[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"categoryMenus":3,"blogPost-11427":193,"$fEodCKGzkfp6B-SpYmrV-DncUwwqvoRLPcOQccB31I-I":215},{"status":4,"data":5},1,[6,46,106,124,144],{"id":4,"title":7,"list_order":4,"items":8},"آشنایی",[9,15,19,23,30,34,38,42],{"id":10,"link":11,"type":12,"slug":13,"title":14},8,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F8","content",null,"قوانین و مقررات",{"id":16,"link":17,"type":12,"slug":13,"title":18},9,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F9","پرسش های متداول",{"id":20,"link":21,"type":12,"slug":13,"title":22},12,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F12","راهنمای عضویت",{"id":24,"link":25,"type":26,"slug":27,"handler":28,"title":29},132,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fmakemoney","special","makemoney","makeMoney","درآمدزایی در گاما",{"id":31,"link":32,"type":12,"slug":13,"title":33},13,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F13","راهنمای دبیران",{"id":35,"link":36,"type":12,"slug":13,"title":37},15,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F15","راهنمای دانش آموزان",{"id":39,"link":40,"type":12,"slug":13,"title":41},141,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F141","تغییرات اخیر",{"id":43,"link":44,"type":12,"slug":13,"title":45},69,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F69","نرم افزارهای كاربردی",{"id":47,"title":48,"list_order":4,"items":49},2,"المپیادها",[50,54,58,62,66,70,74,78,82,86,90,94,98,102],{"id":51,"link":52,"type":12,"slug":13,"title":53},4,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F4","المپیاد ریاضی",{"id":55,"link":56,"type":12,"slug":13,"title":57},19,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F19","المپیاد فیزیک",{"id":59,"link":60,"type":12,"slug":13,"title":61},20,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F20","المپیاد شیمی",{"id":63,"link":64,"type":12,"slug":13,"title":65},21,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F21","المپیاد زیست شناسی",{"id":67,"link":68,"type":12,"slug":13,"title":69},22,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F22","المپیاد کامپیوتر",{"id":71,"link":72,"type":12,"slug":13,"title":73},23,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F23","المپیاد نجوم",{"id":75,"link":76,"type":12,"slug":13,"title":77},24,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F24","المپیاد ادبی",{"id":79,"link":80,"type":12,"slug":13,"title":81},25,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F25","المپیاد سلول‌های بنیادی",{"id":83,"link":84,"type":12,"slug":13,"title":85},95,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F95","المپیاد جغرافیا",{"id":87,"link":88,"type":12,"slug":13,"title":89},114,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F114","المپیاد علوم زمین",{"id":91,"link":92,"type":12,"slug":13,"title":93},115,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F115","المپیاد مدیریت، اقتصاد و حکمرانی",{"id":95,"link":96,"type":12,"slug":13,"title":97},140,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F140","المپیاد سواد رسانه‌ای",{"id":99,"link":100,"type":12,"slug":13,"title":101},136,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F136","المپیاد نانو",{"id":103,"link":104,"type":12,"slug":13,"title":105},151,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F151","المپیاد هوش مصنوعی",{"id":107,"title":108,"list_order":4,"items":109},3,"نمونه و تیزهوشان",[110,114,119],{"id":111,"link":112,"type":12,"slug":13,"title":113},26,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F26","آزمون ورودی پایه چهارم",{"id":115,"link":116,"type":26,"slug":117,"handler":117,"title":118},27,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas6","khas6","آزمون ورودی پایه هفتم",{"id":120,"link":121,"type":26,"slug":122,"handler":122,"title":123},28,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas9","khas9","آزمون