[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"blogPost-16695":3,"categoryMenus":27,"$f_vKxdQERE9hPGowcrsd3cNTxrwvw-jYR3pnbvb1lnwE":213},{"id":4,"section":5,"base":6,"course":7,"lesson":8,"title":9,"cat":10,"pic":11,"info_graphic":12,"podcast":12,"body":13,"tags":14,"metadata":12,"featured":7,"status":18,"views":19,"subdate":20,"up_date":21,"first_name":22,"last_name":23,"avatar":12,"cat_title":24,"subdate_jalali":25,"update_jalali":26},16695,2,5,0,283,"نابرابری و بی‌عدالتی جهانی: تفاوت گسترده و ناعادلانهٔ کشورها و ملت‌ها در ثروت، منابع، فرصت‌ها، کیفیت زندگی و دسترسی به امکانات اساسی",14098,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F16695nFkAQRGr24CF4s4FvpLI_800.png",null,"\u003Cdiv id=\"article-core\" dir=\"rtl\" role=\"article\" aria-label=\"نابرابری و بی‌عدالتی جهانی\" style=\"box-sizing: border-box; width: 100%; max-width: 980px; margin: 16px auto; padding: 16px; background: #ffffff; font-family: 'IRANSans', Tahoma, 'Times New Roman', serif; color: #667085; line-height: 1.8; word-break: break-word; : \">\r\n  \u003Ch2 style=\"margin: 0 0 6px 0; font-size: 22px; font-weight: 800; color: #344054; : \">نابرابری و بی‌عدالتی جهانی: چرا برخی کشورها ثروتمند و برخی دیگر فقیرند؟\u003C\u002Fh2>\r\n  \u003Cdiv style=\"margin-top: 4px; font-size: 13px; opacity: .95; color: #667085; : \">مروری بر شکاف عمیق میان ملت‌ها در دسترسی به امکانات، ثروت و فرصت‌های زندگی\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 14px 0 16px 0; padding: 12px 14px; border: 1px solid #ffb600; border-radius: 12px; background: #fff8e1; color: #667085; : \">\r\n    \u003Cstrong style=\"color: #344054; : \">چکیده:\u003C\u002Fstrong> در جهان امروز، همهٔ مردم از امکانات یکسان برخوردار نیستند. برخی کشورها آنقدر ثروتمند هستند که شهروندانشان به راحتی به آب سالم، مدرسهٔ خوب و درمان دسترسی دارند، در حالی که در برخی کشورها، مردم حتی برای تهیهٔ نان شب هم مشکل دارند. این تفاوت‌های بزرگ، «نابرابری جهانی» نام دارد و ریشه در تاریخ، سیاست، منابع طبیعی و روابط میان کشورها دارد. در این مقاله، با مثال‌های ساده از زندگی روزمره، این مسئله را بررسی می‌کنیم.\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Ch3 style=\"margin: 16px 0 8px 0; padding: 0 0 6px 0; border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; : \">ثروت، منابع و فرصت‌ها چگونه میان کشورها تقسیم شده است؟\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n  \u003Cp style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">اگر به نقشهٔ جهان نگاه کنیم، می‌بینیم که کشورها از نظر ثروت و منابع، بسیار متفاوت هستند. بعضی کشورها مانند کشورهای شمال اروپا، دارای کارخانه‌های پیشرفته، فناوری بالا و بانک‌های قوی هستند. در مقابل، کشورهای فقیرتر در آفریقا یا جنوب آسیا، بیشتر به کشاورزی سنتی و فروش مواد خام وابسته‌اند. این تفاوت، مثل این است که در یک کلاس درس، بعضی دانش‌آموزان کلی دفتر، خودکار، کتاب و تبلت داشته باشند و بعضی دیگر حتی یک مداد تراش‌خورده هم نداشته باشند.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n  \u003Cp style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">یکی از مهم‌ترین منابع هر کشور، «منابع طبیعی» مانند نفت، گاز، معادن طلا و زغال‌سنگ، جنگل‌ها و آب‌های شیرین است. کشورهایی که این منابع را دارند، می‌توانند با فروش آنها به کشورهای دیگر، پول زیادی به دست آورند. اما تنها داشتن منابع کافی نیست؛ کشورها باید کارخانه‌ها، جاده‌ها، مدارس و بیمارستان‌های خوب هم بسازند تا بتوانند از آن منابع به بهترین شکل استفاده کنند. در غیر این صورت، منابع طبیعی هم ممکن است باعث نابرابری بیشتر شوند، چون سود حاصل از آنها فقط به جیب گروه کوچکی از افراد ثروتمند می‌رود.