[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"categoryMenus":3,"blogPost-10861":193,"$fyvNJhicXa6zBBLBCBf6Swtz1ulJS85v2odjmct2qgyw":215},{"status":4,"data":5},1,[6,46,106,124,144],{"id":4,"title":7,"list_order":4,"items":8},"آشنایی",[9,15,19,23,30,34,38,42],{"id":10,"link":11,"type":12,"slug":13,"title":14},8,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F8","content",null,"قوانین و مقررات",{"id":16,"link":17,"type":12,"slug":13,"title":18},9,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F9","پرسش های متداول",{"id":20,"link":21,"type":12,"slug":13,"title":22},12,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F12","راهنمای عضویت",{"id":24,"link":25,"type":26,"slug":27,"handler":28,"title":29},132,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fmakemoney","special","makemoney","makeMoney","درآمدزایی در گاما",{"id":31,"link":32,"type":12,"slug":13,"title":33},13,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F13","راهنمای دبیران",{"id":35,"link":36,"type":12,"slug":13,"title":37},15,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F15","راهنمای دانش آموزان",{"id":39,"link":40,"type":12,"slug":13,"title":41},141,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F141","تغییرات اخیر",{"id":43,"link":44,"type":12,"slug":13,"title":45},69,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F69","نرم افزارهای كاربردی",{"id":47,"title":48,"list_order":4,"items":49},2,"المپیادها",[50,54,58,62,66,70,74,78,82,86,90,94,98,102],{"id":51,"link":52,"type":12,"slug":13,"title":53},4,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F4","المپیاد ریاضی",{"id":55,"link":56,"type":12,"slug":13,"title":57},19,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F19","المپیاد فیزیک",{"id":59,"link":60,"type":12,"slug":13,"title":61},20,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F20","المپیاد شیمی",{"id":63,"link":64,"type":12,"slug":13,"title":65},21,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F21","المپیاد زیست شناسی",{"id":67,"link":68,"type":12,"slug":13,"title":69},22,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F22","المپیاد کامپیوتر",{"id":71,"link":72,"type":12,"slug":13,"title":73},23,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F23","المپیاد نجوم",{"id":75,"link":76,"type":12,"slug":13,"title":77},24,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F24","المپیاد ادبی",{"id":79,"link":80,"type":12,"slug":13,"title":81},25,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F25","المپیاد سلول‌های بنیادی",{"id":83,"link":84,"type":12,"slug":13,"title":85},95,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F95","المپیاد جغرافیا",{"id":87,"link":88,"type":12,"slug":13,"title":89},114,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F114","المپیاد علوم زمین",{"id":91,"link":92,"type":12,"slug":13,"title":93},115,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F115","المپیاد مدیریت، اقتصاد و حکمرانی",{"id":95,"link":96,"type":12,"slug":13,"title":97},140,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F140","المپیاد سواد رسانه‌ای",{"id":99,"link":100,"type":12,"slug":13,"title":101},136,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F136","المپیاد نانو",{"id":103,"link":104,"type":12,"slug":13,"title":105},151,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F151","المپیاد هوش مصنوعی",{"id":107,"title":108,"list_order":4,"items":109},3,"نمونه و تیزهوشان",[110,114,119],{"id":111,"link":112,"type":12,"slug":13,"title":113},26,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F26","آزمون ورودی پایه چهارم",{"id":115,"link":116,"type":26,"slug":117,"handler":117,"title":118},27,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas6","khas6","آزمون ورودی پایه هفتم",{"id":120,"link":121,"type":26,"slug":122,"handler":122,"title":123},28,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas9","khas9","آزمون ورودی پايه دهم",{"id":125,"title":126,"list_order":4,"items":127},7,"کتابهای درسی",[128,132,136,140],{"id":129,"link":130,"type":12,"slug":13,"title":131},43,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F43","دوره دبستان",{"id":133,"link":134,"type":12,"slug":13,"title":135},48,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F48","دوره اول متوسطه",{"id":137,"link":138,"type":12,"slug":13,"title":139},49,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F49","دوره دوم متوسطه",{"id":141,"link":142,"type":12,"slug":13,"title":143},50,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F50","بارم بندی دروس",{"id":10,"title":145,"list_order":10,"items":146},"پیشنهاد ویژه",[147,152,157,162,167,172,177,181,185,189],{"id":148,"link":149,"type":26,"slug":150,"handler":150,"title":151},108,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang6th","hamahang6th","امتحانات هماهنگ ششم",{"id":153,"link":154,"type":26,"slug":155,"handler":155,"title":156},71,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang9th","hamahang9th","امتحانات هماهنگ نهم",{"id":158,"link":159,"type":26,"slug":160,"handler":160,"title":161},147,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei10th","nahaei10th","امتحان نهایی دهم",{"id":163,"link":164,"type":26,"slug":165,"handler":165,"title":166},148,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei11th","nahaei11th","امتحان نهایی یازدهم",{"id":168,"link":169,"type":26,"slug":170,"handler":170,"title":171},94,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei12th","nahaei12th","امتحان نهایی دوازدهم",{"id":173,"link":174,"type":12,"slug":175,"title":176},68,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkonkur","konkur","بیست‌وسه سال کنکور سراسری",{"id":178,"link":179,"type":12,"slug":13,"title":180},67,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F67","ويژه نامه نوبت دوم",{"id":182,"link":183,"type":12,"slug":13,"title":184},64,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F64","آزمون‌های نوبت دوم",{"id":186,"link":187,"type":12,"slug":13,"title":188},78,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F78","آزمون‌های نوبت اول",{"id":190,"link":191,"type":12,"slug":13,"title":192},90,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F90","آزمون سنجش آغازین",{"id":194,"section":178,"base":195,"course":196,"lesson":197,"title":198,"cat":199,"pic":200,"info_graphic":13,"podcast":13,"body":201,"tags":202,"metadata":13,"featured":206,"status":4,"views":207,"subdate":208,"up_date":209,"first_name":210,"last_name":211,"avatar":13,"cat_title":212,"subdate_jalali":213,"update_jalali":214},10861,1168,1182,3467,"درصد جرمی: نسبت جرم یک جزء به جرم کل نمونه به صورت درصد",14098,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002F4NTNZnJgTkPp0quEmC0E_800.png","\u003Cdiv aria-label=\"مقاله درصد جرمی\" dir=\"rtl\" id=\"microecon-article\" role=\"article\" style=\"background: #ffffff; box-sizing: border-box; color: #667085; font-family: IRANSans,Tahoma,Arial,sans-serif; line-height: 1.8; max-width: 980px; padding: 16px; width: 100%; word-break: break-word\">\r\n\u003Ch1 style=\"color: #24292f; font-size: 28px; font-weight: 900\">درصد جرمی\u003Csup style=\"color: #ffb600; font-size: 0.75em\">[1]\u003C\u002Fsup>: کلید کشف ترکیب مواد\u003C\u002Fh1>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"color: #667085; font-size: 13px; margin-top: 4px; opacity: .95\">مفهومی ساده و قدرتمند در شیمی که به ما می‌گوید هر جزء، چه سهمی از جرم کل را به خود اختصاص داده است.