ورودی پايه دهم",{"id":125,"title":126,"list_order":4,"items":127},7,"کتابهای درسی",[128,132,136,140],{"id":129,"link":130,"type":12,"slug":13,"title":131},43,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F43","دوره دبستان",{"id":133,"link":134,"type":12,"slug":13,"title":135},48,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F48","دوره اول متوسطه",{"id":137,"link":138,"type":12,"slug":13,"title":139},49,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F49","دوره دوم متوسطه",{"id":141,"link":142,"type":12,"slug":13,"title":143},50,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F50","بارم بندی دروس",{"id":10,"title":145,"list_order":10,"items":146},"پیشنهاد ویژه",[147,152,157,162,167,172,177,181,185,189],{"id":148,"link":149,"type":26,"slug":150,"handler":150,"title":151},108,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang6th","hamahang6th","امتحانات هماهنگ ششم",{"id":153,"link":154,"type":26,"slug":155,"handler":155,"title":156},71,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang9th","hamahang9th","امتحانات هماهنگ نهم",{"id":158,"link":159,"type":26,"slug":160,"handler":160,"title":161},147,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei10th","nahaei10th","امتحان نهایی دهم",{"id":163,"link":164,"type":26,"slug":165,"handler":165,"title":166},148,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei11th","nahaei11th","امتحان نهایی یازدهم",{"id":168,"link":169,"type":26,"slug":170,"handler":170,"title":171},94,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei12th","nahaei12th","امتحان نهایی دوازدهم",{"id":173,"link":174,"type":12,"slug":175,"title":176},68,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkonkur","konkur","بیست‌وسه سال کنکور سراسری",{"id":178,"link":179,"type":12,"slug":13,"title":180},67,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F67","ويژه نامه نوبت دوم",{"id":182,"link":183,"type":12,"slug":13,"title":184},64,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F64","آزمون‌های نوبت دوم",{"id":186,"link":187,"type":12,"slug":13,"title":188},78,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F78","آزمون‌های نوبت اول",{"id":190,"link":191,"type":12,"slug":13,"title":192},90,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F90","آزمون سنجش آغازین",{"id":194,"section":178,"base":195,"course":196,"lesson":197,"title":198,"cat":199,"pic":200,"info_graphic":13,"podcast":13,"body":201,"tags":202,"metadata":13,"featured":206,"status":4,"views":207,"subdate":208,"up_date":209,"first_name":210,"last_name":211,"avatar":13,"cat_title":212,"subdate_jalali":213,"update_jalali":214},11427,1169,1182,3863,"نیتروژن: عنصر غذایی مهم گیاه که در رشد و ساخت مواد حیاتی نقش دارد.",14098,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F114276UbJNhyUVhrYjsV3trCa_800.png","\u003Cdiv id=\"microecon-article\" dir=\"rtl\" role=\"article\" aria-label=\"نیتروژن در تغذیه گیاه\" style=\"box-sizing: border-box; width: 100%; max-width: 980px; margin: 16px auto; padding: 16px; background: #ffffff; font-family: IRANSans, Tahoma, Arial, sans-serif; color: #667085; line-height: 1.8; word-break: break-word; : \">\r\n\r\n\u003Ch2 style=\"margin: 0 0 6px 0; font-size: 22px; font-weight: 800; color: #344054; : \">نیتروژن؛ عنصر حیاتی برای رشد و سبزینگی گیاهان\u003C\u002Fh2>\r\n\u003Cdiv style=\"margin-top: 4px; font-size: 13px; opacity: .95; color: #667085; : \">نقش نیتروژن در ساخت پروتئین‌ها، کلروفیل و تقسیم‌سلولی؛ از کمبود تا بیشبود این عنصر در تغذیه گیاه\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"margin: 14px 0 16px 0; padding: 12px 14px; border: 1px solid #ffb600; border-radius: 12px; background: #fff8e1; color: #667085; : \">\r\nنیتروژن یکی از سه عنصر پرمصرف (درشت‌مغذی) اصلی برای گیاهان است که مستقیماً در رشد رویشی، رنگ‌دانه سبز (کلروفیل) و تولید پروتئین نقش دارد. این مقاله به زبانی ساده به بررسی نقش نیتروژن در گیاه، منابع تأمین آن، چرخه نیتروژن در خاک، علائم کمبود و راهکارهای تأمین متعادل این عنصر کلیدی می‌پردازد.