[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"blogPost-13745":3,"categoryMenus":26,"$fcXru0qKr71NG0paC7XF-_wjQNZzhgHwR2raVQHvWih0":214},{"id":4,"section":5,"base":6,"course":7,"lesson":8,"title":9,"cat":10,"pic":11,"info_graphic":12,"podcast":12,"body":13,"tags":14,"metadata":12,"featured":7,"status":5,"views":18,"subdate":19,"up_date":20,"first_name":21,"last_name":22,"avatar":12,"cat_title":23,"subdate_jalali":24,"update_jalali":25},13745,1,61,0,133,"انرژی آب: انرژی حاصل از جریان آب در رودخانه‌ها یا پشت سدها که برای تولید برق به کار می‌رود.",14098,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FIrntnccnqiIkMZyi1zIY_800.png",null,"\u003Cdiv aria-label=\"انرژی آب: نیروی پنهان در جریان رودخانه‌ها\" dir=\"rtl\" id=\"microecon-article\" role=\"article\" style=\"background: #ffffff; box-sizing: border-box; color: #667085; font-family: IRANSans,Tahoma,Arial,sans-serif; line-height: 1.8; max-width: 980px; padding: 16px; width: 100%; word-break: break-word\">\r\n\u003Ch2 style=\"color: #344054; font-size: 22px; font-weight: 800\">انرژی آب: چگونه جریان رودخانه‌ها و سدها برق تولید می‌کنند؟\u003C\u002Fh2>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"color: #667085; font-size: 13px; margin-top: 4px; opacity: .95\">آشنایی با یکی از قدیمی‌ترین و پاک‌ترین روش‌های تولید انرژی برای دانش‌آموزان دبستان\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #fff8e1; border-radius: 12px; border: 1px solid #ffb600; color: #667085; margin-bottom: 14px; margin-left: 16px; margin-right: 16px; margin-top: 14px; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong style=\"color: #344054\">خلاصه:\u003C\u002Fstrong> در این مقاله می‌آموزیم که \u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">انرژی آب\u003C\u002Fspan> چیست و چگونه از جریان رودخانه‌ها یا آب پشت سدها برای تولید برق استفاده می‌شود. با مثال‌های ساده مثل چرخ آبی و قطار آبی، با مراحل تبدیل انرژی حرکت آب به انرژی الکتریکی آشنا می‌شویم. همچنین مزایا، چالش‌ها و چند سؤال جالب دربارهٔ این انرژی پاک را مرور خواهیم کرد.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">۱. آب متحرک، یک نیروی پنهان\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>آب رودخانه‌ها همیشه در حال حرکت است. وقتی باران می‌بارد یا برف کوهستان آب می‌شود، آب به سمت پایین سرازیر می‌شود. این آب در مسیر خود به سنگ‌ها، درختان و کناره‌های رودخانه برخورد می‌کند. به این نیروی حرکتی، \u003Cstrong>انرژی جنبشی\u003C\u002Fstrong>\u003Csup>۱\u003C\u002Fsup> می‌گویند. اگر یک اسباب‌بازی چرخ‌دار را درون جوی آب بگذارید، آب آن را هل می‌دهد و حرکت می‌کند. در مقیاس بزرگتر، همین هل دادن ساده می‌تواند پره‌های یک توربین بزرگ را بچرخاند و برق تولید کند.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>یک مثال ساده: تصور کنید یک چرخ دندهٔ پلاستیکی زیر شیر آب حمام می‌گذارید. فشار آب، چرخ را می‌چرخاند. حالا اگر آن چرخ را به یک دینام کوچک دوچرخه وصل کنید، لامپ کوچکی روشن می‌شود. نیروگاه‌های آبی دقیقاً همین کار را انجام می‌دهند، اما بسیار بزرگ‌تر و قوی‌تر.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">۲. نقش سدها در ذخیره و کنترل آب\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>گاهی رودخانه‌ها آرام هستند و فشار کافی ندارند. برای حل این مشکل، مهندسان \u003Cstrong>سد\u003C\u002Fstrong>\u003Csup>۲\u003C\u002Fsup> می‌سازند. سد مثل یک دیوار بزرگ جلوی رودخانه است. آب پشت سد جمع می‌شود و ارتفاع آن بالا می‌رود. هر چه آب بالاتر باشد، انرژی بیشتری ذخیره می‌کند. به این انرژی ذخیره‌شده، \u003Cstrong>انرژی پتانسیل گرانشی\u003C\u002Fstrong>\u003Csup>۳\u003C\u002Fsup> می‌گویند. وقتی درِ سد باز می‌شود، آب با فشار زیاد و سرعت بالا از لوله‌های بزرگ (آبنما یا تونل) پایین می‌ریزد و پره‌های توربین را با قدرت می‌چرخاند.