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #fff8e1; border-radius: 12px; border: 1px solid #ffb600; color: #667085; margin-bottom: 14px; margin-left: 16px; margin-right: 16px; margin-top: 14px; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>خلاصه:\u003C\u002Fstrong> درصد جرمی یک کمیت بدون بعد و بسیار کاربردی در علوم، به ویژه \u003Cstrong>شیمی\u003C\u002Fstrong> و \u003Cstrong>علوم مواد\u003C\u002Fstrong> است که نسبت جرم یک جزء خاص در یک مخلوط یا ترکیب شیمیایی به کل جرم نمونه را به صورت درصد بیان می‌کند. این مفهوم به دانش‌آموزان کمک می‌کند تا درک بهتری از \u003Cstrong>خلوص مواد\u003C\u002Fstrong>، \u003Cstrong>محاسبات استوکیومتری\u003C\u002Fstrong> و \u003Cstrong>تهیه محلول‌ها\u003C\u002Fstrong> پیدا کنند. در این مقاله به زبان ساده، با مثال‌های ملموس از زندگی روزمره و آزمایشگاهی، به تعریف، روش محاسبه و کاربردهای گوناگون درصد جرمی می‌پردازیم.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch2 style=\"color: #344054; font-size: 22px; font-weight: 800\">درصد جرمی چیست؟\u003C\u002Fh2>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">تعریف پایه و فرمول طلایی\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>فرض کنید یک \u003Cstrong>کیک\u003C\u002Fstrong> درست کرده‌اید. این کیک از آرد، شکر، تخم‌مرغ و کره تشکیل شده است. اگر بخواهیم بدانیم سهم آرد از کل وزن کیک چقدر است، از مفهوم درصد جرمی استفاده می‌کنیم. به بیان ساده، \u003Cstrong>درصد جرمی\u003C\u002Fstrong> یک جزء، نسبت جرم آن جزء به جرم کل نمونه، ضرب در عدد \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">100\u003C\u002Fspan> است.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #fff7e6; border-radius: 12px; border: 1px solid #ffb600; color: #7a5200; font-size: 13px; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>فرمول محاسبه درصد جرمی:\u003C\u002Fstrong>\u003Cbr>\r\n\u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; unicode-bidi: isolate; vertical-align: baseline; white-space: nowrap\">$ \\text{درصد جرمی جزء} = \\frac{\\text{جرم جزء}}{\\text{جرم کل نمونه}} \\times 100 $\u003C\u002Fspan>\u003Cbr>\r\n\u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">%\u003C\u002Fspan> = (جرم جزء ÷ جرم کل) × \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">100\u003C\u002Fspan>\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cp>در این فرمول، واحد جرم جزء و جرم کل باید یکسان باشد (مثلاً هر دو بر حسب گرم). نتیجه یک عدد \u003Cstrong>بدون واحد\u003C\u002Fstrong> است که با علامت درصد (\u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">%\u003C\u002Fspan>) نشان داده می‌شود. به این جزء می‌تواند یک عنصر در یک ترکیب، یک ماده در یک مخلوط یا حتی یک جزء در یک آلیاژ باشد.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">انواع مختلف محاسبه درصد جرمی\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>درصد جرمی بسته به نوع ماده (ترکیب خالص یا مخلوط) و هدف ما، به چند شکل محاسبه می‌شود:\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cdiv aria-label=\"انواع محاسبه درصد جرمی\" role=\"region\" style=\"-webkit-overflow-scrolling: touch; border-radius: 12px; border: 1px solid #e5e7eb; box-sizing: border-box; margin-bottom: 8px; margin-left: 16px; margin-right: 16px; margin-top: 8px; overflow: auto; padding: 0\">\r\n\u003Ctable cellspacing=\"0\" style=\"border-collapse: collapse; box-sizing: border-box; min-width: 600px; width: 100%\">\r\n \u003Cthead>\r\n  \u003Ctr>\r\n   \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">نوع\u003C\u002Fth>\r\n   \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">توضیح\u003C\u002Fth>\r\n   \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">مثال کاربردی\u003C\u002Fth>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n \u003C\u002Fthead>\r\n \u003Ctbody>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">\u003Cstrong>درصد جرمی در یک مخلوط\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">محاسبه سهم جرمی هر ماده در مخلوطی که ترکیب شیمیایی مواد تشکیل‌دهنده تغییر نکرده است.