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n  \u003Cdiv role=\"region\" aria-label=\"مقایسهٔ کشورهای ثروتمند و فقیر\" style=\"box-sizing: border-box; margin: 8px 0 16px 0; padding: 0; border: 1px solid #e5e7eb; border-radius: 12px; overflow: auto; : \">\r\n    \u003Ctable style=\"box-sizing: border-box; width: 100%; min-width: 600px; border-collapse: collapse; : \">\r\n      \u003Cthead>\r\n        \u003Ctr>\r\n          \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">ویژگی\u003C\u002Fth>\r\n          \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">کشورهای ثروتمند\u003C\u002Fth>\r\n          \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">کشورهای فقیر\u003C\u002Fth>\r\n        \u003C\u002Ftr>\r\n      \u003C\u002Fthead>\r\n      \u003Ctbody>\r\n        \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">درآمد سرانه\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">بسیار بالا (بیش از \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline; : \">۵۰\u003C\u002Fspan> هزار دلار در سال)\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">بسیار پایین (کمتر از \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline; : \">۱۰۰۰\u003C\u002Fspan> دلار در سال)\u003C\u002Ftd>\r\n        \u003C\u002Ftr>\r\n        \u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">دسترسی به آب آشامیدنی سالم\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">تقریباً برای همهٔ مردم فراهم است\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">بیش از نیمی از مردم به آب سالم دسترسی ندارند\u003C\u002Ftd>\r\n        \u003C\u002Ftr>\r\n        \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">کیفیت مدرسه و آموزش\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">مدارس پیشرفته با امکانات دیجیتال و معلمان ماهر\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">مدارس بی‌نور، کم‌تجهیز و با کمبود معلم\u003C\u002Ftd>\r\n        \u003C\u002Ftr>\r\n        \u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">دسترسی به درمان و پزشک\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">بیمارستان‌های مجهز و پزشک به اندازهٔ کافی\u003C\u002Ftd>\r\n          \u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">یک پزشک برای ده‌ها هزار نفر، کمبود دارو و تجهیزات\u003C\u002Ftd>\r\n        \u003C\u002Ftr>\r\n      \u003C\u002Ftbody>\r\n    \u003C\u002Ftable>\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Ch3 style=\"margin: 16px 0 8px 0; padding: 0 0 6px 0; border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; : \">این نابرابری در زندگی روزمرهٔ ما چه شکلی دارد؟\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n  \u003Cp style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">بیایید یک مثال ساده بزنیم: فرض کنید در یک شهر بزرگ زندگی می‌کنید. صبح که از خواب بیدار می‌شوید، شیر آب را باز می‌کنید و آبی تمیز و خنک برای نوشیدن و مسواک زدن دارید. صبحانه‌تان را می‌خورید، با اتوبوس یا ماشین به مدرسه می‌روید و در کلاسی با تختهٔ هوشمند و اینترنت، درس می‌خوانید. بعد از مدرسه، اگر مریض شوید، به راحتی به پزشک مراجعه می‌کنید.