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #fff7e6; border-radius: 12px; border: 1px solid #ffb600; color: #7a5200; font-size: 13px; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>نکتهٔ علمی:\u003C\u002Fstrong> در یک سد بلند، آبی که از ارتفاع \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">100\u003C\u002Fspan> متری پایین می‌ریزد، انرژی کافی برای روشن کردن هزاران لامپ را دارد. فرمول سادهٔ انرژی پتانسیل آب به جرم \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">m\u003C\u002Fspan> و ارتفاع \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">h\u003C\u002Fspan> و شتاب گرانش \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">g\u003C\u002Fspan> وابسته است: \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; unicode-bidi: isolate; vertical-align: baseline; white-space: nowrap\">$E_p = m g h$\u003C\u002Fspan>.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">۳. از چرخش توربین تا روشنایی لامپ\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>آب در حال حرکت، پره‌های توربین را می‌چرخاند. توربین به یک \u003Cstrong>ژنراتور\u003C\u002Fstrong>\u003Csup>۴\u003C\u002Fsup> متصل است. ژنراتور دستگاهی است که انرژی چرخشی را به انرژی الکتریکی (برق) تبدیل می‌کند. داخل ژنراتور آهنرباهای بسیار قوی و سیم‌پیچ‌هایی وجود دارد. وقتی آهنرباها با سرعت بالا دور سیم‌پیچ‌ها می‌چرخند، جریان برق در سیم‌ها به وجود می‌آید. سپس این برق از طریق کابل‌های فشارقوی به شهرها و روستاها فرستاده می‌شود تا خانه‌ها، مدرسه‌ها و کارخانه‌ها را روشن کند.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cdiv aria-label=\"مقایسه انواع انرژی در نیروگاه آبی\" role=\"region\" style=\"-webkit-overflow-scrolling: touch; border-radius: 12px; border: 1px solid #e5e7eb; box-sizing: border-box; margin-bottom: 8px; margin-left: 16px; margin-right: 16px; margin-top: 8px; overflow: auto; padding: 0\">\r\n\u003Ctable cellspacing=\"0\" style=\"border-collapse: collapse; box-sizing: border-box; min-width: 600px; width: 100%\">\r\n \u003Cthead>\r\n  \u003Ctr>\r\n   \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">نوع انرژی\u003C\u002Fth>\r\n   \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">در کجای نیروگاه دیده می‌شود\u003C\u002Fth>\r\n   \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">مثال ساده\u003C\u002Fth>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n \u003C\u002Fthead>\r\n \u003Ctbody>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">انرژی پتانسیل\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">آب پشت سد (ارتفاع بالا)\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">توپ روی میز\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">انرژی جنبشی\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">آب در حال ریزش و چرخاندن توربین\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">توپ در حال غلتیدن\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">انرژی الکتریکی\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">خروجی ژنراتور و سیم‌های برق\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">لامپ روشن\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n \u003C\u002Ftbody>\r\n\u003C\u002Ftable>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">۴. نمونهٔ واقعی: نیروگاه برق آبی کارون ۳\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>در ایران، رودخانهٔ کارون یکی از بزرگ‌ترین منابع انرژی آبی است. سد کارون ۳ در استان خوزستان قرار دارد. این سد ارتفاعی حدود \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">205\u003C\u002Fspan> متر دارد. آب پشت سد از لوله‌های بزرگ به سمت توربین‌های غول‌پیکر هدایت می‌شود. هر توربین حدود \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">250\u003C\u002Fspan> مگاوات برق تولید می‌کند. با این برق می‌توان بیش از یک میلیون خانه را روشن نگه داشت. این نیروگاه همچنین از وقوع سیلاب جلوگیری می‌کند و آب ذخیره‌شده برای کشاورزی نیز به کار می‌رود.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">۵. مزایا و نکات مثبت انرژی آبی\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>انرژی آبی یکی از پاک‌ترین راه‌های تولید برق است، زیرا سوخت آن (آب) رایگان است و دود یا آلودگی تولید نمی‌کند. همچنین سدها می‌توانند آب را برای ماه‌های خشک سال ذخیره کنند. بعضی از سدهای بزرگ امکان قایقرانی و ماهیگیری نیز فراهم می‌کنند. در مقایسه با نیروگاه‌های زغال‌سنگی، نیروگاه آبی باعث گرم شدن زمین نمی‌شود.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #fffdf3; border-radius: 12px; border: 1px solid #ffb600; color: #24292f; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong style=\"color: #344054\">نکته مهم:\u003C\u002Fstrong> انرژی آبی تجدیدپذیر است، یعنی تمام نمی‌شود. تا زمانی که باران ببارد و برف کوهستان آب شود، رودخانه‌ها جاری هستند و می‌توانیم از انرژی آنها استفاده کنیم.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">۶. چالش‌های مفهومی (پرسش و پاسخ)\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #f8fafc; border-radius: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; margin-bottom: 12px; padding: 12px 14px\">\r\n\u003Cp>\u003Cstrong>پرسش ۱: چرا نمی‌توانیم هر جوی آبی را به نیروگاه تبدیل کنیم؟\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>پاسخ: برای چرخاندن توربین‌های بزرگ به فشار و حجم بالای آب نیاز داریم. جوی‌های کوچک انرژی کافی ندارند. به همین دلیل سدها را روی رودخانه‌های بزرگ با جریان زیاد می‌سازند. همچنین باید فاصلهٔ عمودی (ارتفاع) کافی باشد تا آب با سرعت خوبی پایین بیفتد.\u003C\u002Fp>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #f8fafc; border-radius: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; margin-bottom: 12px; padding: 12px 14px\">\r\n\u003Cp>\u003Cstrong>پرسش ۲: آیا ساخت سد به طبیعت آسیب می‌زند؟\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>پاسخ: بله، گاهی اوقات سد باعث می‌شود ماهی‌ها نتوانند به محل تخم‌ریزی خود برسند و جنگل‌های اطراف رودخانه زیر آب بروند. مهندسان برای کاهش آسیب، راه‌های عبور ماهی (پله ماهی) می‌سازند و قبل از ساخت سد، درختان را جابه‌جا می‌کنند. ولی با این حال، همیشه باید تعادل بین تولید برق و حفظ محیط‌زیست رعایت شود.\u003C\u002Fp>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #f8fafc; border-radius: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; padding: 12px 14px\">\r\n\u003Cp>\u003Cstrong>پرسش ۳: اگر خشکسالی شود، نیروگاه آبی چه می‌شود؟\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>پاسخ: در زمان خشکسالی، سطح آب پشت سد پایین می‌آید و فشار آب کم می‌شود. در نتیجه توربین‌ها کندتر می‌چرخند و برق کمتری تولید می‌شود. به همین دلیل کشورهایی که به آب و هوا وابسته هستند، معمولاً از چند روش مختلف (مانند نیروگاه بادی یا خورشیدی) برای تولید برق استفاده می‌کنند تا همیشه برق داشته باشند.