\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">محاسبه درصد شکر در یک لیوان چای شیرین.\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">\u003Cstrong>درصد جرمی یک عنصر در یک ترکیب\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">محاسبه سهم جرمی یک عنصر خاص در یک مولکول یا فرمول واحد ترکیب. برای این کار به جرم مولی\u003Csup>[2]\u003C\u002Fsup> عنصر و ترکیب نیاز داریم.\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">محاسبه درصد اکسیژن در مولکول آب ($H_2O$).\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">\u003Cstrong>درصد جرمی در محلول‌ها\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">گاهی به آن درصد جرمی\u002Fجرمی (\u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">%w\u002Fw\u003C\u002Fspan>) می‌گویند. جرم ماده حل‌شونده\u003Csup>[3]\u003C\u002Fsup> نسبت به جرم کل محلول (حل‌شونده + حلال\u003Csup>[4]\u003C\u002Fsup>).\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">نوشتن روی بطری آب‌اکسیژنه: «آب‌اکسیژنه \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">3%\u003C\u002Fspan>» یعنی در هر \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">100\u003C\u002Fspan> گرم محلول، \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">3\u003C\u002Fspan> گرم $H_2O_2$ خالص وجود دارد.\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n \u003C\u002Ftbody>\r\n\u003C\u002Ftable>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">محاسبه گام‌به‌گام با مثال‌های ملموس\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>\u003Cstrong>مثال ۱ (مخلوط):\u003C\u002Fstrong> شما \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">150\u003C\u002Fspan> گرم آجیل می‌خرید که \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">45\u003C\u002Fspan> گرم آن پسته است. درصد جرمی پسته در این آجیل چقدر است؟\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Col>\r\n \u003Cli>جرم جزء (پسته) = \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">45\u003C\u002Fspan> گرم\u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>جرم کل (آجیل) = \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">150\u003C\u002Fspan> گرم\u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>درصد جرمی پسته = \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">($45 \\div 150) \\times 100 = 0.3 \\times 100 = 30$\u003C\u002Fspan> درصد.\u003C\u002Fli>\r\n\u003C\u002Fol>\r\n\r\n\u003Cp>یعنی در هر \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">100\u003C\u002Fspan> گرم از این آجیل، حدود \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">30\u003C\u002Fspan> گرم پسته وجود دارد.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>\u003Cstrong>مثال ۲ (ترکیب شیمیایی):\u003C\u002Fstrong> می‌خواهیم درصد جرمی اکسیژن را در مولکول آب ($H_2O$) محاسبه کنیم.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Col>\r\n \u003Cli>جرم مولی آب ($H_2O$): (\u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">$2 \\times 1$\u003C\u002Fspan>) برای هیدروژن + (\u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">$1 \\times 16$\u003C\u002Fspan>) برای اکسیژن = \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">$18$\u003C\u002Fspan> گرم بر مول.