پاسخ: نه، برعکس! بسیاری از کشورهای ثروتمند دنیا منابع خام زیادی ندارند، اما با تکیه بر دانش، فناوری و تولید کالاهای باارزش مانند رایانه، دارو و ماشین‌آلات، درآمد بالایی به دست می‌آورند. آنها از نیروی مغز خود استفاده می‌کنند، نه فقط از نیروی زمین. این نشان می‌دهد که وابستگی به مواد خام نه یک افتخار، بلکه یک چالش است که باید به تدریج از آن عبور کرد.\u003C\u002Fp>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"margin: 16px 0 0 0; padding: 12px 14px; border-radius: 12px; background: #fffdf3; border: 1px solid #ffb600; color: #24292f; : \">\r\n\u003Cp style=\"margin: 0; color: #24292f; : \">\r\n\u003Cstrong style=\"color: #344054; : \">نتیجه‌گیری\u003C\u002Fstrong>\u003Cbr>\r\nاقتصاد وابسته به مواد خام مانند زندگی خانواده‌ای است که فقط به یک شغل و آن هم به یک کارفرما وابسته باشد. تا وقتی که کارفرما حقوق بدهد، همه چیز خوب است، اما هر تغییری در اوضاع کار، زندگی آنها را دچار نوسان می‌کند. کشورهای موفق سعی می‌کنند با تنوع‌بخشی به اقتصاد خود، از این وابستگی بکاهند. آنها با تبدیل مواد خام به کالاهای باارزش‌تر، ایجاد کارخانه‌ها و سرمایه‌گذاری روی آموزش، آینده‌ای مطمئن‌تر برای خود می‌سازند. برای ما دانش‌آموزان نیز درک این موضوع کمک می‌کند که چرا بعضی کشورها ثروتمندتر از دیگران هستند و چرا باید به فکر استفادهٔ هوشمندانه از منابع باشیم.\r\n\u003C\u002Fp>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003C\u002Fdiv>",[203,204,205],"پایهٔ نهم","مطالعات اجتماعی نهم","اقتصاد وابسته به مواد خام",100,"2026-06-30 23:36:14","2026-07-01 13:00:03","سحر","شیرزاد","کپسول آموزشی","1405\u002F04\u002F9","13:00 1405\u002F04\u002F10",{"tests":215,"papers":216,"files":217,"questions":218,"exams":219,"tutorials":220,"blogs":221},[],[],[],[],[],[],[222,231,239,247,255,263,271,279,287,295,303,311],{"id":223,"title":224,"cat":199,"pic":225,"up_date":226,"title_url":227,"url":228,"legacy_url":229,"cat_title":211,"update_jalali":230},16187,"منظومهٔ شمسی: مجموعه‌ای شامل خورشید و اجرام آسمانی که در مدارهای پیرامون آن حرکت می‌کنند.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FXVlacxrhXhl0VwsPOSyE_200.png","2026-09-01 23:45:42","منظومه-شمسی-مجموعهای-شامل-خورشید-و-اجرام-آسمانی-که-در-مدارهای-پیرامون-آن-حرکت-میکنند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F16187\u002Fمنظومه-شمسی-مجموعهای-شامل-خورشید-و-اجرام-آسمانی-که-در-مدارهای-پیرامون-آن-حرکت-میکنند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F16187\u002Fمنظومه-شمسی-مجموعهای-شامل-خورشید-و-اجرام-آسمانی-که-در-مدارهای-پیرامون-آن-حرکت-میکنند","1405\u002F06\u002F10",{"id":232,"title":233,"cat":199,"pic":234,"up_date":235,"title_url":236,"url":237,"legacy_url":238,"cat_title":211,"update_jalali":230},16190,"خورشید: ستارهٔ مرکزی منظومهٔ شمسی و سرچشمهٔ اصلی انرژی و زندگی بر روی زمین.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FEfwYVzJni1OQ4Nj6dw78_200.png","2026-09-01 23:44:00","خورشید-ستاره-مرکزی-منظومه-شمسی-و-سرچشمه-اصلی-انرژی-و-زندگی-بر-روی-زمین","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F16190\u002Fخورشید-ستاره-مرکزی-منظومه-شمسی-و-سرچشمه-اصلی-انرژی-و-زندگی-بر-روی-زمین","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F16190\u002Fخورشید-ستاره-مرکزی-منظومه-شمسی-و-سرچشمه-اصلی-انرژی-و-زندگی-بر-روی-زمین",{"id":240,"title":241,"cat":199,"pic":242,"up_date":243,"title_url":244,"url":245,"legacy_url":246,"cat_title":211,"update_jalali":230},16192,"سیاره: جرم آسمانی که به دور یک ستاره می‌گردد و در منظومهٔ شمسی شامل هشت جرم اصلی است.