\u003C\u002Fp>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #fffdf3; border-radius: 12px; border: 1px solid #ffb600; color: #24292f; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong style=\"color: #344054\">مرور سریع:\u003C\u002Fstrong> انرژی آب از حرکت رودخانه‌ها یا ریزش آب از سد به دست می‌آید. توربین و ژنراتور این انرژی را به برق تبدیل می‌کنند. این روش پاک و تجدیدپذیر است، اما ساخت سد باید با توجه به محیط زیست انجام شود. با یادگیری این مفاهیم، می‌توانیم مصرف بهینهٔ برق را جدی بگیریم و از منابع طبیعی حفاظت کنیم.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">پاورقی‌ها\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #f8fafc; border-radius: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; color: #667085; font-size: 13px; padding: 12px 14px\">\r\n\u003Cp>\u003Csup>۱\u003C\u002Fsup> انرژی جنبشی (Kinetic Energy): انرژی که یک جسم به خاطر حرکت خود دارد. هر چه جرم و سرعت بیشتر باشد، انرژی جنبشی بیشتر است.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>\u003Csup>۲\u003C\u002Fsup> سد (Dam): سازه‌ای بتنی یا سنگی که جلوی جریان رودخانه ساخته می‌شود تا آب را ذخیره و ارتفاع آن را افزایش دهد.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>\u003Csup>۳\u003C\u002Fsup> انرژی پتانسیل گرانشی (Gravitational Potential Energy): انرژی ذخیره‌شده در یک جسم به دلیل ارتفاع آن از سطح زمین. آب پشت سد این انرژی را دارد.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>\u003Csup>۴\u003C\u002Fsup> ژنراتور (Generator): دستگاهی که انرژی مکانیکی چرخش را به انرژی الکتریکی تبدیل می‌کند. در نیروگاه‌های آبی، توربین ژنراتور را می‌چرخاند.\u003C\u002Fp>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n",[15,16,17],"پایهٔ ششم","مطالعات اجتماعی ششم","انرژی آب",269,"2026-05-18 02:53:09","2026-08-15 22:03:14","سحر","شیرزاد","کپسول آموزشی","1405\u002F02\u002F28","22:03 1405\u002F05\u002F24",{"status":5,"data":27},[28,67,127,145,165],{"id":5,"title":29,"list_order":5,"items":30},"آشنایی",[31,36,40,44,51,55,59,63],{"id":32,"link":33,"type":34,"slug":12,"title":35},8,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F8","content","قوانین و مقررات",{"id":37,"link":38,"type":34,"slug":12,"title":39},9,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F9","پرسش های متداول",{"id":41,"link":42,"type":34,"slug":12,"title":43},12,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F12","راهنمای عضویت",{"id":45,"link":46,"type":47,"slug":48,"handler":49,"title":50},132,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fmakemoney","special","makemoney","makeMoney","درآمدزایی در گاما",{"id":52,"link":53,"type":34,"slug":12,"title":54},13,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F13","راهنمای دبیران",{"id":56,"link":57,"type":34,"slug":12,"title":58},15,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F15","راهنمای دانش آموزان",{"id":60,"link":61,"type":34,"slug":12,"title":62},141,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F141","تغییرات اخیر",{"id":64,"link":65,"type":34,"slug":12,"title":66},69,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F69","نرم افزارهای كاربردی",{"id":68,"title":69,"list_order":5,"items":70},2,"المپیادها",[71,75,79,83,87,91,95,99,103,107,111,115,119,123],{"id":72,"link":73,"type":34,"slug":12,"title":74},4,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F4","المپیاد ریاضی",{"id":76,"link":77,"type":34,"slug":12,"title":78},19,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F19","المپیاد