\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"margin: 16px 0 8px 0; padding: 0 0 6px 0; border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; : \">نیتروژن چگونه در گیاه عمل می‌کند؟\u003C\u002Fh3>\r\nنیتروژن یک جزء اصلی از اسیدهای آمینه است که واحدهای سازنده پروتئین‌ها محسوب می‌شوند. پروتئین‌ها هم در ساختار سلول و هم در آنزیم‌های تنظیم‌کننده واکنش‌های حیاتی نقش دارند. علاوه بر این، نیتروژن بخش مهمی از مولکول کلروفیل (سبزینه) است. بدون نیتروژن کافی، گیاه نمی‌تواند کلروفیل بسازد و فرآیند فتوسنتز مختل می‌شود. حتی مولکول ATP که حامل انرژی در سلول است و DNA که حاوی اطلاعات ژنتیکی است نیز برای تشکیل خود به نیتروژن نیاز دارند. به بیان ساده، نیتروژن موتور رشد و توسعه گیاه را روشن نگه می‌دارد.\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"margin: 16px 0 8px 0; padding: 0 0 6px 0; border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; : \">چرخه نیتروژن در خاک؛ از گاز تا غذای گیاه\u003C\u002Fh3>\r\nخوشبختانه اتمسفر زمین سرشار از گاز نیتروژن (\u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline; : \">N\u003Csub>2\u003C\u002Fsub>\u003C\u002Fspan>) است، اما گیاهان نمی‌توانند مستقیماً از این شکل گازی استفاده کنند. نیتروژن موجود در هوا باید به ترکیباتی مانند آمونیوم (\u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline; : \">NH\u003Csub>4\u003C\u002Fsub>\u003Csup>+\u003C\u002Fsup>\u003C\u002Fspan>) و نیترات (\u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline; : \">NO\u003Csub>3\u003C\u002Fsub>\u003Csup>-\u003C\u002Fsup>\u003C\u002Fspan>) تبدیل شود تا ریشه گیاهان بتواند آن را جذب کند. این تبدیل توسط باکتری‌های تثبیت‌کننده نیتروژن (مانند باکتری‌های همزیست با ریشه بقولات) و باکتری‌های نیترات‌ساز در خاک انجام می‌شود. به این فرآیند، چرخه نیتروژن می‌گویند. برای روشن‌تر شدن موضوع، مراحل اصلی این چرخه را در جدول زیر مشاهده می‌کنید:\r\n\r\n\u003Cdiv role=\"region\" aria-label=\"مراحل چرخه نیتروژن\" style=\"box-sizing: border-box; margin: 8px 0 16px 0; padding: 0; border: 1px solid #e5e7eb; border-radius: 12px; overflow: auto; -webkit-overflow-scrolling: touch; : \">\r\n\u003Ctable style=\"box-sizing: border-box; width: 100%; min-width: 600px; border-collapse: collapse; : \">\r\n\u003Cthead>\r\n\u003Ctr>\r\n\u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">مرحله\u003C\u002Fth>\r\n\u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">تغییر شکل\u003C\u002Fth>\r\n\u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">نقش در تغذیه گیاه\u003C\u002Fth>\r\n\u003C\u002Ftr>\r\n\u003C\u002Fthead>\r\n\u003Ctbody>\r\n\u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n\u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">تثبیت نیتروژن\u003C\u002Ftd>\r\n\u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">تبدیل \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline; : \">N\u003Csub>2\u003C\u002Fsub>\u003C\u002Fspan> هوا به \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline; : \">NH\u003Csub>3\u003C\u002Fsub>\u003C\u002Fspan> (آمونیاک)\u003C\u002Ftd>\r\n\u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">ورود نیتروژن غیرقابل‌استفاده به چرخه غذایی\u003C\u002Ftd>\r\n\u003C\u002Ftr>\r\n\u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n\u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">نیترات‌سازی\u003C\u002Ftd>\r\n\u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">تبدیل \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline; : \">NH\u003Csub>4\u003C\u002Fsub>\u003Csup>+\u003C\u002Fsup>\u003C\u002Fspan> به \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline; : \">NO\u003Csub>3\u003C\u002Fsub>\u003Csup>-\u003C\u002Fsup>\u003C\u002Fspan>\u003C\u002Ftd>\r\n\u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">ایجاد فرم قابل جذب اصلی برای بسیاری از گیاهان\u003C\u002Ftd>\r\n\u003C\u002Ftr>\r\n\u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n\u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">جذب توسط گیاه\u003C\u002Ftd>\r\n\u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">دریافت \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline; : \">NH\u003Csub>4\u003C\u002Fsub>\u003Csup>+\u003C\u002Fsup>\u003C\u002Fspan> و \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline; : \">NO\u003Csub>3\u003C\u002Fsub>\u003Csup>-\u003C\u002Fsup>\u003C\u002Fspan> از خاک\u003C\u002Ftd>\r\n\u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">استفاده از نیتروژن برای ساخت مواد آلی\u003C\u002Ftd>\r\n\u003C\u002Ftr>\r\n\u003C\u002Ftbody>\r\n\u003C\u002Ftable>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"margin: 16px 0 8px 0; padding: 0 0 6px 0; border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; : \">نشانه‌های هشداردهنده: کمبود نیتروژن در گیاه\u003C\u002Fh3>\r\nکمبود نیتروژن شایع‌ترین عارضه تغذیه‌ای در گیاهان است. از آنجایی که نیتروژن در گیاه قابل انتقال است (از برگ‌های پیر به برگ‌های جوان)، اولین نشانه‌ها در برگ‌های پایینی و مسن‌تر ظاهر می‌شود. این برگ‌ها به رنگ سبز روشن تا زرد کم رنگ (کلروز) درمی‌آیند. در کمبود شدید، تمام گیاه رنگ پریده و رشد آن به شدت متوقف می‌شود. ساقه‌ها نازک و چوبی شده و عملکرد گیاه (میوه، دانه یا برگ) به شدت کاهش می‌یابد.\r\n\u003Cbr>\r\nبرای مثال، در یک مزرعه ذرت که با کمبود نیتروژن مواجه است، برگ‌های پاییندر به شکل \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline; : \">V\u003C\u002Fspan> برعکس از نوک به سمت رگبرگ اصلی زرد می‌شوند. این یک نشانه کلاسیک است که کشاورزان با تجربه آن را به سرعت تشخیص می‌دهند.\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"margin: 0 0 16px 0; padding: 12px 14px; border-radius: 12px; background: #fff7e6; border: 1px solid #ffb600; color: #7a5200; font-size: 13px; : \">\r\n\u003Cstrong>نکته کاربردی:\u003C\u002Fstrong> برای تشخیص کمبود نیتروژن از کمبود گوگرد باید دقت کرد. کمبود گوگرد ابتدا در برگ‌های جوان خود را نشان می‌دهد، زیرا گوگرد در گیاه قابل انتقال نیست. این تفاوت به کشاورزان در تشخیص دقیق کمک می‌کند.\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"margin: 16px 0 8px 0; padding: 0 0 6px 0; border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; : \">خطرات پنهان: مصرف بی‌رویه و بیشبود نیتروژن\u003C\u002Fh3>\r\nهمان‌طور که کمبود نیتروژن مضر است، مصرف بیش از حد آن نیز می‌تواند مشکلات جدی ایجاد کند. گیاهی که نیتروژن بیش از حد دریافت می‌کند، رشد رویشی (ساقه و برگ) بسیار سریعی دارد، اما بافت‌های آن نرم، آبدار و مستعد آفات و بیماری‌ها می‌شوند. گل‌دهی و میوه‌دهی در چنین شرایطی به تأخیر می‌افتد و کیفیت میوه‌ها کاهش می‌یابد. از نظر زیست‌محیطی، نیتروژن اضافی به شکل نیترات از خاک شسته شده و وارد آب‌های زیرزمینی می‌شود که برای سلامت انسان و محیط زیست خطرناک است.\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"margin: 16px 0 8px 0; padding: 0 0 6px 0; border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; : \">منابع تأمین نیتروژن برای گیاهان\u003C\u002Fh3>\r\nنیتروژن مورد نیاز گیاهان از دو منبع اصلی تأمین می‌شود:\r\n\u003Cul style=\"padding-right: 18px; list-style-position: outside; : \">\r\n\u003Cli>\u003Cspan style=\"display: inline-block; padding: 4px 8px; border-radius: 999px; font-size: 12px; line-height: 1; vertical-align: baseline; background: #fff3c4; color: #24292f; : \">منابع آلی\u003C\u002Fspan> مانند کود حیوانی پوسیده، کمپوست و بقایای گیاهی که در اثر تجزیه توسط میکروارگانیسم‌ها، نیتروژن را آزاد می‌کنند.\u003C\u002Fli>\r\n\u003Cli>\u003Cspan style=\"display: inline-block; padding: 4px 8px; border-radius: 999px; font-size: 12px; line-height: 1; vertical-align: baseline; background: #fff3c4; color: #24292f; : \">کودهای شیمیایی\u003C\u002Fspan> که به صورت صنعتی تولید می‌شوند؛ مانند اوره (\u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline; : \">CO(NH\u003Csub>2\u003C\u002Fsub>)\u003Csub>2\u003C\u002Fsub>\u003C\u002Fspan>)، نیترات آمونیوم و سولفات آمونیوم.