\u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>جرم اکسیژن در یک مول آب = \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">$16$\u003C\u002Fspan> گرم.\u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>درصد جرمی اکسیژن = \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">$(\\frac{16}{18}) \\times 100 \\approx 88.9\\%$\u003C\u002Fspan>.\u003C\u002Fli>\r\n\u003C\u002Fol>\r\n\r\n\u003Cp>این یعنی تقریباً \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">88.9%\u003C\u002Fspan> از جرم آب را اکسیژن تشکیل می‌دهد. این عدد ثابت است و در هر نمونه‌ای از آب خالص برقرار است.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>\u003Cstrong>مثال ۳ (محلول):\u003C\u002Fstrong> چگونه \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">500\u003C\u002Fspan> گرم از یک محلول نمک طعام (سدیم کلرید) با درصد جرمی \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">10%\u003C\u002Fspan> تهیه کنیم؟\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Col>\r\n \u003Cli>درصد جرمی \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">10%\u003C\u002Fspan> یعنی در هر \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">100\u003C\u002Fspan> گرم محلول، \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">10\u003C\u002Fspan> گرم نمک وجود دارد.\u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>برای \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">500\u003C\u002Fspan> گرم محلول: جرم نمک مورد نیاز = \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">$(10 \\div 100) \\times 500 = 50$\u003C\u002Fspan> گرم.\u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>جرم آب مورد نیاز (حلال) = جرم کل محلول منهای جرم نمک = \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">$500 - 50 = 450$\u003C\u002Fspan> گرم.\u003C\u002Fli>\r\n\u003C\u002Fol>\r\n\r\n\u003Cp>پس \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">50\u003C\u002Fspan> گرم نمک را با \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">450\u003C\u002Fspan> گرم آب مخلوط می‌کنیم تا \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">500\u003C\u002Fspan> گرم محلول \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">10%\u003C\u002Fspan> بدست آید.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">کاربردهای درصد جرمی در دنیای واقعی\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>این مفهوم فقط محدود به کتاب‌های درسی نیست، بلکه بخشی از زندگی روزمره و صنعت است:\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cul>\r\n \u003Cli>\u003Cstrong>برچسب‌گذاری مواد غذایی:\u003C\u002Fstrong> روی بسته‌بندی مواد غذایی، درصد مواد تشکیل‌دهنده مانند چربی، قند و پروتئین اغلب به صورت درصد جرمی گزارش می‌شود. مثلاً «چربی کل \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">2.5%\u003C\u002Fspan>».\u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\u003Cstrong>کشاورزی و کودها:\u003C\u002Fstrong> روی کیسه‌های کود نوشته می‌شود \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">N-P-K\u003C\u002Fspan> (نیتروژن-فسفر-پتاسیم). اعدادی مثل \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">20-10-10\u003C\u002Fspan> نشان‌دهنده درصد جرمی این عناصر در کود است.\u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\u003Cstrong>صنعت متالورژی (آلیاژها):\u003C\u002Fstrong> تعیین ترکیب فلزات. طلای \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">18\u003C\u002Fspan> عیار، به این معناست که درصد جرمی طلای خالص در آن \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">$(\\frac{18}{24}) \\times 100 = 75\\%$\u003C\u002Fspan> است و \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">25%\u003C\u002Fspan> بقیه معمولاً مس یا نقره است.