فیزیک",{"id":80,"link":81,"type":34,"slug":12,"title":82},20,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F20","المپیاد شیمی",{"id":84,"link":85,"type":34,"slug":12,"title":86},21,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F21","المپیاد زیست شناسی",{"id":88,"link":89,"type":34,"slug":12,"title":90},22,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F22","المپیاد کامپیوتر",{"id":92,"link":93,"type":34,"slug":12,"title":94},23,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F23","المپیاد نجوم",{"id":96,"link":97,"type":34,"slug":12,"title":98},24,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F24","المپیاد ادبی",{"id":100,"link":101,"type":34,"slug":12,"title":102},25,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F25","المپیاد سلول‌های بنیادی",{"id":104,"link":105,"type":34,"slug":12,"title":106},95,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F95","المپیاد جغرافیا",{"id":108,"link":109,"type":34,"slug":12,"title":110},114,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F114","المپیاد علوم زمین",{"id":112,"link":113,"type":34,"slug":12,"title":114},115,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F115","المپیاد مدیریت، اقتصاد و حکمرانی",{"id":116,"link":117,"type":34,"slug":12,"title":118},140,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F140","المپیاد سواد رسانه‌ای",{"id":120,"link":121,"type":34,"slug":12,"title":122},136,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F136","المپیاد نانو",{"id":124,"link":125,"type":34,"slug":12,"title":126},151,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F151","المپیاد هوش مصنوعی",{"id":128,"title":129,"list_order":5,"items":130},3,"نمونه و تیزهوشان",[131,135,140],{"id":132,"link":133,"type":34,"slug":12,"title":134},26,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F26","آزمون ورودی پایه چهارم",{"id":136,"link":137,"type":47,"slug":138,"handler":138,"title":139},27,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas6","khas6","آزمون ورودی پایه هفتم",{"id":141,"link":142,"type":47,"slug":143,"handler":143,"title":144},28,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas9","khas9","آزمون ورودی پايه دهم",{"id":146,"title":147,"list_order":5,"items":148},7,"کتابهای درسی",[149,153,157,161],{"id":150,"link":151,"type":34,"slug":12,"title":152},43,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F43","دوره دبستان",{"id":154,"link":155,"type":34,"slug":12,"title":156},48,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F48","دوره اول متوسطه",{"id":158,"link":159,"type":34,"slug":12,"title":160},49,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F49","دوره دوم متوسطه",{"id":162,"link":163,"type":34,"slug":12,"title":164},50,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F50","بارم بندی دروس",{"id":32,"title":166,"list_order":32,"items":167},"پیشنهاد ویژه",[168,173,178,183,188,193,198,202,206,210],{"id":169,"link":170,"type":47,"slug":171,"handler":171,"title":172},108,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang6th","hamahang6th","امتحانات هماهنگ ششم",{"id":174,"link":175,"type":47,"slug":176,"handler":176,"title":177},71,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang9th","hamahang9th","امتحانات هماهنگ نهم",{"id":179,"link":180,"type":47,"slug":181,"handler":181,"title":182},147,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei10th","nahaei10th","امتحان