[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"categoryMenus":3,"blogPost-16185":193,"$fK3tfLadtCM-u9LmuMW-KYShMYoezcJOtWsTAJW_cavM":212},{"status":4,"data":5},1,[6,46,106,124,144],{"id":4,"title":7,"list_order":4,"items":8},"آشنایی",[9,15,19,23,30,34,38,42],{"id":10,"link":11,"type":12,"slug":13,"title":14},8,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F8","content",null,"قوانین و مقررات",{"id":16,"link":17,"type":12,"slug":13,"title":18},9,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F9","پرسش های متداول",{"id":20,"link":21,"type":12,"slug":13,"title":22},12,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F12","راهنمای عضویت",{"id":24,"link":25,"type":26,"slug":27,"handler":28,"title":29},132,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fmakemoney","special","makemoney","makeMoney","درآمدزایی در گاما",{"id":31,"link":32,"type":12,"slug":13,"title":33},13,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F13","راهنمای دبیران",{"id":35,"link":36,"type":12,"slug":13,"title":37},15,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F15","راهنمای دانش آموزان",{"id":39,"link":40,"type":12,"slug":13,"title":41},141,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F141","تغییرات اخیر",{"id":43,"link":44,"type":12,"slug":13,"title":45},69,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F69","نرم افزارهای كاربردی",{"id":47,"title":48,"list_order":4,"items":49},2,"المپیادها",[50,54,58,62,66,70,74,78,82,86,90,94,98,102],{"id":51,"link":52,"type":12,"slug":13,"title":53},4,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F4","المپیاد ریاضی",{"id":55,"link":56,"type":12,"slug":13,"title":57},19,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F19","المپیاد فیزیک",{"id":59,"link":60,"type":12,"slug":13,"title":61},20,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F20","المپیاد شیمی",{"id":63,"link":64,"type":12,"slug":13,"title":65},21,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F21","المپیاد زیست شناسی",{"id":67,"link":68,"type":12,"slug":13,"title":69},22,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F22","المپیاد کامپیوتر",{"id":71,"link":72,"type":12,"slug":13,"title":73},23,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F23","المپیاد نجوم",{"id":75,"link":76,"type":12,"slug":13,"title":77},24,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F24","المپیاد ادبی",{"id":79,"link":80,"type":12,"slug":13,"title":81},25,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F25","المپیاد سلول‌های بنیادی",{"id":83,"link":84,"type":12,"slug":13,"title":85},95,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F95","المپیاد جغرافیا",{"id":87,"link":88,"type":12,"slug":13,"title":89},114,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F114","المپیاد علوم زمین",{"id":91,"link":92,"type":12,"slug":13,"title":93},115,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F115","المپیاد مدیریت، اقتصاد و حکمرانی",{"id":95,"link":96,"type":12,"slug":13,"title":97},140,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F140","المپیاد سواد رسانه‌ای",{"id":99,"link":100,"type":12,"slug":13,"title":101},136,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F136","المپیاد نانو",{"id":103,"link":104,"type":12,"slug":13,"title":105},151,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F151","المپیاد هوش مصنوعی",{"id":107,"title":108,"list_order":4,"items":109},3,"نمونه و تیزهوشان",[110,114,119],{"id":111,"link":112,"type":12,"slug":13,"title":113},26,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F26","آزمون ورودی پایه چهارم",{"id":115,"link":116,"type":26,"slug":117,"handler":117,"title":118},27,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas6","khas6","آزمون ورودی پایه هفتم",{"id":120,"link":121,"type":26,"slug":122,"handler":122,"title":123},28,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas9","khas9","آزمون ورودی پايه دهم",{"id":125,"title":126,"list_order":4,"items":127},7,"کتابهای