\u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\u003Cstrong>داروسازی و علوم آزمایشگاهی:\u003C\u002Fstrong> برای تهیه محلول‌های دقیق با غلظت مشخص، مانند محلول‌های ضدعفونی‌کننده یا محلول‌های استاندارد برای آزمایش.\u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\u003Cstrong>تعیین خلوص مواد:\u003C\u002Fstrong> اگر بدانیم درصد جرمی آهن در یک سنگ معدن چقدر است، می‌توانیم بفهمیم استخراج آن از نظر اقتصادی به صرفه است یا خیر.\u003C\u002Fli>\r\n\u003C\u002Ful>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">اشتباهات رایج و پرسش‌های مهم\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #f8fafc; border-radius: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>سوال ۱:\u003C\u002Fstrong> آیا درصد جرمی با درصد حجمی یکسان است؟\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #ffffff; border-radius: 8px; margin-bottom: 12px; margin-top: 8px; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>پاسخ:\u003C\u002Fstrong> خیر. این دو اغلب با هم اشتباه گرفته می‌شوند. \u003Cstrong>درصد جرمی\u003C\u002Fstrong> بر پایه جرم است در حالی که \u003Cstrong>درصد حجمی\u003C\u002Fstrong> بر پایه حجم است. برای مخلوط گازها یا مایعاتی که با هم به خوبی مخلوط می‌شوند (مانند الکل و آب)، این دو عدد می‌توانند بسیار متفاوت باشند. همیشه به واحد دقت کنید.\u003C\u002Fdiv>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #f8fafc; border-radius: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>سوال ۲:\u003C\u002Fstrong> چرا مجموع درصدهای جرمی همه اجزای یک مخلوط باید برابر \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">100%\u003C\u002Fspan> شود؟\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #ffffff; border-radius: 8px; margin-bottom: 12px; margin-top: 8px; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>پاسخ:\u003C\u002Fstrong> زیرا درصد جرمی، سهم هر جزء از \u003Cem>کل\u003C\u002Fem> را نشان می‌دهد. اگر همه این سهم‌ها را با هم جمع کنیم، طبیعتاً باید به کل، یعنی \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">100%\u003C\u002Fspan> برسیم. این یک راه خوب برای بررسی درستی محاسبات است. اگر جمع درصدها مقداری جز \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">100\u003C\u002Fspan> شد، حتماً محاسبه‌ای اشتباه است.\u003C\u002Fdiv>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #f8fafc; border-radius: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>سوال ۳:\u003C\u002Fstrong> آیا درصد جرمی یک عنصر در یک ترکیب ثابت است؟\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #ffffff; border-radius: 8px; margin-bottom: 12px; margin-top: 8px; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>پاسخ:\u003C\u002Fstrong> بله، یکی از قوانین بنیادی شیمی، \u003Cstrong>قانون نسبت‌های معین\u003C\u002Fstrong>\u003Csup>[5]\u003C\u002Fsup> است. طبق این قانون، یک ترکیب شیمیایی خالص، همواره از عناصر تشکیل‌دهنده‌اش با نسبت جرمی ثابت و مشخصی تشکیل شده است. بنابراین، درصد جرمی هر عنصر در آن ترکیب (مانند اکسیژن در آب) همواره عددی ثابت است.\u003C\u002Fdiv>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #fffdf3; border-radius: 12px; border: 1px solid #ffb600; color: #24292f; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>جمع‌بندی:\u003C\u002Fstrong> درصد جرمی یک مفهوم ریاضی-شیمیایی ساده اما بسیار قدرتمند است که درک آن برای دانش‌آموزان همه مقاطع مفید است. از محاسبه سهم پسته در آجیل گرفته تا تعیین خلوص طلا و تهیه محلول‌های آزمایشگاهی، کاربردهای گسترده‌ای دارد. نکته کلیدی به خاطر سپردن فرمول اصلی و دقت به یکسان بودن واحد جرم‌هاست. با تسلط بر این مفهوم، دروازه‌ای به سوی درک بهتر \u003Cstrong>استوکیومتری\u003C\u002Fstrong>، \u003Cstrong>غلظت محلول‌ها\u003C\u002Fstrong> و \u003Cstrong>تجزیه شیمیایی\u003C\u002Fstrong> باز می‌شود.