نهایی دهم",{"id":184,"link":185,"type":47,"slug":186,"handler":186,"title":187},148,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei11th","nahaei11th","امتحان نهایی یازدهم",{"id":189,"link":190,"type":47,"slug":191,"handler":191,"title":192},94,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei12th","nahaei12th","امتحان نهایی دوازدهم",{"id":194,"link":195,"type":34,"slug":196,"title":197},68,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkonkur","konkur","بیست‌وسه سال کنکور سراسری",{"id":199,"link":200,"type":34,"slug":12,"title":201},67,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F67","ويژه نامه نوبت دوم",{"id":203,"link":204,"type":34,"slug":12,"title":205},64,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F64","آزمون‌های نوبت دوم",{"id":207,"link":208,"type":34,"slug":12,"title":209},78,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F78","آزمون‌های نوبت اول",{"id":211,"link":212,"type":34,"slug":12,"title":213},90,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F90","آزمون سنجش آغازین",{"tests":215,"papers":216,"files":217,"questions":218,"exams":219,"tutorials":220,"blogs":221},[],[],[],[],[],[],[222,231,239,247,255,263,271,279,287,295,303,311],{"id":223,"title":224,"cat":10,"pic":225,"up_date":226,"title_url":227,"url":228,"legacy_url":229,"cat_title":23,"update_jalali":230},13661,"نیاز به دوستی: احساسی درونی در انسان‌ها که باعث می‌شود به دنبال برقراری ارتباط با دیگران و داشتن دوست باشند.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fvt0bCzW4J8Sn3O5elE7w_200.png","2026-08-16 13:26:45","نیاز-به-دوستی-احساسی-درونی-در-انسانها-که-باعث-میشود-به-دنبال-برقراری-ارتباط-با-دیگران-و-داشتن-دوست-باشند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F13661\u002Fنیاز-به-دوستی-احساسی-درونی-در-انسانها-که-باعث-میشود-به-دنبال-برقراری-ارتباط-با-دیگران-و-داشتن-دوست-باشند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F13661\u002Fنیاز-به-دوستی-احساسی-درونی-در-انسانها-که-باعث-میشود-به-دنبال-برقراری-ارتباط-با-دیگران-و-داشتن-دوست-باشند","1405\u002F05\u002F25",{"id":232,"title":233,"cat":10,"pic":234,"up_date":235,"title_url":236,"url":237,"legacy_url":238,"cat_title":23,"update_jalali":230},13662,"همفکری: با هم فکر کردن و نظرهای خود را با یکدیگر در میان گذاشتن برای رسیدن به یک نتیجه بهتر.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F7ih0GAD02NWU6yquWuth_200.png","2026-08-16 13:25:08","همفکری-با-هم-فکر-کردن-و-نظرهای-خود-را-با-یکدیگر-در-میان-گذاشتن-برای-رسیدن-به-یک-نتیجه-بهتر","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F13662\u002Fهمفکری-با-هم-فکر-کردن-و-نظرهای-خود-را-با-یکدیگر-در-میان-گذاشتن-برای-رسیدن-به-یک-نتیجه-بهتر","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F13662\u002Fهمفکری-با-هم-فکر-کردن-و-نظرهای-خود-را-با-یکدیگر-در-میان-گذاشتن-برای-رسیدن-به-یک-نتیجه-بهتر",{"id":240,"title":241,"cat":10,"pic":242,"up_date":243,"title_url":244,"url":245,"legacy_url":246,"cat_title":23,"update_jalali":230},13663,"انتخاب دوست: فرآیندی که در آن افراد با دقت و توجه به ویژگی‌های اخلاقی دیگران، کسانی را برای دوستی برمی‌گزینند.