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n  \u003Cp style=\"margin: 0 0 12px 0; : \">حالا خودتان را جای کودکی در یک روستای دورافتاده در یک کشور فقیر بگذارید. او برای تهیهٔ آب آشامیدنی باید هر روز کیلومترها راه برود تا از یک چاه نیمه‌آلوده آب بیاورد. مدرسه‌اش یک کلاس کاه‌گلی با چند نیمکت شکسته است و حتی دفتر و مداد هم به سختی پیدا می‌شود. اگر سرما بخورد، نه دارویی در خانه هست و نه بیمارستانی نزدیک. این تفاوت بزرگ، ریشه در نابرابری جهانی دارد. کشورهای ثروتمند با سرمایه‌گذاری در آموزش، بهداشت و فناوری، زندگی راحت‌تری برای مردم خود ساخته‌اند، در حالی که کشورهای فقیر، درگیر مشکلاتی مانند جنگ، خشکسالی، بدهی‌های سنگین و سیاست‌های ناعادلانه هستند که مانع پیشرفتشان می‌شود.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 0 0 16px 0; padding: 12px 14px; border-radius: 12px; background: #fff7e6; border: 1px solid #ffb600; color: #7a5200; font-size: 13px; : \">\r\n    \u003Cspan style=\"display: inline-block; padding: 4px 8px; border-radius: 999px; font-size: 12px; line-height: 1; vertical-align: baseline; background: #fff3c4; color: #24292f; : \">نکته\u003C\u002Fspan>\r\n    \u003Cspan style=\"margin-right: 6px; : \">جالب است بدانید که ده درصد ثروتمندترین مردم جهان، بیش از نیمی از کل درآمد جهانی را در اختیار دارند! این یعنی اگر تمام ثروت جهان را یک کیک بزرگ فرض کنیم، یک تکهٔ بسیار کوچک از آن به ده درصد مردم فقیر می‌رسد و بقیهٔ کیک میان درصد کمی از مردم تقسیم می‌شود.\u003C\u002Fspan>\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Ch3 style=\"margin: 16px 0 8px 0; padding: 0 0 6px 0; border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; : \">پرسش‌های چالشی دربارهٔ نابرابری جهانی\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 10px 0 0 0; padding: 12px 14px; border: 1px solid #e2e8f0; border-radius: 12px; background: #f8fafc; : \">\r\n    \u003Cdiv style=\"padding: 12px 14px; margin-bottom: 12px; : \">\r\n      \u003Cp style=\"margin: 0 0 4px 0; font-weight: 700; color: #344054; : \">پرسش: آیا این نابرابری فقط به خاطر تنبلی یا هوش مردم کشورهای فقیر است؟\u003C\u002Fp>\r\n      \u003Cp style=\"margin: 0; : \">پاسخ: نه، هرگز! بسیاری از کشورهای فقیر، منابع طبیعی فراوان و مردم بسیار باهوش و پرتلاشی دارند. اما عوامل تاریخی مانند استعمار، جنگ‌های طولانی، خشکسالی‌های پی‌درپی و سیاست‌های نادرست اقتصادی، باعث شده‌اند که آنها نتوانند از امکانات خود به خوبی استفاده کنند. همچنین کشورهای ثروتمند گاهی با قوانین ناعادلانه، مانع از پیشرفت کشورهای فقیر می‌شوند.\u003C\u002Fp>\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n    \u003Cdiv style=\"padding: 12px 14px; margin-bottom: 12px; background: #ffffff; border-radius: 12px; : \">\r\n      \u003Cp style=\"margin: 0 0 4px 0; font-weight: 700; color: #344054; : \">پرسش: آیا ما در کشور خودمان هم نابرابری داریم؟\u003C\u002Fp>\r\n      \u003Cp style=\"margin: 0; : \">بله، درون هر کشوری هم نابرابری وجود دارد. مثلاً در یک شهر بزرگ، محله‌های ثروتمند با ویلاهای مجلل و خیابان‌های تمیز داریم و در همان شهر، محله‌های فقیرنشین با کوچه‌های خاکی و خانه‌های بسیار ساده. این نابرابری درون‌کشوری هم مانند نابرابری جهانی، ریشه در توزیع ناعادلانهٔ ثروت، امکانات و فرصت‌های شغلی دارد.\u003C\u002Fp>\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n    \u003Cdiv style=\"padding: 12px 14px; margin-bottom: 0; : \">\r\n      \u003Cp style=\"margin: 0 0 4px 0; font-weight: 700; color: #344054; : \">پرسش: ما به عنوان یک دانش‌آموز، چه کاری می‌توانیم انجام دهیم؟