\u003C\u002Fli>\r\n\u003C\u002Ful>\r\nانتخاب نوع کود به شرایط خاک، نوع گیاه و ملاحظات اقتصادی و زیست‌محیطی بستگی دارد. برای مثال، سولفات آمونیوم علاوه بر نیتروژن، گوگرد مورد نیاز گیاه را هم تأمین می‌کند.\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"margin: 16px 0 8px 0; padding: 0 0 6px 0; border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; : \">مقایسه فرم‌های جذبی نیتروژن\u003C\u002Fh3>\r\nگیاهان دو شکل اصلی نیتروژن یعنی آمونیوم و نیترات را جذب می‌کنند. هر کدام ویژگی‌های خاص خود را دارند که در جدول زیر مقایسه شده است:\r\n\r\n\u003Cdiv role=\"region\" aria-label=\"مقایسه آمونیوم و نیترات\" style=\"box-sizing: border-box; margin: 8px 0 16px 0; padding: 0; border: 1px solid #e5e7eb; border-radius: 12px; overflow: auto; -webkit-overflow-scrolling: touch; : \">\r\n\u003Ctable style=\"box-sizing: border-box; width: 100%; min-width: 600px; border-collapse: collapse; : \">\r\n\u003Cthead>\r\n\u003Ctr>\r\n\u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">ویژگی\u003C\u002Fth>\r\n\u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">آمونیوم (\u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline; : \">NH\u003Csub>4\u003C\u002Fsub>\u003Csup>+\u003C\u002Fsup>\u003C\u002Fspan>)\u003C\u002Fth>\r\n\u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">نیترات (\u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline; : \">NO\u003Csub>3\u003C\u002Fsub>\u003Csup>-\u003C\u002Fsup>\u003C\u002Fspan>)\u003C\u002Fth>\r\n\u003C\u002Ftr>\r\n\u003C\u002Fthead>\r\n\u003Ctbody>\r\n\u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n\u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">بار الکتریکی\u003C\u002Ftd>\r\n\u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">مثبت (+)\u003C\u002Ftd>\r\n\u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">منفی (-)\u003C\u002Ftd>\r\n\u003C\u002Ftr>\r\n\u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n\u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">جذب توسط خاک\u003C\u002Ftd>\r\n\u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">جذب ذرات خاک با بار منفی می‌شود (تحرک کم)\u003C\u002Ftd>\r\n\u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">در خاک جذب نمی‌شود و به راحتی شسته می‌شود (تحرک زیاد)\u003C\u002Ftd>\r\n\u003C\u002Ftr>\r\n\u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n\u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">تأثیر بر pH خاک\u003C\u002Ftd>\r\n\u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">اسیدی‌کننده (آزادسازی یون \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline; : \">H\u003Csup>+\u003C\u002Fsup>\u003C\u002Fspan>)\u003C\u002Ftd>\r\n\u003Ctd style=\"box-sizing: border-box; padding: 10px 12px; border-bottom: 1px solid #edf2f7; text-align: right; color: #667085; : \">قلیایی‌کننده (جذب \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline; : \">H\u003Csup>+\u003C\u002Fsup>\u003C\u002Fspan> یا آزادسازی \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline; : \">OH\u003Csup>-\u003C\u002Fsup>\u003C\u002Fspan>)\u003C\u002Ftd>\r\n\u003C\u002Ftr>\r\n\u003C\u002Ftbody>\r\n\u003C\u002Ftable>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"margin: 16px 0 8px 0; padding: 0 0 6px 0; border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; : \">چالش‌های مفهومی نیتروژن برای گیاه\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"margin: 10px 0 0 0; padding: 12px 14px; border: 1px solid #e2e8f0; border-radius: 12px; background: #f8fafc; : \">\r\n\u003Cstrong>چرا با وجود \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline; : \">\u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline; : \">۷۸٪\u003C\u002Fspan>\u003C\u002Fspan> نیتروژن در هوا، گیاهان دچار کمبود آن می‌شوند؟