درسی",[128,132,136,140],{"id":129,"link":130,"type":12,"slug":13,"title":131},43,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F43","دوره دبستان",{"id":133,"link":134,"type":12,"slug":13,"title":135},48,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F48","دوره اول متوسطه",{"id":137,"link":138,"type":12,"slug":13,"title":139},49,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F49","دوره دوم متوسطه",{"id":141,"link":142,"type":12,"slug":13,"title":143},50,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F50","بارم بندی دروس",{"id":10,"title":145,"list_order":10,"items":146},"پیشنهاد ویژه",[147,152,157,162,167,172,177,181,185,189],{"id":148,"link":149,"type":26,"slug":150,"handler":150,"title":151},108,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang6th","hamahang6th","امتحانات هماهنگ ششم",{"id":153,"link":154,"type":26,"slug":155,"handler":155,"title":156},71,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang9th","hamahang9th","امتحانات هماهنگ نهم",{"id":158,"link":159,"type":26,"slug":160,"handler":160,"title":161},147,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei10th","nahaei10th","امتحان نهایی دهم",{"id":163,"link":164,"type":26,"slug":165,"handler":165,"title":166},148,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei11th","nahaei11th","امتحان نهایی یازدهم",{"id":168,"link":169,"type":26,"slug":170,"handler":170,"title":171},94,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei12th","nahaei12th","امتحان نهایی دوازدهم",{"id":173,"link":174,"type":12,"slug":175,"title":176},68,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkonkur","konkur","بیست‌وسه سال کنکور سراسری",{"id":178,"link":179,"type":12,"slug":13,"title":180},67,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F67","ويژه نامه نوبت دوم",{"id":182,"link":183,"type":12,"slug":13,"title":184},64,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F64","آزمون‌های نوبت دوم",{"id":186,"link":187,"type":12,"slug":13,"title":188},78,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F78","آزمون‌های نوبت اول",{"id":190,"link":191,"type":12,"slug":13,"title":192},90,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F90","آزمون سنجش آغازین",{"id":194,"section":47,"base":16,"course":195,"lesson":196,"title":197,"cat":198,"pic":199,"info_graphic":13,"podcast":13,"body":200,"tags":201,"metadata":13,"featured":195,"status":4,"views":158,"subdate":205,"up_date":206,"first_name":207,"last_name":208,"avatar":13,"cat_title":209,"subdate_jalali":210,"update_jalali":211},16185,0,150,"مدارس نظامیه و نظامیه نیشابور، اصفهان و بغداد: مدارس وابسته به خواجه نظام‌الملک که در شهرهای مختلف برای آموزش علوم دینی و ادبی تأسیس شدند",14098,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F7HoKofQVBKeT4vztUHDw_800.png","\u003Cdiv>\r\n\u003Ch2>مدارس نظامیه: پیشگامان آموزش منظم در ایران و جهان اسلام\u003C\u002Fh2>\r\n\r\n\u003Cdiv>آشنایی با نظامیه‌های نیشابور، اصفهان و بغداد و نقش خواجه نظام‌الملک در گسترش دانش\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv>\u003Cstrong>چکیده:\u003C\u002Fstrong> مدارس نظامیه، شبکه‌ای از مراکز آموزشی بودند که به دستور خواجه نظام‌الملک، وزیر توانمند سلجوقیان\r\n\r\n\u003Cdiv aria-label=\"مدارس نظامیه و نظامیه نیشابور، اصفهان و بغداد\" dir=\"rtl\" id=\"article-core\" role=\"article\" style=\"background: #ffffff; box-sizing: border-box; color: #667085; font-family: 'IRANSans',Tahoma,'Times New Roman',serif; line-height: 1.8; max-width: 980px; padding: 16px; width: 100%; word-break: break-word\">\r\n\u003Ch2 style=\"color: #344054; font-size: 22px; font-weight: 800\">مدارس نظامیه: پیشگامان آموزش منظم در ایران و جهان اسلام\u003C\u002Fh2>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"color: #667085; font-size: 13px; margin-top: 4px; opacity: .95\">آشنایی با نظامیه‌های نیشابور، اصفهان و بغداد و نقش خواجه نظام‌الملک در گسترش دانش\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #fff8e1; border-radius: 12px; border: 1px solid #ffb600; color: #667085; margin-bottom: 14px; margin-left: 16px; margin-right: 16px; margin-top: 14px; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong style=\"color: #24292f\">چکیده:\u003C\u002Fstrong> مدارس نظامیه، شبکه‌ای از مراکز آموزشی بودند که به دستور خواجه نظام‌الملک، وزیر توانمند سلجوقیان، در شهرهای بزرگ ایران و عراق ساخته شدند. این مدارس با برنامه‌های درسی منظم، استادان برجسته و امکانات رفاهی برای دانش‌آموزان، الگوی تازه‌ای از آموزش علوم دینی و ادبی ارائه دادند. نظامیه‌های نیشابور، اصفهان و بغداد از معروف‌ترین این مراکز بودند که هر کدام تأثیر عمیقی بر فرهنگ و علم زمان خود گذاشتند.