\u003C\u002Fp>\r\n      \u003Cp style=\"margin: 0; : \">شاید نتوانیم یکشبه دنیا را عادلانه کنیم، اما کارهای کوچکی هست که تأثیر زیادی دارند. مثلاً می‌توانیم در مورد نابرابری آگاهی پیدا کنیم و با دوستانمان دربارهٔ آن صحبت کنیم. می‌توانیم در کمک‌های بشردوستانهٔ مدرسه شرکت کنیم، کتاب یا لباس اضافی خود را به نیازمندان بدهیم و از محصولاتی استفاده کنیم که با رعایت عدالت اجتماعی تولید شده‌اند. مهمتر از همه، با درس خواندن و تلاش، خودمان می‌توانیم در آینده، سیاست‌گذاران، پزشکان، معلمان یا مهندسانی باشیم که به کاهش این نابرابری کمک می‌کنند.\u003C\u002Fp>\r\n    \u003C\u002Fdiv>\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n  \u003Cdiv style=\"margin: 16px 0 0 0; padding: 12px 14px; border-radius: 12px; background: #fffdf3; border: 1px solid #ffb600; color: #24292f; : \">\r\n    \u003Cstrong style=\"display: block; margin-bottom: 8px; font-size: 16px; color: #344054; : \">به سوی جهانی عادلانه‌تر\u003C\u002Fstrong>\r\n    \u003Cp style=\"margin: 0; : \">نابرابری جهانی یک واقعیت تلخ است، اما یک سرنوشت محتوم نیست. با آگاهی، همکاری بین‌المللی، قوانین عادلانه‌تر و توجه به حقوق همهٔ مردم، می‌توان شکاف بین کشورهای فقیر و غنی را کم‌تر کرد. هر کدام از ما، حتی با یک کار کوچک، می‌توانیم سهم خود را در ساختن جهانی عادلانه‌تر ادا کنیم. یادمان باشد که همهٔ انسان‌ها، صرف نظر از اینکه در کجای جهان به دنیا آمده‌اند، حق دارند از زندگی خوب، سلامت، آموزش و فرصت‌های برابر برخوردار باشند. این هدفی است که ارزش تلاش کردن را دارد.\u003C\u002Fp>\r\n  \u003C\u002Fdiv>\r\n\u003C\u002Fdiv>",[15,16,17],"پایهٔ نهم","مطالعات اجتماعی نهم","نابرابری و بی‌عدالتی جهانی",1,94,"2026-06-30 22:21:13","2026-07-01 13:34:39","سحر","شیرزاد","کپسول آموزشی","1405\u002F04\u002F9","13:34 1405\u002F04\u002F10",{"status":18,"data":28},[29,68,127,145,165],{"id":18,"title":30,"list_order":18,"items":31},"آشنایی",[32,37,41,45,52,56,60,64],{"id":33,"link":34,"type":35,"slug":12,"title":36},8,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F8","content","قوانین و مقررات",{"id":38,"link":39,"type":35,"slug":12,"title":40},9,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F9","پرسش های متداول",{"id":42,"link":43,"type":35,"slug":12,"title":44},12,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F12","راهنمای عضویت",{"id":46,"link":47,"type":48,"slug":49,"handler":50,"title":51},132,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fmakemoney","special","makemoney","makeMoney","درآمدزایی در گاما",{"id":53,"link":54,"type":35,"slug":12,"title":55},13,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F13","راهنمای دبیران",{"id":57,"link":58,"type":35,"slug":12,"title":59},15,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F15","راهنمای دانش آموزان",{"id":61,"link":62,"type":35,"slug":12,"title":63},141,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F141","تغییرات اخیر",{"id":65,"link":66,"type":35,"slug":12,"title":67},69,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F69","نرم افزارهای كاربردی",{"id":5,"title":69,"list_order":18,"items":70},"المپیادها",[71,75,79,83,87,91,95,99,103,107,111,115,119,123],{"id":72,"link":73,"type":35,"slug":12,"title":74},4,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F4","المپیاد ریاضی",{"id":76,"link":77,"type":35,"slug":12,"title":78},19,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F19","المپیاد