\u003C\u002Fstrong>\u003Cbr>\r\nزیرا گیاهان عالی نمی‌توانند گاز نیتروژن (\u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline; : \">N\u003Csub>2\u003C\u002Fsub>\u003C\u002Fspan>) را جذب کنند. آنها به نیتروژن تثبیت‌شده به شکل یون‌های آمونیوم یا نیترات در خاک نیاز دارند. اگر خاک از نظر این ترکیبات فقیر باشد، با وجود هوای پرنیتروژن، گیاه دچار کمبود می‌شود.\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"margin: 10px 0 0 0; padding: 12px 14px; border: 1px solid #e2e8f0; border-radius: 12px; background: #f8fafc; : \">\r\n\u003Cstrong>آیا مصرف زیاد کود اوره همیشه باعث رشد بیشتر گیاه می‌شود؟\u003C\u002Fstrong>\u003Cbr>\r\nخیر، مصرف بیش از حد اوره و سایر کودهای نیتروژنی نه تنها باعث رشد بیشتر نمی‌شود، بلکه می‌تواند به "سوزاندن" گیاه (به دلیل آزاد شدن سریع آمونیاک)، افزایش شدید آفات، خوابیدگی محصول و آلودگی آب‌های زیرزمینی منجر شود.\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"margin: 10px 0 0 0; padding: 12px 14px; border: 1px solid #e2e8f0; border-radius: 12px; background: #f8fafc; : \">\r\n\u003Cstrong>چرا بعد از کاشت شبدر یا یونجه، حاصلخیزی خاک افزایش می‌یابد؟\u003C\u002Fstrong>\u003Cbr>\r\nزیرا ریشه این گیاهان (خانواده بقولات\u003Csup>1\u003C\u002Fsup>) با باکتری‌های تثبیت‌کننده نیتروژن (ریزوبیوم\u003Csup>2\u003C\u002Fsup>) همزیستی دارد. این باکتری‌ها نیتروژن هوا را به آمونیوم تبدیل کرده و در اختیار گیاه قرار می‌دهند و پس از مرگ گیاه، این نیتروژن به خاک اضافه شده و برای گیاهان بعدی قابل استفاده می‌شود.\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"margin: 16px 0 0 0; padding: 12px 14px; border-radius: 12px; background: #fffdf3; border: 1px solid #ffb600; color: #24292f; : \">\r\n\u003Cstrong>جمع‌بندی:\u003C\u002Fstrong> نیتروژن موتور محرکه رشد گیاهان است و نقشی بی‌بدیل در ساخت پروتئین‌ها، کلروفیل و مواد ژنتیکی دارد. کمبود آن به سرعت خود را به صورت زردی و توقف رشد نشان می‌دهد، در حالی که مصرف بیش از حد آن علاوه بر آسیب به گیاه، تهدیدی برای محیط زیست محسوب می‌شود. درک چرخه نیتروژن در خاک و شناخت منابع مختلف تأمین آن، کلید مدیریت صحیح تغذیه گیاه برای دستیابی به حداکثر عملکرد با کمترین اثرات منفی زیست‌محیطی است.\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"margin: 16px 0 8px 0; padding: 0 0 6px 0; border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; : \">پاورقی‌\u003C\u002Fh3>\r\n\u003Csup>1\u003C\u002Fsup> بقولات (Legumes): خانواده بزرگی از گیاهان مانند نخود، لوبیا، شبدر و یونفه که می‌توانند با باکتری‌های خاصی همزیستی داشته و نیتروژن هوا را تثبیت کنند.\u003Cbr>\r\n\u003Csup>2\u003C\u002Fsup> ریزوبیوم (Rhizobium): نوعی باکتری خاکزی که با ریشه گیاهان خانواده بقولات همزیستی دارد و قادر به تثبیت نیتروژن مولکولی هوا است.\r\n\r\n\u003C\u002Fdiv>",[203,204,205],"پایهٔ یازدهم","آزمایشگاه علوم تجربی یازدهم","نیتروژن",0,125,"2026-02-21 20:46:54","2026-02-22 11:56:09","سحر","شیرزاد","کپسول آموزشی","1404\u002F12\u002F2","11:56 1404\u002F12\u002F3",{"tests":216,"papers":217,"files":218,"questions":219,"exams":220,"tutorials":221,"blogs":222},[],[],[],[],[],[],[223,232,240,248,256,264,272,280,288,296,304,312],{"id":224,"title":225,"cat":199,"pic":226,"up_date":227,"title_url":228,"url":229,"legacy_url":230,"cat_title":212,"update_jalali":231},10473,"محیط آزمایشگاه: فضای آموزشی ویژه‌ای که به‌دلیل وجود مواد شیمیایی، وسایل حساس و تجهیزات فنی، نیازمند رعایت دقیق نکات ایمنی است.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fn7EmuaB0P3YffPqNZEiF_200.png","2026-09-13 02:58:42","محیط-آزمایشگاه-فضای-آموزشی-ویژهای-که-بهدلیل-وجود-مواد-شیمیایی-وسایل-حساس-و-تجهیزات-فنی-نیازمند-رعایت-دقیق-نکات-ایمنی-است","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F10473\u002Fمحیط-آزمایشگاه-فضای-آموزشی-ویژهای-که-بهدلیل-وجود-مواد-شیمیایی-وسایل-حساس-و-تجهیزات-فنی-نیازمند-رعایت-دقیق-نکات-ایمنی-است","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F10473\u002Fمحیط-آزمایشگاه-فضای-آموزشی-ویژهای-که-بهدلیل-وجود-مواد-شیمیایی-وسایل-حساس-و-تجهیزات-فنی-نیازمند-رعایت-دقیق-نکات-ایمنی-است","1405\u002F06\u002F22",{"id":233,"title":234,"cat":199,"pic":235,"up_date":236,"title_url":237,"url":238,"legacy_url":239,"cat_title":212,"update_jalali":231},10474,"ایمنی آزمایشگاه: مجموعه اصول و اقداماتی که برای پیشگیری از حادثه و حفظ سلامت افراد در آزمایشگاه رعایت می‌شود.