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F4WkcRDzjEPA3egGrPSlB_200.png","2026-08-16 13:23:16","انتخاب-دوست-فرآیندی-که-در-آن-افراد-با-دقت-و-توجه-به-ویژگیهای-اخلاقی-دیگران-کسانی-را-برای-دوستی-برمیگزینند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F13663\u002Fانتخاب-دوست-فرآیندی-که-در-آن-افراد-با-دقت-و-توجه-به-ویژگیهای-اخلاقی-دیگران-کسانی-را-برای-دوستی-برمیگزینند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F13663\u002Fانتخاب-دوست-فرآیندی-که-در-آن-افراد-با-دقت-و-توجه-به-ویژگیهای-اخلاقی-دیگران-کسانی-را-برای-دوستی-برمیگزینند",{"id":248,"title":249,"cat":10,"pic":250,"up_date":251,"title_url":252,"url":253,"legacy_url":254,"cat_title":23,"update_jalali":230},13664,"صداقت در دوستی: راستگویی و یک‌رنگ بودن با دوست و رعایت حقوق او در همه حال، چه در حضور و چه در غیابش.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FPQCMfZ3B0ruqt1ai6kYA_200.png","2026-08-16 13:21:25","صداقت-در-دوستی-راستگویی-و-یکرنگ-بودن-با-دوست-و-رعایت-حقوق-او-در-همه-حال-چه-در-حضور-و-چه-در-غیابش","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F13664\u002Fصداقت-در-دوستی-راستگویی-و-یکرنگ-بودن-با-دوست-و-رعایت-حقوق-او-در-همه-حال-چه-در-حضور-و-چه-در-غیابش","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F13664\u002Fصداقت-در-دوستی-راستگویی-و-یکرنگ-بودن-با-دوست-و-رعایت-حقوق-او-در-همه-حال-چه-در-حضور-و-چه-در-غیابش",{"id":256,"title":257,"cat":10,"pic":258,"up_date":259,"title_url":260,"url":261,"legacy_url":262,"cat_title":23,"update_jalali":230},13665,"خیرخواهی: خوبی و خوشبختی دوست خود را خواستن و او را از کارهای بد و نامناسب بازداشتن.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FSYzZvlbJvSOOnfkjTvmm_200.png","2026-08-16 13:19:37","خیرخواهی-خوبی-و-خوشبختی-دوست-خود-را-خواستن-و-او-را-از-کارهای-بد-و-نامناسب-بازداشتن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F13665\u002Fخیرخواهی-خوبی-و-خوشبختی-دوست-خود-را-خواستن-و-او-را-از-کارهای-بد-و-نامناسب-بازداشتن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F13665\u002Fخیرخواهی-خوبی-و-خوشبختی-دوست-خود-را-خواستن-و-او-را-از-کارهای-بد-و-نامناسب-بازداشتن",{"id":264,"title":265,"cat":10,"pic":266,"up_date":267,"title_url":268,"url":269,"legacy_url":270,"cat_title":23,"update_jalali":230},13666,"یکرنگی (یک‌رو بودن): رفتار و گفتار ظاهری انسان با باطنش یکی باشد و با دوست خود دورویی و فریبکاری نکند.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FJgJIS9WIdP6dYgPXsHVu_200.png","2026-08-16 13:18:12","یکرنگی-یکرو-بودن-رفتار-و-گفتار-ظاهری-انسان-با-باطنش-یکی-باشد-و-با-دوست-خود-دورویی-و-فریبکاری-نکند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F13666\u002Fیکرنگی-یکرو-بودن-رفتار-و-گفتار-ظاهری-انسان-با-باطنش-یکی-باشد-و-با-دوست-خود-دورویی-و-فریبکاری-نکند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F13666\u002Fیکرنگی-یکرو-بودن-رفتار-و-گفتار-ظاهری-انسان-با-باطنش-یکی-باشد-و-با-دوست-خود-دورویی-و-فریبکاری-نکند",{"id":272,"title":273,"cat":10,"pic":274,"up_date":275,"title_url":276,"url":277,"legacy_url":278,"cat_title":23,"update_jalali":230},13667,"دوری از دوست بد: پرهیز کردن از دوستی با افرادی که ویژگی‌های ناپسندی دارند.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FQTj3Y5TKiH3DLoYTwYOI_200.png","2026-08-16 13:16:06","دوری-از-دوست-بد-پرهیز-کردن-از-دوستی-با-افرادی-که-ویژگیهای-ناپسندی-دارند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F13667\u002Fدوری-از-دوست-بد-پرهیز-کردن-از-دوستی-با-افرادی-که-ویژگیهای-ناپسندی-دارند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F13667\u002Fدوری-از-دوست-بد-پرهیز-کردن-از-دوستی-با-افرادی-که-ویژگیهای-ناپسندی-دارند",{"id":280,"title":281,"cat":10,"pic":282,"up_date":283,"title_url":284,"url":285,"legacy_url":286,"cat_title":23,"update_jalali":230},13668,"سخن‌چینی: حرف‌های دیگران را با هدف ایجاد اختلاف و بدبینی بین دوستان نزد آن‌ها بردن.