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fkcoyeks12jRc61QxHcGC_200.png","2026-09-01 23:41:31","سیاره-جرم-آسمانی-که-به-دور-یک-ستاره-میگردد-و-در-منظومه-شمسی-شامل-هشت-جرم-اصلی-است","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F16192\u002Fسیاره-جرم-آسمانی-که-به-دور-یک-ستاره-میگردد-و-در-منظومه-شمسی-شامل-هشت-جرم-اصلی-است","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F16192\u002Fسیاره-جرم-آسمانی-که-به-دور-یک-ستاره-میگردد-و-در-منظومه-شمسی-شامل-هشت-جرم-اصلی-است",{"id":248,"title":249,"cat":199,"pic":250,"up_date":251,"title_url":252,"url":253,"legacy_url":254,"cat_title":211,"update_jalali":230},16195,"سیاره‌های درونی: چهار سیارهٔ نزدیک به خورشید با سطح جامد، شامل تیر، ناهید، زمین و بهرام.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FAH5Aq0yiB3QwBbdA5U0R_200.png","2026-09-01 23:39:00","سیارههای-درونی-چهار-سیاره-نزدیک-به-خورشید-با-سطح-جامد-شامل-تیر-ناهید-زمین-و-بهرام","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F16195\u002Fسیارههای-درونی-چهار-سیاره-نزدیک-به-خورشید-با-سطح-جامد-شامل-تیر-ناهید-زمین-و-بهرام","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F16195\u002Fسیارههای-درونی-چهار-سیاره-نزدیک-به-خورشید-با-سطح-جامد-شامل-تیر-ناهید-زمین-و-بهرام",{"id":256,"title":257,"cat":199,"pic":258,"up_date":259,"title_url":260,"url":261,"legacy_url":262,"cat_title":211,"update_jalali":230},16199,"سیاره‌های بیرونی: چهار سیارهٔ دورتر از خورشید که عمدتاً از گازهای مختلف تشکیل شده‌اند.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FGljv6ZCVqQQAfKKV4yOA_200.png","2026-09-01 23:37:17","سیارههای-بیرونی-چهار-سیاره-دورتر-از-خورشید-که-عمدتا-از-گازهای-مختلف-تشکیل-شدهاند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F16199\u002Fسیارههای-بیرونی-چهار-سیاره-دورتر-از-خورشید-که-عمدتا-از-گازهای-مختلف-تشکیل-شدهاند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F16199\u002Fسیارههای-بیرونی-چهار-سیاره-دورتر-از-خورشید-که-عمدتا-از-گازهای-مختلف-تشکیل-شدهاند",{"id":264,"title":265,"cat":199,"pic":266,"up_date":267,"title_url":268,"url":269,"legacy_url":270,"cat_title":211,"update_jalali":230},16202,"قمر: جرم آسمانی که به دور یک سیاره می‌گردد.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fj5nylENtff4b5RNns9kD_200.png","2026-09-01 23:35:00","قمر-جرم-آسمانی-که-به-دور-یک-سیاره-میگردد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F16202\u002Fقمر-جرم-آسمانی-که-به-دور-یک-سیاره-میگردد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F16202\u002Fقمر-جرم-آسمانی-که-به-دور-یک-سیاره-میگردد",{"id":272,"title":273,"cat":199,"pic":274,"up_date":275,"title_url":276,"url":277,"legacy_url":278,"cat_title":211,"update_jalali":230},16204,"کهکشان راه شیری: کهکشانی عظیم شامل میلیاردها ستاره که خورشید یکی از آن‌هاست.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FsgO2nQbBbPPaiEdfYk8Y_200.png","2026-09-01 23:32:46","کهکشان-راه-شیری-کهکشانی-عظیم-شامل-میلیاردها-ستاره-که-خورشید-یکی-از-آنهاست","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F16204\u002Fکهکشان-راه-شیری-کهکشانی-عظیم-شامل-میلیاردها-ستاره-که-خورشید-یکی-از-آنهاست","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F16204\u002Fکهکشان-راه-شیری-کهکشانی-عظیم-شامل-میلیاردها-ستاره-که-خورشید-یکی-از-آنهاست",{"id":280,"title":281,"cat":199,"pic":282,"up_date":283,"title_url":284,"url":285,"legacy_url":286,"cat_title":211,"update_jalali":230},16210,"کیهان: جهان مادی و فضای بی‌کران شامل کهکشان‌ها، ستارگان، سیاره‌ها و دیگر اجرام آسمانی.