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">نظامیه‌ها چگونه شکل گرفتند و چه ویژگی‌هایی داشتند؟\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp style=\"color: #667085\">در دورهٔ سلجوقیان، خواجه نظام‌الملک طوسی، وزیر کاردان و دانش‌دوست، تصمیم گرفت برای آموزش جوانان علاقه‌مند به علوم دینی و ادبی، مدارسی منظم و پایدار تأسیس کند. او می‌خواست دانش‌آموختگانی تربیت شوند که هم دین خود را خوب بشناسند و هم بتوانند در ادارهٔ کشور نقش مؤثری داشته باشند. به همین دلیل، دستور ساخت مدارس نظامیه را در شهرهای مهم داد. این مدارس برخلاف بسیاری از مراکز آموزشی پیشین که بیشتر غیررسمی و وابسته به یک استاد خاص بودند، دارای ساختمان اختصاصی، کتابخانه، خوابگاه و حقوق منظم برای استادان و دانش‌آموزان بودند. برنامهٔ درسی آن‌ها شامل تفسیر قرآن، حدیث، فقه، اصول فقه، ادبیات عرب، منطق و گاهی ریاضیات و نجوم می‌شد. دانش‌آموزان پس از گذراندن دوره‌های مختلف، مدرک تحصیلی دریافت می‌کردند و می‌توانستند به عنوان قاضی، معلم یا منشی در دستگاه حکومتی مشغول به کار شوند.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #fff7e6; border-radius: 12px; border: 1px solid #ffb600; color: #7a5200; font-size: 13px; padding: 12px 14px\">\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">نکته\u003C\u002Fspan>\u003Cspan style=\"display: block; margin-top: 6px\">نظامیه‌ها را می‌توان اولین دانشگاه‌های منظم در جهان اسلام دانست که الگوی بسیاری از مدارس بعدی شدند.\u003C\u002Fspan>\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv aria-label=\"مقایسه سه نظامیه مهم\" role=\"region\" style=\"border-radius: 12px; border: 1px solid #e5e7eb; overflow: auto; padding: 0\">\r\n\u003Ctable cellspacing=\"0\" style=\"border-collapse: collapse; box-sizing: border-box; min-width: 600px; width: 100%\">\r\n \u003Cthead>\r\n  \u003Ctr>\r\n   \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">نام نظامیه\u003C\u002Fth>\r\n   \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">سال تأسیس (تقریبی)\u003C\u002Fth>\r\n   \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">استادان مشهور\u003C\u002Fth>\r\n   \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">تأثیر و شهرت\u003C\u002Fth>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n \u003C\u002Fthead>\r\n \u003Ctbody>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">نظامیهٔ نیشابور\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">\u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">۴۵۸\u003C\u002Fspan> هجری قمری\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">امام محمد غزالی، امام جوینی\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">مرکز پرورش اندیشمندان بزرگ\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">نظامیهٔ اصفهان\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">\u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">۴۶۰\u003C\u002Fspan> هجری قمری\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">استادان برجستهٔ فقه شافعی\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">رونق علمی اصفهان در آن دوره\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">نظامیهٔ بغداد\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">\u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">۴۵۹\u003C\u002Fspan> هجری قمری\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">ابوالفتح ناصرالدین، خطیب بغداد\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">معروف‌ترین نظامیه و مرکز علمی خلافت\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n \u003C\u002Ftbody>\r\n\u003C\u002Ftable>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">نظامیه‌ها در زندگی امروز ما چه تأثیری گذاشته‌اند؟