فیزیک",{"id":80,"link":81,"type":35,"slug":12,"title":82},20,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F20","المپیاد شیمی",{"id":84,"link":85,"type":35,"slug":12,"title":86},21,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F21","المپیاد زیست شناسی",{"id":88,"link":89,"type":35,"slug":12,"title":90},22,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F22","المپیاد کامپیوتر",{"id":92,"link":93,"type":35,"slug":12,"title":94},23,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F23","المپیاد نجوم",{"id":96,"link":97,"type":35,"slug":12,"title":98},24,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F24","المپیاد ادبی",{"id":100,"link":101,"type":35,"slug":12,"title":102},25,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F25","المپیاد سلول‌های بنیادی",{"id":104,"link":105,"type":35,"slug":12,"title":106},95,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F95","المپیاد جغرافیا",{"id":108,"link":109,"type":35,"slug":12,"title":110},114,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F114","المپیاد علوم زمین",{"id":112,"link":113,"type":35,"slug":12,"title":114},115,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F115","المپیاد مدیریت، اقتصاد و حکمرانی",{"id":116,"link":117,"type":35,"slug":12,"title":118},140,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F140","المپیاد سواد رسانه‌ای",{"id":120,"link":121,"type":35,"slug":12,"title":122},136,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F136","المپیاد نانو",{"id":124,"link":125,"type":35,"slug":12,"title":126},151,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F151","المپیاد هوش مصنوعی",{"id":128,"title":129,"list_order":18,"items":130},3,"نمونه و تیزهوشان",[131,135,140],{"id":132,"link":133,"type":35,"slug":12,"title":134},26,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F26","آزمون ورودی پایه چهارم",{"id":136,"link":137,"type":48,"slug":138,"handler":138,"title":139},27,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas6","khas6","آزمون ورودی پایه هفتم",{"id":141,"link":142,"type":48,"slug":143,"handler":143,"title":144},28,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas9","khas9","آزمون ورودی پايه دهم",{"id":146,"title":147,"list_order":18,"items":148},7,"کتابهای درسی",[149,153,157,161],{"id":150,"link":151,"type":35,"slug":12,"title":152},43,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F43","دوره دبستان",{"id":154,"link":155,"type":35,"slug":12,"title":156},48,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F48","دوره اول متوسطه",{"id":158,"link":159,"type":35,"slug":12,"title":160},49,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F49","دوره دوم متوسطه",{"id":162,"link":163,"type":35,"slug":12,"title":164},50,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F50","بارم بندی دروس",{"id":33,"title":166,"list_order":33,"items":167},"پیشنهاد ویژه",[168,173,178,183,188,192,197,201,205,209],{"id":169,"link":170,"type":48,"slug":171,"handler":171,"title":172},108,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang6th","hamahang6th","امتحانات هماهنگ ششم",{"id":174,"link":175,"type":48,"slug":176,"handler":176,"title":177},71,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang9th","hamahang9th","امتحانات هماهنگ نهم",{"id":179,"link":180,"type":48,"slug":181,"handler":181,"title":182},147,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei10th","nahaei10th","امتحان نهایی دهم",{"id":184,"link":185,"type":48,"slug":186,"handler":186,"title":187},148,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei11th","nahaei11th","امتحان نهایی یازدهم",{"id":19,"link":189,"type":48,"slug":190,"handler":190,"title":191},"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei12th","nahaei12th","امتحان نهایی دوازدهم",{"id":193,"link":194,"type":35,"slug":195,"title":196},68,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkonkur","konkur","بیست‌وسه سال کنکور سراسری",{"id":198,"link":199,"type":35,"slug":12,"title":200},67,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F67","ويژه نامه نوبت دوم",{"id":202,"link":203,"type":35,"slug":12,"title":204},64,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F64","آزمون‌های نوبت دوم",{"id":206,"link":207,"type":35,"slug":12,"title":208},78,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F78","آزمون‌های نوبت اول",{"id":210,"link":211,"type":35,"slug":12,"title":212},90,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F90","آزمون سنجش آغازین",{"tests":214,"papers":215,"files":216,"questions":217,"exams":218,"tutorials":219,"blogs":220},[],[],[],[],[],[],[221,230,238,246,254,262,270,278,286,294,302,310],{"id":222,"title":223,"cat":10,"pic":224,"up_date":225,"title_url":226,"url":227,"legacy_url":228,"cat_title":24,"update_jalali":229},16187,"منظومهٔ شمسی: مجموعه‌ای شامل خورشید و اجرام آسمانی که در مدارهای پیرامون آن حرکت می‌کنند.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FXVlacxrhXhl0VwsPOSyE_200.png","2026-09-01 23:45:42","منظومه-شمسی-مجموعهای-شامل-خورشید-و-اجرام-آسمانی-که-در-مدارهای-پیرامون-آن-حرکت-میکنند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F16187\u002Fمنظومه-شمسی-مجموعهای-شامل-خورشید-و-اجرام-آسمانی-که-در-مدارهای-پیرامون-آن-حرکت-میکنند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F16187\u002Fمنظومه-شمسی-مجموعهای-شامل-خورشید-و-اجرام-آسمانی-که-در-مدارهای-پیرامون-آن-حرکت-میکنند","1405\u002F06\u002F10",{"id":231,"title":232,"cat":10,"pic":233,"up_date":234,"title_url":235,"url":236,"legacy_url":237,"cat_title":24,"update_jalali":229},16190,"خورشید: ستارهٔ مرکزی منظومهٔ شمسی و سرچشمهٔ اصلی انرژی و زندگی بر روی زمین.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FEfwYVzJni1OQ4Nj6dw78_200.png","2026-09-01 23:44:00","خورشید-ستاره-مرکزی-منظومه-شمسی-و-سرچشمه-اصلی-انرژی-و-زندگی-بر-روی-زمین","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F16190\u002Fخورشید-ستاره-مرکزی-منظومه-شمسی-و-سرچشمه-اصلی-انرژی-و-زندگی-بر-روی-زمین","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F16190\u002Fخورشید-ستاره-مرکزی-منظومه-شمسی-و-سرچشمه-اصلی-انرژی-و-زندگی-بر-روی-زمین",{"id":239,"title":240,"cat":10,"pic":241,"up_date":242,"title_url":243,"url":244,"legacy_url":245,"cat_title":24,"update_jalali":229},16192,"سیاره: جرم آسمانی که به دور یک ستاره می‌گردد و در منظومهٔ شمسی شامل هشت جرم اصلی است.