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FhVEPo8253ErEnckJhPQ7_200.png","2026-09-13 02:56:31","ایمنی-آزمایشگاه-مجموعه-اصول-و-اقداماتی-که-برای-پیشگیری-از-حادثه-و-حفظ-سلامت-افراد-در-آزمایشگاه-رعایت-میشود","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F10474\u002Fایمنی-آزمایشگاه-مجموعه-اصول-و-اقداماتی-که-برای-پیشگیری-از-حادثه-و-حفظ-سلامت-افراد-در-آزمایشگاه-رعایت-میشود","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F10474\u002Fایمنی-آزمایشگاه-مجموعه-اصول-و-اقداماتی-که-برای-پیشگیری-از-حادثه-و-حفظ-سلامت-افراد-در-آزمایشگاه-رعایت-میشود",{"id":241,"title":242,"cat":199,"pic":243,"up_date":244,"title_url":245,"url":246,"legacy_url":247,"cat_title":212,"update_jalali":231},10475,"میز کار آزمایشگاهی: سطح مشخصی برای انجام آزمایش و قرار دادن وسایل و مواد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FuQNC6P81BHvxnaew47Ok_200.png","2026-09-13 02:55:09","میز-کار-آزمایشگاهی-سطح-مشخصی-برای-انجام-آزمایش-و-قرار-دادن-وسایل-و-مواد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F10475\u002Fمیز-کار-آزمایشگاهی-سطح-مشخصی-برای-انجام-آزمایش-و-قرار-دادن-وسایل-و-مواد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F10475\u002Fمیز-کار-آزمایشگاهی-سطح-مشخصی-برای-انجام-آزمایش-و-قرار-دادن-وسایل-و-مواد",{"id":249,"title":250,"cat":199,"pic":251,"up_date":252,"title_url":253,"url":254,"legacy_url":255,"cat_title":212,"update_jalali":231},10476,"مواد شیمیایی: موادی با ترکیب مشخص که در آزمایش‌ها استفاده می‌شوند و ممکن است خطرناک باشند.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FTmVhjr2ezXDNtMsSRj5q_200.png","2026-09-13 02:53:28","مواد-شیمیایی-موادی-با-ترکیب-مشخص-که-در-آزمایشها-استفاده-میشوند-و-ممکن-است-خطرناک-باشند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F10476\u002Fمواد-شیمیایی-موادی-با-ترکیب-مشخص-که-در-آزمایشها-استفاده-میشوند-و-ممکن-است-خطرناک-باشند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F10476\u002Fمواد-شیمیایی-موادی-با-ترکیب-مشخص-که-در-آزمایشها-استفاده-میشوند-و-ممکن-است-خطرناک-باشند",{"id":257,"title":258,"cat":199,"pic":259,"up_date":260,"title_url":261,"url":262,"legacy_url":263,"cat_title":212,"update_jalali":231},10477,"وسایل آزمایشگاهی: ابزارها و تجهیزات مورد استفاده برای انجام آزمایش‌ها","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F5UMl2OTzkD322HZSFG8J_200.png","2026-09-13 02:50:41","وسایل-آزمایشگاهی-ابزارها-و-تجهیزات-مورد-استفاده-برای-انجام-آزمایشها","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F10477\u002Fوسایل-آزمایشگاهی-ابزارها-و-تجهیزات-مورد-استفاده-برای-انجام-آزمایشها","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F10477\u002Fوسایل-آزمایشگاهی-ابزارها-و-تجهیزات-مورد-استفاده-برای-انجام-آزمایشها",{"id":265,"title":266,"cat":199,"pic":267,"up_date":268,"title_url":269,"url":270,"legacy_url":271,"cat_title":212,"update_jalali":231},10478,"کپسول آتش‌نشانی: وسیله‌ای برای خاموش کردن آتش در مواقع اضطراری","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FF5RMrkJQHN1QgqFXj4sa_200.png","2026-09-13 02:48:17","کپسول-آتشنشانی-وسیلهای-برای-خاموش-کردن-آتش-در-مواقع-اضطراری","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F10478\u002Fکپسول-آتشنشانی-وسیلهای-برای-خاموش-کردن-آتش-در-مواقع-اضطراری","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F10478\u002Fکپسول-آتشنشانی-وسیلهای-برای-خاموش-کردن-آتش-در-مواقع-اضطراری",{"id":273,"title":274,"cat":199,"pic":275,"up_date":276,"title_url":277,"url":278,"legacy_url":279,"cat_title":212,"update_jalali":231},10479,"جعبه