\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp style=\"color: #667085\">شاید فکر کنید مدارس قدیمی چه ربطی به زندگی امروز ما دارند؟ اما اگر به مدرسهٔ خودتان نگاه کنید، می‌بینید که بسیاری از چیزهایی که امروز برای ما عادی است، مثل نمره دادن، برنامهٔ هفتگی درسی، کتابخانهٔ مدرسه و حتی تشویق دانش‌آموزان ممتاز، ریشه در نظامیه‌ها دارد. خواجه نظام‌الملک برای اولین بار سیستم منظمی برای آموزش ایجاد کرد که در آن استادان موظف بودند در ساعت معینی درس بدهند و دانش‌آموزان نیز بر اساس پیشرفتشان تشویق می‌شدند. همچنین او برای دانش‌آموزانی که از شهرهای دیگر می‌آمدند، خوابگاه و کمک هزینهٔ تحصیلی در نظر گرفت، درست مثل بورس‌های تحصیلی امروزی. مثلاً یک دانش‌آموز نیشابوری که به بغداد می‌رفت، می‌توانست به راحتی در نظامیهٔ بغداد درس بخواند و نگران هزینهٔ زندگی نباشد. این یعنی قرن‌ها پیش، یک وزیر ایرانی فهمیده بود که برای پیشرفت کشور، باید به آموزش جوانان اهمیت داد و امکانات برابر برای همه فراهم کند.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">سه پرسش چالشی دربارهٔ نظامیه‌ها\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #f8fafc; border-radius: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; margin-bottom: 12px; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong style=\"color: #24292f\">پرسش: چرا خواجه نظام‌الملک این همه مدرسه ساخت؟\u003C\u002Fstrong>\r\n\r\n\u003Cp style=\"color: #667085\">\u003Cstrong style=\"color: #24292f\">پاسخ:\u003C\u002Fstrong> او می‌خواست جوانان بااستعداد، علوم دینی و ادبی را به طور عمیق یاد بگیرند تا هم دین خود را درست بشناسند و هم بتوانند در دستگاه حکومتی به عنوان کارگزاران لایق خدمت کنند. همچنین او نگران نفوذ اندیشه‌های افراطی بود و معتقد بود که آموزش صحیح، بهترین راه برای مقابله با آن است.\u003C\u002Fp>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #f8fafc; border-radius: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; margin-bottom: 12px; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong style=\"color: #24292f\">پرسش: چه تفاوتی بین نظامیهٔ نیشابور و نظامیهٔ بغداد وجود داشت؟\u003C\u002Fstrong>\r\n\r\n\u003Cp style=\"color: #667085\">\u003Cstrong style=\"color: #24292f\">پاسخ:\u003C\u002Fstrong> نظامیهٔ نیشابور بیشتر به خاطر تدریس امام محمد غزالی و امام جوینی شهرت داشت و مرکز پرورش اندیشمندان خراسان بود. اما نظامیهٔ بغداد به دلیل قرار گرفتن در پایتخت خلافت، از جایگاه سیاسی و علمی ویژه‌ای برخوردار بود و استادان بنام بسیاری در آن تدریس می‌کردند. هر دو مدرسه بسیار مهم بودند، اما بغداد به دلیل موقعیت مرکزی، شهرت جهانی بیشتری پیدا کرد.\u003C\u002Fp>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #f8fafc; border-radius: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; margin-bottom: 12px; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong style=\"color: #24292f\">پرسش: آیا نظامیه‌ها فقط علوم دینی تدریس می‌کردند؟\u003C\u002Fstrong>\r\n\r\n\u003Cp style=\"color: #667085\">\u003Cstrong style=\"color: #24292f\">پاسخ:\u003C\u002Fstrong> اگرچه تمرکز اصلی بر علوم دینی مانند تفسیر، حدیث و فقه بود، اما ادبیات عرب، منطق، ریاضیات و نجوم نیز در بعضی از نظامیه‌ها تدریس می‌شد. زیرا خواجه نظام‌الملک معتقد بود که یک دانش‌آموز توانمند، باید ابزارهای علمی را نیز برای درک بهتر مسائل دینی و اداری داشته باشد.\u003C\u002Fp>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #fffdf3; border-radius: 12px; border: 1px solid #ffb600; color: #24292f; padding: 12px 14px\">\r\n\u003Cp>\u003Cstrong style=\"color: #344054\">آنچه باید به خاطر بسپاریم:\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp style=\"color: #667085\">مدارس نظامیه، یک ابتکار بزرگ در تاریخ آموزش و پرورش ایران بودند. خواجه نظام‌الملک با تأسیس این مدارس در نیشابور، اصفهان و بغداد، نشان داد که سرمایه‌گذاری بر روی دانش و تربیت جوانان، بهترین راه برای ساختن آیندهٔ یک کشور است. این مدارس با برنامهٔ منظم، استادان برجسته و امکانات خوب، الگویی شدند که تا قرن‌ها بعد، بسیاری از مدارس اسلامی از آن پیروی کردند. امروز هم وقتی به مدرسهٔ خود می‌رویم و از کلاس‌های منظم و کتابخانهٔ مدرسه استفاده می‌کنیم، باید به یاد آوریم که این سنت زیبای آموزشی، ریشه در تلاش‌های مردمان دانا و آینده‌نگر مانند خواجه نظام‌الملک دارد.