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fkcoyeks12jRc61QxHcGC_200.png","2026-09-01 23:41:31","سیاره-جرم-آسمانی-که-به-دور-یک-ستاره-میگردد-و-در-منظومه-شمسی-شامل-هشت-جرم-اصلی-است","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F16192\u002Fسیاره-جرم-آسمانی-که-به-دور-یک-ستاره-میگردد-و-در-منظومه-شمسی-شامل-هشت-جرم-اصلی-است","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F16192\u002Fسیاره-جرم-آسمانی-که-به-دور-یک-ستاره-میگردد-و-در-منظومه-شمسی-شامل-هشت-جرم-اصلی-است",{"id":247,"title":248,"cat":10,"pic":249,"up_date":250,"title_url":251,"url":252,"legacy_url":253,"cat_title":24,"update_jalali":229},16195,"سیاره‌های درونی: چهار سیارهٔ نزدیک به خورشید با سطح جامد، شامل تیر، ناهید، زمین و بهرام.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FAH5Aq0yiB3QwBbdA5U0R_200.png","2026-09-01 23:39:00","سیارههای-درونی-چهار-سیاره-نزدیک-به-خورشید-با-سطح-جامد-شامل-تیر-ناهید-زمین-و-بهرام","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F16195\u002Fسیارههای-درونی-چهار-سیاره-نزدیک-به-خورشید-با-سطح-جامد-شامل-تیر-ناهید-زمین-و-بهرام","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F16195\u002Fسیارههای-درونی-چهار-سیاره-نزدیک-به-خورشید-با-سطح-جامد-شامل-تیر-ناهید-زمین-و-بهرام",{"id":255,"title":256,"cat":10,"pic":257,"up_date":258,"title_url":259,"url":260,"legacy_url":261,"cat_title":24,"update_jalali":229},16199,"سیاره‌های بیرونی: چهار سیارهٔ دورتر از خورشید که عمدتاً از گازهای مختلف تشکیل شده‌اند.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FGljv6ZCVqQQAfKKV4yOA_200.png","2026-09-01 23:37:17","سیارههای-بیرونی-چهار-سیاره-دورتر-از-خورشید-که-عمدتا-از-گازهای-مختلف-تشکیل-شدهاند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F16199\u002Fسیارههای-بیرونی-چهار-سیاره-دورتر-از-خورشید-که-عمدتا-از-گازهای-مختلف-تشکیل-شدهاند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F16199\u002Fسیارههای-بیرونی-چهار-سیاره-دورتر-از-خورشید-که-عمدتا-از-گازهای-مختلف-تشکیل-شدهاند",{"id":263,"title":264,"cat":10,"pic":265,"up_date":266,"title_url":267,"url":268,"legacy_url":269,"cat_title":24,"update_jalali":229},16202,"قمر: جرم آسمانی که به دور یک سیاره می‌گردد.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fj5nylENtff4b5RNns9kD_200.png","2026-09-01 23:35:00","قمر-جرم-آسمانی-که-به-دور-یک-سیاره-میگردد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F16202\u002Fقمر-جرم-آسمانی-که-به-دور-یک-سیاره-میگردد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F16202\u002Fقمر-جرم-آسمانی-که-به-دور-یک-سیاره-میگردد",{"id":271,"title":272,"cat":10,"pic":273,"up_date":274,"title_url":275,"url":276,"legacy_url":277,"cat_title":24,"update_jalali":229},16204,"کهکشان راه شیری: کهکشانی عظیم شامل میلیاردها ستاره که خورشید یکی از آن‌هاست.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FsgO2nQbBbPPaiEdfYk8Y_200.png","2026-09-01 23:32:46","کهکشان-راه-شیری-کهکشانی-عظیم-شامل-میلیاردها-ستاره-که-خورشید-یکی-از-آنهاست","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F16204\u002Fکهکشان-راه-شیری-کهکشانی-عظیم-شامل-میلیاردها-ستاره-که-خورشید-یکی-از-آنهاست","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F16204\u002Fکهکشان-راه-شیری-کهکشانی-عظیم-شامل-میلیاردها-ستاره-که-خورشید-یکی-از-آنهاست",{"id":279,"title":280,"cat":10,"pic":281,"up_date":282,"title_url":283,"url":284,"legacy_url":285,"cat_title":24,"update_jalali":229},16210,"کیهان: جهان مادی و فضای بی‌کران شامل کهکشان‌ها، ستارگان، سیاره‌ها و دیگر اجرام آسمانی.