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FF7TZV7MlayBq2CTt8i8I_200.png","2026-09-01 23:29:58","کیهان-جهان-مادی-و-فضای-بیکران-شامل-کهکشانها-ستارگان-سیارهها-و-دیگر-اجرام-آسمانی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F16210\u002Fکیهان-جهان-مادی-و-فضای-بیکران-شامل-کهکشانها-ستارگان-سیارهها-و-دیگر-اجرام-آسمانی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F16210\u002Fکیهان-جهان-مادی-و-فضای-بیکران-شامل-کهکشانها-ستارگان-سیارهها-و-دیگر-اجرام-آسمانی",{"id":288,"title":289,"cat":199,"pic":290,"up_date":291,"title_url":292,"url":293,"legacy_url":294,"cat_title":211,"update_jalali":230},16213,"حیات فرازمینی: فرض وجود زندگی در جایی خارج از زمین که تاکنون به‌طور قطعی اثبات نشده است.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fyr5YGbtSw6D8WEUvuSBf_200.png","2026-09-01 23:28:09","حیات-فرازمینی-فرض-وجود-زندگی-در-جایی-خارج-از-زمین-که-تاکنون-بهطور-قطعی-اثبات-نشده-است","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F16213\u002Fحیات-فرازمینی-فرض-وجود-زندگی-در-جایی-خارج-از-زمین-که-تاکنون-بهطور-قطعی-اثبات-نشده-است","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F16213\u002Fحیات-فرازمینی-فرض-وجود-زندگی-در-جایی-خارج-از-زمین-که-تاکنون-بهطور-قطعی-اثبات-نشده-است",{"id":296,"title":297,"cat":199,"pic":298,"up_date":299,"title_url":300,"url":301,"legacy_url":302,"cat_title":211,"update_jalali":230},16216,"کمربند زیستی: ناحیه‌ای پیرامون خورشید که در آن امکان وجود آب مایع و شرایط مناسب برای شکل‌گیری حیات فراهم است.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FdnybLkkMf1VxbBCDhofv_200.png","2026-09-01 23:25:17","کمربند-زیستی-ناحیهای-پیرامون-خورشید-که-در-آن-امکان-وجود-آب-مایع-و-شرایط-مناسب-برای-شکلگیری-حیات-فراهم-است","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F16216\u002Fکمربند-زیستی-ناحیهای-پیرامون-خورشید-که-در-آن-امکان-وجود-آب-مایع-و-شرایط-مناسب-برای-شکلگیری-حیات-فراهم-است","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F16216\u002Fکمربند-زیستی-ناحیهای-پیرامون-خورشید-که-در-آن-امکان-وجود-آب-مایع-و-شرایط-مناسب-برای-شکلگیری-حیات-فراهم-است",{"id":304,"title":305,"cat":199,"pic":306,"up_date":307,"title_url":308,"url":309,"legacy_url":310,"cat_title":211,"update_jalali":230},16218,"مریخ‌کاوی و جست‌وجوی حیات: بررسی سیارهٔ بهرام به‌دلیل شباهت‌های آن با زمین و احتمال وجود شرایط پیشین یا کنونی حیات.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F5Dpo17D1YXx2E3HMiju3_200.png","2026-09-01 23:22:43","مریخکاوی-و-جستوجوی-حیات-بررسی-سیاره-بهرام-بهدلیل-شباهتهای-آن-با-زمین-و-احتمال-وجود-شرایط-پیشین-یا-کنونی-حیات","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F16218\u002Fمریخکاوی-و-جستوجوی-حیات-بررسی-سیاره-بهرام-بهدلیل-شباهتهای-آن-با-زمین-و-احتمال-وجود-شرایط-پیشین-یا-کنونی-حیات","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F16218\u002Fمریخکاوی-و-جستوجوی-حیات-بررسی-سیاره-بهرام-بهدلیل-شباهتهای-آن-با-زمین-و-احتمال-وجود-شرایط-پیشین-یا-کنونی-حیات",{"id":312,"title":313,"cat":199,"pic":314,"up_date":315,"title_url":316,"url":317,"legacy_url":318,"cat_title":211,"update_jalali":230},16221,"موقعیت مکانی: مکان دقیق قرار گرفتن یک پدیده بر روی کرهٔ زمین.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F0Ylgo27U6NDQ7OswrXlD_200.png","2026-09-01 23:20:15","موقعیت-مکانی-مکان-دقیق-قرار-گرفتن-یک-پدیده-بر-روی-کره-زمین","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F16221\u002Fموقعیت-مکانی-مکان-دقیق-قرار-گرفتن-یک-پدیده-بر-روی-کره-زمین","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F16221\u002Fموقعیت-مکانی-مکان-دقیق-قرار-گرفتن-یک-پدیده-بر-روی-کره-زمین"]