\u003C\u002Fp>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n، در شهرهای بزرگ ایران و عراق ساخته شدند. این مدارس با برنامه‌های درسی منظم، استادان برجسته و امکانات رفاهی برای دانش‌آموزان، الگوی تازه‌ای از آموزش علوم دینی و ادبی ارائه دادند. نظامیه‌های نیشابور، اصفهان و بغداد از معروف‌ترین این مراکز بودند که هر کدام تأثیر عمیقی بر فرهنگ و علم زمان خود گذاشتند.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3>نظامیه‌ها چگونه شکل گرفتند و چه ویژگی‌هایی داشتند؟\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>در دورهٔ سلجوقیان، خواجه نظام‌الملک طوسی، وزیر کاردان و دانش‌دوست، تصمیم گرفت برای آموزش جوانان علاقه‌مند به علوم دینی و ادبی، مدارسی منظم و پایدار تأسیس کند. او می‌خواست دانش‌آموختگانی تربیت شوند که هم دین خود را خوب بشناسند و هم بتوانند در ادارهٔ کشور نقش مؤثری داشته باشند. به همین دلیل، دستور ساخت مدارس نظامیه را در شهرهای مهم داد. این مدارس برخلاف بسیاری از مراکز آموزشی پیشین که بیشتر غیررسمی و وابسته به یک استاد خاص بودند، دارای ساختمان اختصاصی، کتابخانه، خوابگاه و حقوق منظم برای استادان و دانش‌آموزان بودند. برنامهٔ درسی آن‌ها شامل تفسیر قرآن، حدیث، فقه، اصول فقه، ادبیات عرب، منطق و گاهی ریاضیات و نجوم می‌شد. دانش‌آموزان پس از گذراندن دوره‌های مختلف، مدرک تحصیلی دریافت می‌کردند و می‌توانستند به عنوان قاضی، معلم یا منشی در دستگاه حکومتی مشغول به کار شوند.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cdiv>\u003Cspan>نکته\u003C\u002Fspan>\u003Cspan>نظامیه‌ها را می‌توان اولین دانشگاه‌های منظم در جهان اسلام دانست که الگوی بسیاری از مدارس بعدی شدند.\u003C\u002Fspan>\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv>\r\n\u003Ctable>\r\n \u003Cthead>\r\n  \u003Ctr>\r\n   \u003Cth>نام نظامیه\u003C\u002Fth>\r\n   \u003Cth>سال تأسیس (تقریبی)\u003C\u002Fth>\r\n   \u003Cth>استادان مشهور\u003C\u002Fth>\r\n   \u003Cth>تأثیر و شهرت\u003C\u002Fth>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n \u003C\u002Fthead>\r\n \u003Ctbody>\r\n  \u003Ctr>\r\n   \u003Ctd>نظامیهٔ نیشابور\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd>\u003Cspan>۴۵۸\u003C\u002Fspan> هجری قمری\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd>امام محمد غزالی، امام جوینی\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd>مرکز پرورش اندیشمندان بزرگ\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n  \u003Ctr>\r\n   \u003Ctd>نظامیهٔ اصفهان\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd>\u003Cspan>۴۶۰\u003C\u002Fspan> هجری قمری\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd>استادان برجستهٔ فقه شافعی\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd>رونق علمی اصفهان در آن دوره\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n  \u003Ctr>\r\n   \u003Ctd>نظامیهٔ بغداد\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd>\u003Cspan>۴۵۹\u003C\u002Fspan> هجری قمری\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd>ابوالفتح ناصرالدین، خطیب بغداد\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd>معروف‌ترین نظامیه و مرکز علمی خلافت\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n \u003C\u002Ftbody>\r\n\u003C\u002Ftable>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3>نظامیه‌ها در زندگی امروز ما چه تأثیری گذاشته‌اند؟\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>شاید فکر کنید مدارس قدیمی چه ربطی به زندگی امروز ما دارند؟ اما اگر به مدرسهٔ خودتان نگاه کنید، می‌بینید که بسیاری از چیزهایی که امروز برای ما عادی است، مثل نمره دادن، برنامهٔ هفتگی درسی، کتابخانهٔ مدرسه و حتی تشویق دانش‌آموزان ممتاز، ریشه در نظامیه‌ها دارد. خواجه نظام‌الملک برای اولین بار سیستم منظمی برای آموزش ایجاد کرد که در آن استادان موظف بودند در ساعت معینی درس بدهند و دانش‌آموزان نیز بر اساس پیشرفتشان تشویق می‌شدند. همچنین او برای دانش‌آموزانی که از شهرهای دیگر می‌آمدند، خوابگاه و کمک هزینهٔ تحصیلی در نظر گرفت، درست مثل بورس‌های تحصیلی امروزی. مثلاً یک دانش‌آموز نیشابوری که به بغداد می‌رفت، می‌توانست به راحتی در نظامیهٔ بغداد درس بخواند و نگران هزینهٔ زندگی نباشد. این یعنی قرن‌ها پیش، یک وزیر ایرانی فهمیده بود که برای پیشرفت کشور، باید به آموزش جوانان اهمیت داد و امکانات برابر برای همه فراهم کند.