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FF7TZV7MlayBq2CTt8i8I_200.png","2026-09-01 23:29:58","کیهان-جهان-مادی-و-فضای-بیکران-شامل-کهکشانها-ستارگان-سیارهها-و-دیگر-اجرام-آسمانی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F16210\u002Fکیهان-جهان-مادی-و-فضای-بیکران-شامل-کهکشانها-ستارگان-سیارهها-و-دیگر-اجرام-آسمانی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F16210\u002Fکیهان-جهان-مادی-و-فضای-بیکران-شامل-کهکشانها-ستارگان-سیارهها-و-دیگر-اجرام-آسمانی",{"id":287,"title":288,"cat":10,"pic":289,"up_date":290,"title_url":291,"url":292,"legacy_url":293,"cat_title":24,"update_jalali":229},16213,"حیات فرازمینی: فرض وجود زندگی در جایی خارج از زمین که تاکنون به‌طور قطعی اثبات نشده است.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fyr5YGbtSw6D8WEUvuSBf_200.png","2026-09-01 23:28:09","حیات-فرازمینی-فرض-وجود-زندگی-در-جایی-خارج-از-زمین-که-تاکنون-بهطور-قطعی-اثبات-نشده-است","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F16213\u002Fحیات-فرازمینی-فرض-وجود-زندگی-در-جایی-خارج-از-زمین-که-تاکنون-بهطور-قطعی-اثبات-نشده-است","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F16213\u002Fحیات-فرازمینی-فرض-وجود-زندگی-در-جایی-خارج-از-زمین-که-تاکنون-بهطور-قطعی-اثبات-نشده-است",{"id":295,"title":296,"cat":10,"pic":297,"up_date":298,"title_url":299,"url":300,"legacy_url":301,"cat_title":24,"update_jalali":229},16216,"کمربند زیستی: ناحیه‌ای پیرامون خورشید که در آن امکان وجود آب مایع و شرایط مناسب برای شکل‌گیری حیات فراهم است.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FdnybLkkMf1VxbBCDhofv_200.png","2026-09-01 23:25:17","کمربند-زیستی-ناحیهای-پیرامون-خورشید-که-در-آن-امکان-وجود-آب-مایع-و-شرایط-مناسب-برای-شکلگیری-حیات-فراهم-است","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F16216\u002Fکمربند-زیستی-ناحیهای-پیرامون-خورشید-که-در-آن-امکان-وجود-آب-مایع-و-شرایط-مناسب-برای-شکلگیری-حیات-فراهم-است","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F16216\u002Fکمربند-زیستی-ناحیهای-پیرامون-خورشید-که-در-آن-امکان-وجود-آب-مایع-و-شرایط-مناسب-برای-شکلگیری-حیات-فراهم-است",{"id":303,"title":304,"cat":10,"pic":305,"up_date":306,"title_url":307,"url":308,"legacy_url":309,"cat_title":24,"update_jalali":229},16218,"مریخ‌کاوی و جست‌وجوی حیات: بررسی سیارهٔ بهرام به‌دلیل شباهت‌های آن با زمین و احتمال وجود شرایط پیشین یا کنونی حیات.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F5Dpo17D1YXx2E3HMiju3_200.png","2026-09-01 23:22:43","مریخکاوی-و-جستوجوی-حیات-بررسی-سیاره-بهرام-بهدلیل-شباهتهای-آن-با-زمین-و-احتمال-وجود-شرایط-پیشین-یا-کنونی-حیات","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F16218\u002Fمریخکاوی-و-جستوجوی-حیات-بررسی-سیاره-بهرام-بهدلیل-شباهتهای-آن-با-زمین-و-احتمال-وجود-شرایط-پیشین-یا-کنونی-حیات","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F16218\u002Fمریخکاوی-و-جستوجوی-حیات-بررسی-سیاره-بهرام-بهدلیل-شباهتهای-آن-با-زمین-و-احتمال-وجود-شرایط-پیشین-یا-کنونی-حیات",{"id":311,"title":312,"cat":10,"pic":313,"up_date":314,"title_url":315,"url":316,"legacy_url":317,"cat_title":24,"update_jalali":229},16221,"موقعیت مکانی: مکان دقیق قرار گرفتن یک پدیده بر روی کرهٔ زمین.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F0Ylgo27U6NDQ7OswrXlD_200.png","2026-09-01 23:20:15","موقعیت-مکانی-مکان-دقیق-قرار-گرفتن-یک-پدیده-بر-روی-کره-زمین","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F16221\u002Fموقعیت-مکانی-مکان-دقیق-قرار-گرفتن-یک-پدیده-بر-روی-کره-زمین","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F16221\u002Fموقعیت-مکانی-مکان-دقیق-قرار-گرفتن-یک-پدیده-بر-روی-کره-زمین"]