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">پاورقی\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>\u003Csup>[1]\u003C\u002Fsup> Mass Percent (Percentage by Mass)\u003Cbr>\r\n\u003Csup>[2]\u003C\u002Fsup> Molar Mass: جرم یک مول از یک ماده (بر حسب گرم بر مول).\u003Cbr>\r\n\u003Csup>[3]\u003C\u002Fsup> Solute: ماده‌ای که در حلال حل می‌شود و مقدار آن معمولاً کمتر است.\u003Cbr>\r\n\u003Csup>[4]\u003C\u002Fsup> Solvent: ماده‌ای که حل‌شونده را در خود حل می‌کند و معمولاً بخش عمده محلول را تشکیل می‌دهد (مانند آب).\u003Cbr>\r\n\u003Csup>[5]\u003C\u002Fsup> Law of Definite Proportions (Law of Constant Composition).\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"margin-top: 20px\">\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">درصد جرمی\u003C\u002Fspan>\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">محاسبه غلظت\u003C\u002Fspan>\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">ترکیب شیمیایی\u003C\u002Fspan>\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">مخلوط و محلول\u003C\u002Fspan>\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">علوم پایه نهم\u003C\u002Fspan>\u003C\u002Fdiv>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n",[203,204,205],"درصد جرمی","آزمایشگاه علوم تجربی دهم","پایه دهم",0,528,"2026-02-09 15:23:42","2026-08-10 13:05:11","ندا","بنی هاشمی","کپسول آموزشی","1404\u002F11\u002F20","13:05 1405\u002F05\u002F19",{"tests":216,"papers":217,"files":218,"questions":219,"exams":220,"tutorials":221,"blogs":222},[],[],[],[],[],[],[223,232,240,248,256,264,272,280,288,296,304,312],{"id":224,"title":225,"cat":199,"pic":226,"up_date":227,"title_url":228,"url":229,"legacy_url":230,"cat_title":212,"update_jalali":231},10751,"غدد بزاقی: اندام‌هایی که بزاق دهان را ترشح می‌کنند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FLSpeMSZAe1BiEpjYOdD6_200.png","2026-08-13 21:38:44","غدد-بزاقی-اندامهایی-که-بزاق-دهان-را-ترشح-میکنند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F10751\u002Fغدد-بزاقی-اندامهایی-که-بزاق-دهان-را-ترشح-میکنند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F10751\u002Fغدد-بزاقی-اندامهایی-که-بزاق-دهان-را-ترشح-میکنند","1405\u002F05\u002F22",{"id":233,"title":234,"cat":199,"pic":235,"up_date":236,"title_url":237,"url":238,"legacy_url":239,"cat_title":212,"update_jalali":231},10730,"یاخته ماهیچه‌ای: سلولی که وظیفه اصلی آن انقباض و ایجاد حرکت است","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fw3ICMZRMxTQ1ehYxCFNM_200.png","2026-08-13 21:33:21","یاخته-ماهیچهای-سلولی-که-وظیفه-اصلی-آن-انقباض-و-ایجاد-حرکت-است","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F10730\u002Fیاخته-ماهیچهای-سلولی-که-وظیفه-اصلی-آن-انقباض-و-ایجاد-حرکت-است","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F10730\u002Fیاخته-ماهیچهای-سلولی-که-وظیفه-اصلی-آن-انقباض-و-ایجاد-حرکت-است",{"id":241,"title":242,"cat":199,"pic":243,"up_date":244,"title_url":245,"url":246,"legacy_url":247,"cat_title":212,"update_jalali":231},10733,"بافت ماهیچه‌ای مخطط: نوعی بافت ماهیچه‌ای اسکلتی با نوارهای تیره و روشن و عملکرد ارادی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FezUQVH7fegmd13VyOryS_200.png","2026-08-13 16:11:48","بافت-ماهیچهای-مخطط-نوعی-بافت-ماهیچهای-اسکلتی-با-نوارهای-تیره-و-روشن-و-عملکرد-ارادی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F10733\u002Fبافت-ماهیچهای-مخطط-نوعی-بافت-ماهیچهای-اسکلتی-با-نوارهای-تیره-و-روشن-و-عملکرد-ارادی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F10733\u002Fبافت-ماهیچهای-مخطط-نوعی-بافت-ماهیچهای-اسکلتی-با-نوارهای-تیره-و-روشن-و-عملکرد-ارادی",{"id":249,"title":250,"cat":199,"pic":251,"up_date":252,"title_url":253,"url":254,"legacy_url":255,"cat_title":212,"update_jalali":231},10735,"بافت