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Ch3>سه پرسش چالشی دربارهٔ نظامیه‌ها\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cdiv>\u003Cstrong>پرسش: چرا خواجه نظام‌الملک این همه مدرسه ساخت؟\u003C\u002Fstrong>\r\n\r\n\u003Cp>\u003Cstrong>پاسخ:\u003C\u002Fstrong> او می‌خواست جوانان بااستعداد، علوم دینی و ادبی را به طور عمیق یاد بگیرند تا هم دین خود را درست بشناسند و هم بتوانند در دستگاه حکومتی به عنوان کارگزاران لایق خدمت کنند. همچنین او نگران نفوذ اندیشه‌های افراطی بود و معتقد بود که آموزش صحیح، بهترین راه برای مقابله با آن است.\u003C\u002Fp>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv>\u003Cstrong>پرسش: چه تفاوتی بین نظامیهٔ نیشابور و نظامیهٔ بغداد وجود داشت؟\u003C\u002Fstrong>\r\n\r\n\u003Cp>\u003Cstrong>پاسخ:\u003C\u002Fstrong> نظامیهٔ نیشابور بیشتر به خاطر تدریس امام محمد غزالی و امام جوینی شهرت داشت و مرکز پرورش اندیشمندان خراسان بود. اما نظامیهٔ بغداد به دلیل قرار گرفتن در پایتخت خلافت، از جایگاه سیاسی و علمی ویژه‌ای برخوردار بود و استادان بنام بسیاری در آن تدریس می‌کردند. هر دو مدرسه بسیار مهم بودند، اما بغداد به دلیل موقعیت مرکزی، شهرت جهانی بیشتری پیدا کرد.\u003C\u002Fp>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv>\u003Cstrong>پرسش: آیا نظامیه‌ها فقط علوم دینی تدریس می‌کردند؟\u003C\u002Fstrong>\r\n\r\n\u003Cp>\u003Cstrong>پاسخ:\u003C\u002Fstrong> اگرچه تمرکز اصلی بر علوم دینی مانند تفسیر، حدیث و فقه بود، اما ادبیات عرب، منطق، ریاضیات و نجوم نیز در بعضی از نظامیه‌ها تدریس می‌شد. زیرا خواجه نظام‌الملک معتقد بود که یک دانش‌آموز توانمند، باید ابزارهای علمی را نیز برای درک بهتر مسائل دینی و اداری داشته باشد.\u003C\u002Fp>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv>\r\n\u003Cp>\u003Cstrong>آنچه باید به خاطر بسپاریم:\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>مدارس نظامیه، یک ابتکار بزرگ در تاریخ آموزش و پرورش ایران بودند. خواجه نظام‌الملک با تأسیس این مدارس در نیشابور، اصفهان و بغداد، نشان داد که سرمایه‌گذاری بر روی دانش و تربیت جوانان، بهترین راه برای ساختن آیندهٔ یک کشور است. این مدارس با برنامهٔ منظم، استادان برجسته و امکانات خوب، الگویی شدند که تا قرن‌ها بعد، بسیاری از مدارس اسلامی از آن پیروی کردند. امروز هم وقتی به مدرسهٔ خود می‌رویم و از کلاس‌های منظم و کتابخانهٔ مدرسه استفاده می‌کنیم، باید به یاد آوریم که این سنت زیبای آموزشی، ریشه در تلاش‌های مردمان دانا و آینده‌نگر مانند خواجه نظام‌الملک دارد.\u003C\u002Fp>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n",[202,203,204],"مدارس نظامیه و نظامیه نیشابور، اصفهان و بغداد","مطالعات اجتماعی هشتم","پایه هشتم","2026-06-28 23:21:53","2026-09-07 09:54:18","ندا","بنی هاشمی","کپسول آموزشی","1405\u002F04\u002F7","9:54 1405\u002F06\u002F16",{"tests":213,"papers":214,"files":215,"questions":216,"exams":217,"tutorials":218,"blogs":219},[],[],[],[],[],[],[220,229,237,245,253,261,269,277,285,293,301,309],{"id":221,"title":222,"cat":198,"pic":223,"up_date":224,"title_url":225,"url":226,"legacy_url":227,"cat_title":209,"update_jalali":228},15488,"گنجینهٔ هنری و آثار باستانی: اشیای ارزشمند تاریخی و هنری که اطلاعاتی دربارهٔ گذشته می‌دهند.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FvKe2MUkL2MJXTYpD1SYN_200.png","2026-09-09 12:55:22","گنجینه-هنری-و-آثار-باستانی-اشیای-ارزشمند-تاریخی-و-هنری-که-اطلاعاتی-درباره-گذشته-میدهند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F15488\u002Fگنجینه-هنری-و-آثار-باستانی-اشیای-ارزشمند-تاریخی-و-هنری-که-اطلاعاتی-درباره-گذشته-میدهند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F15488\u002Fگنجینه-هنری-و-آثار-باستانی-اشیای-ارزشمند-تاریخی-و-هنری-که-اطلاعاتی-درباره-گذشته-میدهند","1405\u002F06\u002F18",{"id":230,"title":231,"cat":198,"pic":232,"up_date":233,"title_url":234,"url":235,"legacy_url":236,"cat_title":209,"update_jalali":228},15746,"تعاون: همکاری و یاری‌رساندن افراد به یکدیگر برای انجام کارهای نیک و رفع نیازهای فردی و اجتماعی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fxf9sh5aUHUX4DVOYIEUj_200.png","2026-09-09 