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FYYLW48L4ZFTcxvbitnpm_200.png","2026-08-16 13:13:09","سخنچینی-حرفهای-دیگران-را-با-هدف-ایجاد-اختلاف-و-بدبینی-بین-دوستان-نزد-آنها-بردن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F13668\u002Fسخنچینی-حرفهای-دیگران-را-با-هدف-ایجاد-اختلاف-و-بدبینی-بین-دوستان-نزد-آنها-بردن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F13668\u002Fسخنچینی-حرفهای-دیگران-را-با-هدف-ایجاد-اختلاف-و-بدبینی-بین-دوستان-نزد-آنها-بردن",{"id":288,"title":289,"cat":10,"pic":290,"up_date":291,"title_url":292,"url":293,"legacy_url":294,"cat_title":23,"update_jalali":230},13669,"آداب دوستی: مجموعه رفتارها و بایدها و نبایدهایی که برای حفظ و تقویت یک رابطه دوستانه باید رعایت کرد.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FQuH0mUyW9Lg7UV9v4ZFd_200.png","2026-08-16 13:11:02","آداب-دوستی-مجموعه-رفتارها-و-بایدها-و-نبایدهایی-که-برای-حفظ-و-تقویت-یک-رابطه-دوستانه-باید-رعایت-کرد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F13669\u002Fآداب-دوستی-مجموعه-رفتارها-و-بایدها-و-نبایدهایی-که-برای-حفظ-و-تقویت-یک-رابطه-دوستانه-باید-رعایت-کرد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F13669\u002Fآداب-دوستی-مجموعه-رفتارها-و-بایدها-و-نبایدهایی-که-برای-حفظ-و-تقویت-یک-رابطه-دوستانه-باید-رعایت-کرد",{"id":296,"title":297,"cat":10,"pic":298,"up_date":299,"title_url":300,"url":301,"legacy_url":302,"cat_title":23,"update_jalali":230},13670,"وفاداری: در دوستی ثابت قدم بودن و از دوست خود در غیابش دفاع کردن.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FrHl26wFcru4eb9dyWQxP_200.png","2026-08-16 01:27:20","وفاداری-در-دوستی-ثابت-قدم-بودن-و-از-دوست-خود-در-غیابش-دفاع-کردن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F13670\u002Fوفاداری-در-دوستی-ثابت-قدم-بودن-و-از-دوست-خود-در-غیابش-دفاع-کردن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F13670\u002Fوفاداری-در-دوستی-ثابت-قدم-بودن-و-از-دوست-خود-در-غیابش-دفاع-کردن",{"id":304,"title":305,"cat":10,"pic":306,"up_date":307,"title_url":308,"url":309,"legacy_url":310,"cat_title":23,"update_jalali":230},13671,"عیب‌جویی: به دنبال اشتباهات و نقص‌های دوست گشتن و آن‌ها را به رخش کشیدن.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FNK8ZhaLKfDWvsvrnWHLb_200.png","2026-08-16 01:24:53","عیبجویی-به-دنبال-اشتباهات-و-نقصهای-دوست-گشتن-و-آنها-را-به-رخش-کشیدن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F13671\u002Fعیبجویی-به-دنبال-اشتباهات-و-نقصهای-دوست-گشتن-و-آنها-را-به-رخش-کشیدن","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F13671\u002Fعیبجویی-به-دنبال-اشتباهات-و-نقصهای-دوست-گشتن-و-آنها-را-به-رخش-کشیدن",{"id":312,"title":313,"cat":10,"pic":314,"up_date":315,"title_url":316,"url":317,"legacy_url":318,"cat_title":23,"update_jalali":230},13672,"بخشش (گذشت): از اشتباه و خطای دوست خود چشم‌پوشی کردن وقتی از کار خود پشیمان است و عذرخواهی می‌کند.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FILGWOBfokpUSpGNGuQb7_200.png","2026-08-16 01:20:48","بخشش-گذشت-از-اشتباه-و-خطای-دوست-خود-چشمپوشی-کردن-وقتی-از-کار-خود-پشیمان-است-و-عذرخواهی-میکند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F13672\u002Fبخشش-گذشت-از-اشتباه-و-خطای-دوست-خود-چشمپوشی-کردن-وقتی-از-کار-خود-پشیمان-است-و-عذرخواهی-میکند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F13672\u002Fبخشش-گذشت-از-اشتباه-و-خطای-دوست-خود-چشمپوشی-کردن-وقتی-از-کار-خود-پشیمان-است-و-عذرخواهی-میکند"]