کمک‌های اولیه: مجموعه‌ای از وسایل اولیه برای رسیدگی فوری به آسیب‌ها","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FM3SHKHIyHdOaTW2VP23X_200.png","2026-09-13 02:45:51","جعبه-کمکهای-اولیه-مجموعهای-از-وسایل-اولیه-برای-رسیدگی-فوری-به-آسیبها","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F10479\u002Fجعبه-کمکهای-اولیه-مجموعهای-از-وسایل-اولیه-برای-رسیدگی-فوری-به-آسیبها","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F10479\u002Fجعبه-کمکهای-اولیه-مجموعهای-از-وسایل-اولیه-برای-رسیدگی-فوری-به-آسیبها",{"id":281,"title":282,"cat":199,"pic":283,"up_date":284,"title_url":285,"url":286,"legacy_url":287,"cat_title":212,"update_jalali":231},10480,"شیر اصلی آب و گاز: محل کنترل جریان آب و گاز در آزمایشگاه","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FKmGJOH3MC8rmSHgXfYNg_200.png","2026-09-13 02:43:15","شیر-اصلی-آب-و-گاز-محل-کنترل-جریان-آب-و-گاز-در-آزمایشگاه","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F10480\u002Fشیر-اصلی-آب-و-گاز-محل-کنترل-جریان-آب-و-گاز-در-آزمایشگاه","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F10480\u002Fشیر-اصلی-آب-و-گاز-محل-کنترل-جریان-آب-و-گاز-در-آزمایشگاه",{"id":289,"title":290,"cat":199,"pic":291,"up_date":292,"title_url":293,"url":294,"legacy_url":295,"cat_title":212,"update_jalali":231},10481,"هود آزمایشگاهی: محفظه‌ای برای انجام آزمایش‌هایی که بخار، گاز یا مواد خطرناک تولید می‌کنند.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fsgz1xHEDtHeXNz88ChJD_200.png","2026-09-13 02:39:36","هود-آزمایشگاهی-محفظهای-برای-انجام-آزمایشهایی-که-بخار-گاز-یا-مواد-خطرناک-تولید-میکنند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F10481\u002Fهود-آزمایشگاهی-محفظهای-برای-انجام-آزمایشهایی-که-بخار-گاز-یا-مواد-خطرناک-تولید-میکنند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F10481\u002Fهود-آزمایشگاهی-محفظهای-برای-انجام-آزمایشهایی-که-بخار-گاز-یا-مواد-خطرناک-تولید-میکنند",{"id":297,"title":298,"cat":199,"pic":299,"up_date":300,"title_url":301,"url":302,"legacy_url":303,"cat_title":212,"update_jalali":231},10482,"پریز و فیوز برق: تجهیزات کنترل و تأمین ایمن جریان برق در آزمایشگاه","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F9DAJkUSDJubXZ6VJMW8k_200.png","2026-09-13 02:38:29","پریز-و-فیوز-برق-تجهیزات-کنترل-و-تأمین-ایمن-جریان-برق-در-آزمایشگاه","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F10482\u002Fپریز-و-فیوز-برق-تجهیزات-کنترل-و-تأمین-ایمن-جریان-برق-در-آزمایشگاه","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F10482\u002Fپریز-و-فیوز-برق-تجهیزات-کنترل-و-تأمین-ایمن-جریان-برق-در-آزمایشگاه",{"id":305,"title":306,"cat":199,"pic":307,"up_date":308,"title_url":309,"url":310,"legacy_url":311,"cat_title":212,"update_jalali":231},10483,"پسماند شیمیایی: مواد زائد حاصل از آزمایش‌ها که نیاز به دفع ایمن دارند.","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FNDTYuI6jB89cJNXQT8YW_200.png","2026-09-13 02:37:14","پسماند-شیمیایی-مواد-زائد-حاصل-از-آزمایشها-که-نیاز-به-دفع-ایمن-دارند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F10483\u002Fپسماند-شیمیایی-مواد-زائد-حاصل-از-آزمایشها-که-نیاز-به-دفع-ایمن-دارند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F10483\u002Fپسماند-شیمیایی-مواد-زائد-حاصل-از-آزمایشها-که-نیاز-به-دفع-ایمن-دارند",{"id":313,"title":314,"cat":199,"pic":315,"up_date":316,"title_url":317,"url":318,"legacy_url":319,"cat_title":212,"update_jalali":231},10484,"خروج اضطراری: مسیر مشخص برای ترک سریع آزمایشگاه در شرایط خطر","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FVc1vC9F5CLgKBeoXfNMi_200.png","2026-09-13 02:35:46","خروج-اضطراری-مسیر-مشخص-برای-ترک-سریع-آزمایشگاه-در-شرایط-خطر","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F10484\u002Fخروج-اضطراری-مسیر-مشخص-برای-ترک-سریع-آزمایشگاه-در-شرایط-خطر","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F10484\u002Fخروج-اضطراری-مسیر-مشخص-برای-ترک-سریع-آزمایشگاه-در-شرایط-خطر"]