12:52:56","تعاون-همکاری-و-یاریرساندن-افراد-به-یکدیگر-برای-انجام-کارهای-نیک-و-رفع-نیازهای-فردی-و-اجتماعی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F15746\u002Fتعاون-همکاری-و-یاریرساندن-افراد-به-یکدیگر-برای-انجام-کارهای-نیک-و-رفع-نیازهای-فردی-و-اجتماعی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F15746\u002Fتعاون-همکاری-و-یاریرساندن-افراد-به-یکدیگر-برای-انجام-کارهای-نیک-و-رفع-نیازهای-فردی-و-اجتماعی",{"id":238,"title":239,"cat":198,"pic":240,"up_date":241,"title_url":242,"url":243,"legacy_url":244,"cat_title":209,"update_jalali":228},15747,"جامعه باایمان: جامعه‌ای که اعضای آن نسبت به رنج، نیاز و وضعیت یکدیگر بی‌تفاوت نیستند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FDakh56qoP8qW03M3BbBf_200.png","2026-09-09 12:50:21","جامعه-باایمان-جامعهای-که-اعضای-آن-نسبت-به-رنج-نیاز-و-وضعیت-یکدیگر-بیتفاوت-نیستند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F15747\u002Fجامعه-باایمان-جامعهای-که-اعضای-آن-نسبت-به-رنج-نیاز-و-وضعیت-یکدیگر-بیتفاوت-نیستند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F15747\u002Fجامعه-باایمان-جامعهای-که-اعضای-آن-نسبت-به-رنج-نیاز-و-وضعیت-یکدیگر-بیتفاوت-نیستند",{"id":246,"title":247,"cat":198,"pic":248,"up_date":249,"title_url":250,"url":251,"legacy_url":252,"cat_title":209,"update_jalali":228},15748,"همیاری اجتماعی: مشارکت داوطلبانه افراد برای کمک به دیگران و کاهش مشکلات جامعه","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fyj7MYon322cuECuPjr0t_200.png","2026-09-09 12:46:41","همیاری-اجتماعی-مشارکت-داوطلبانه-افراد-برای-کمک-به-دیگران-و-کاهش-مشکلات-جامعه","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F15748\u002Fهمیاری-اجتماعی-مشارکت-داوطلبانه-افراد-برای-کمک-به-دیگران-و-کاهش-مشکلات-جامعه","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F15748\u002Fهمیاری-اجتماعی-مشارکت-داوطلبانه-افراد-برای-کمک-به-دیگران-و-کاهش-مشکلات-جامعه",{"id":254,"title":255,"cat":198,"pic":256,"up_date":257,"title_url":258,"url":259,"legacy_url":260,"cat_title":209,"update_jalali":228},15749,"همکاری در گناه و ستم: کمک مستقیم یا غیرمستقیم به انجام کار ناپسند، گناه یا رفتار ظالمانه","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fn7xuaD9pS7WI0N9wx9tV_200.png","2026-09-09 12:44:54","همکاری-در-گناه-و-ستم-کمک-مستقیم-یا-غیرمستقیم-به-انجام-کار-ناپسند-گناه-یا-رفتار-ظالمانه","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F15749\u002Fهمکاری-در-گناه-و-ستم-کمک-مستقیم-یا-غیرمستقیم-به-انجام-کار-ناپسند-گناه-یا-رفتار-ظالمانه","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F15749\u002Fهمکاری-در-گناه-و-ستم-کمک-مستقیم-یا-غیرمستقیم-به-انجام-کار-ناپسند-گناه-یا-رفتار-ظالمانه",{"id":262,"title":263,"cat":198,"pic":264,"up_date":265,"title_url":266,"url":267,"legacy_url":268,"cat_title":209,"update_jalali":228},15750,"تقسیم وظایف: واگذاری منظم مسئولیت‌ها میان افراد برای کاهش فشار کار و افزایش مشارکت","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FWoP9qRXoM1Jr0UPDKUKK_200.png","2026-09-09 12:41:29","تقسیم-وظایف-واگذاری-منظم-مسئولیتها-میان-افراد-برای-کاهش-فشار-کار-و-افزایش-مشارکت","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F15750\u002Fتقسیم-وظایف-واگذاری-منظم-مسئولیتها-میان-افراد-برای-کاهش-فشار-کار-و-افزایش-مشارکت","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F15750\u002Fتقسیم-وظایف-واگذاری-منظم-مسئولیتها-میان-افراد-برای-کاهش-فشار-کار-و-افزایش-مشارکت",{"id":270,"title":271,"cat":198,"pic":272,"up_date":273,"title_url":274,"url":275,"legacy_url":276,"cat_title":209,"update_jalali":228},15751,"صندوق قرض‌الحسنه خانوادگی: سازوکاری مشارکتی که اعضای خانواده با پرداخت منظم پول، امکان وام‌دهی به افراد نیازمند را فراهم می‌کنند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FtoNa1tJ631EWYexKkymy_200.png","2026-09-09 12:38:47","صندوق-قرضالحسنه-خانوادگی-سازوکاری-مشارکتی-که-اعضای-خانواده-با-پرداخت-منظم-پول-امکان-وامدهی-به-افراد-نیازمند-را-فراهم-میکنند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F15751\u002Fصندوق-قرضالحسنه-خانوادگی-سازوکاری-مشارکتی-که-اعضای-خانواده-با-پرداخت-منظم-پول-امکان-وامدهی-به-افراد-نیازمند-را-فراهم-میکنند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F15751\u002Fصندوق-قرضالحسنه-خانوادگی-سازوکاری-مشارکتی-که-اعضای-خانواده-با-پرداخت-منظم-پول-امکان-وامدهی-به-افراد-نیازمند-را-فراهم-میکنند",{"id":278,"title":279,"cat":198,"pic":280,"up_date":281,"title_url":282,"url":283,"legacy_url":284,"cat_title":209,"update_jalali":228},15752,"حقوق همسایگی: مجموعه رفتارهای مسئولانه و محترمانه نسبت به همسایگان، مانند کمک، خوش‌رفتاری و توجه به نیازهای آنان","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FFZNs8vOlaTOdE8CBXr8e_200.png","2026-09-09 12:36:45","حقوق-همسایگی-مجموعه-رفتارهای-مسئولانه-و-محترمانه-نسبت-به-همسایگان-مانند-کمک-خوشرفتاری-و-توجه-به-نیازهای-آنان","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F15752\u002Fحقوق-همسایگی-مجموعه-رفتارهای-مسئولانه-و-محترمانه-نسبت-به-همسایگان-مانند-کمک-خوشرفتاری-و-توجه-به-نیازهای-آنان","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F15752\u002Fحقوق-همسایگی-مجموعه-رفتارهای-مسئولانه-و-محترمانه-نسبت-به-همسایگان-مانند-کمک-خوشرفتاری-و-توجه-به-نیازهای-آنان",{"id":286,"title":287,"cat":198,"pic":288,"up_date":289,"title_url":290,"url":291,"legacy_url":292,"cat_title":209,"update_jalali":228},15753,"اموال عمومی: دارایی‌هایی که متعلق به همه مردم است و نگهداری از آن‌ها مسئولیت اجتماعی شهروندان به شمار می‌آید","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FbN0x4qbEBiNkCwN2w5kH_200.png","2026-09-09 12:34:58","اموال-عمومی-داراییهایی-که-متعلق-به-همه-مردم-است-و-نگهداری-از-آنها-مسئولیت-اجتماعی-شهروندان-به-شمار-میآید","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F15753\u002Fاموال-عمومی-داراییهایی-که-متعلق-به-همه-مردم-است-و-نگهداری-از-آنها-مسئولیت-اجتماعی-شهروندان-به-شمار-میآید","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F15753\u002Fاموال-عمومی-داراییهایی-که-متعلق-به-همه-مردم-است-و-نگهداری-از-آنها-مسئولیت-اجتماعی-شهروندان-به-شمار-میآید",{"id":294,"title":295,"cat":198,"pic":296,"up_date":297,"title_url":298,"url":299,"legacy_url":300,"cat_title":209,"update_jalali":228},15754,"مشارکت زیست‌محیطی: همکاری افراد برای کاهش آلودگی، تفکیک زباله و حفظ محیط زندگی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FI0l9nVhEWqb9CCRcRXyI_200.png","2026-09-09 12:32:35","مشارکت-زیستمحیطی-همکاری-افراد-برای-کاهش-آلودگی-تفکیک-زباله-و-حفظ-محیط-زندگی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F15754\u002Fمشارکت-زیستمحیطی-همکاری-افراد-برای-کاهش-آلودگی-تفکیک-زباله-و-حفظ-محیط-زندگی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F15754\u002Fمشارکت-زیستمحیطی-همکاری-افراد-برای-کاهش-آلودگی-تفکیک-زباله-و-حفظ-محیط-زندگی",{"id":302,"title":303,"cat":198,"pic":304,"up_date":305,"title_url":306,"url":307,"legacy_url":308,"cat_title":209,"update_jalali":228},15755,"تفکیک زباله: جداسازی زباله‌ها بر اساس نوع و قابلیت بازیافت برای کاهش آلودگی و استفاده دوباره از منابع","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FLGNtYOIwAGvQy3xYQgWH_200.png","2026-09-09 12:30:39","تفکیک-زباله-جداسازی-زبالهها-بر-اساس-نوع-و-قابلیت-بازیافت-برای-کاهش-آلودگی-و-استفاده-دوباره-از-منابع","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F15755\u002Fتفکیک-زباله-جداسازی-زبالهها-بر-اساس-نوع-و-قابلیت-بازیافت-برای-کاهش-آلودگی-و-استفاده-دوباره-از-منابع","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F15755\u002Fتفکیک-زباله-جداسازی-زبالهها-بر-اساس-نوع-و-قابلیت-بازیافت-برای-کاهش-آلودگی-و-استفاده-دوباره-از-منابع",{"id":310,"title":311,"cat":198,"pic":312,"up_date":313,"title_url":314,"url":315,"legacy_url":316,"cat_title":209,"update_jalali":228},15756,"بازیافت: تبدیل مواد دورریختنی قابل استفاده به منابع تازه برای کاهش آلودگی و حفظ محیط زیست","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F1UwkveUfO9bmZ3sgbiTA_200.png","2026-09-09 12:27:34","بازیافت-تبدیل-مواد-دورریختنی-قابل-استفاده-به-منابع-تازه-برای-کاهش-آلودگی-و-حفظ-محیط-زیست","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F15756\u002Fبازیافت-تبدیل-مواد-دورریختنی-قابل-استفاده-به-منابع-تازه-برای-کاهش-آلودگی-و-حفظ-محیط-زیست","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F15756\u002Fبازیافت-تبدیل-مواد-دورریختنی-قابل-استفاده-به-منابع-تازه-برای-کاهش-آلودگی-و-حفظ-محیط-زیست"]