ماهیچه‌ای قلبی: نوعی بافت ماهیچه‌ای که در قلب وجود دارد و غیرارادی است","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FAD8pZ9OMmFd9dmmOVwXT_200.png","2026-08-13 16:08:51","بافت-ماهیچهای-قلبی-نوعی-بافت-ماهیچهای-که-در-قلب-وجود-دارد-و-غیرارادی-است","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F10735\u002Fبافت-ماهیچهای-قلبی-نوعی-بافت-ماهیچهای-که-در-قلب-وجود-دارد-و-غیرارادی-است","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F10735\u002Fبافت-ماهیچهای-قلبی-نوعی-بافت-ماهیچهای-که-در-قلب-وجود-دارد-و-غیرارادی-است",{"id":257,"title":258,"cat":199,"pic":259,"up_date":260,"title_url":261,"url":262,"legacy_url":263,"cat_title":212,"update_jalali":231},10738,"بافت ماهیچه‌ای صاف: نوعی بافت ماهیچه‌ای غیرارادی بدون نوارهای مخطط","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FLsTOvCDdZ2gSDYCDaVTi_200.png","2026-08-13 16:07:16","بافت-ماهیچهای-صاف-نوعی-بافت-ماهیچهای-غیرارادی-بدون-نوارهای-مخطط","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F10738\u002Fبافت-ماهیچهای-صاف-نوعی-بافت-ماهیچهای-غیرارادی-بدون-نوارهای-مخطط","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F10738\u002Fبافت-ماهیچهای-صاف-نوعی-بافت-ماهیچهای-غیرارادی-بدون-نوارهای-مخطط",{"id":265,"title":266,"cat":199,"pic":267,"up_date":268,"title_url":269,"url":270,"legacy_url":271,"cat_title":212,"update_jalali":231},10740,"الیاف ماهیچه‌ای: رشته‌های باریک تشکیل‌دهنده بافت ماهیچه‌ای","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FRYKYVH7g5omWYbPDobHS_200.png","2026-08-13 16:04:39","الیاف-ماهیچهای-رشتههای-باریک-تشکیلدهنده-بافت-ماهیچهای","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F10740\u002Fالیاف-ماهیچهای-رشتههای-باریک-تشکیلدهنده-بافت-ماهیچهای","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F10740\u002Fالیاف-ماهیچهای-رشتههای-باریک-تشکیلدهنده-بافت-ماهیچهای",{"id":273,"title":274,"cat":199,"pic":275,"up_date":276,"title_url":277,"url":278,"legacy_url":279,"cat_title":212,"update_jalali":231},10743,"درشت‌نمایی: میزان بزرگ‌نمایی تصویر در میکروسکوپ","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fxu586hByAkFoL0NN3vOS_200.png","2026-08-13 16:03:08","درشتنمایی-میزان-بزرگنمایی-تصویر-در-میکروسکوپ","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F10743\u002Fدرشتنمایی-میزان-بزرگنمایی-تصویر-در-میکروسکوپ","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F10743\u002Fدرشتنمایی-میزان-بزرگنمایی-تصویر-در-میکروسکوپ",{"id":281,"title":282,"cat":199,"pic":283,"up_date":284,"title_url":285,"url":286,"legacy_url":287,"cat_title":212,"update_jalali":231},10745,"میکروسکوپ نوری: وسیله‌ای برای مشاهده اجسام ریز با استفاده از نور","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FDWMrvZ7c03YV387AhZwl_200.png","2026-08-13 16:02:04","میکروسکوپ-نوری-وسیلهای-برای-مشاهده-اجسام-ریز-با-استفاده-از-نور","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F10745\u002Fمیکروسکوپ-نوری-وسیلهای-برای-مشاهده-اجسام-ریز-با-استفاده-از-نور","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F10745\u002Fمیکروسکوپ-نوری-وسیلهای-برای-مشاهده-اجسام-ریز-با-استفاده-از-نور",{"id":289,"title":290,"cat":199,"pic":291,"up_date":292,"title_url":293,"url":294,"legacy_url":295,"cat_title":212,"update_jalali":231},10747,"رنگ‌آمیزی یاخته‌ای: افزودن رنگ برای مشاهده بهتر اجزای یاخته","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fk8NvSQjnUPb1m7f65AO0_200.png","2026-08-13 15:56:53","رنگآمیزی-یاختهای-افزودن-رنگ-برای-مشاهده-بهتر-اجزای-یاخته","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F10747\u002Fرنگآمیزی-یاختهای-افزودن-رنگ-برای-مشاهده-بهتر-اجزای-یاخته","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F10747\u002Fرنگآمیزی-یاختهای-افزودن-رنگ-برای-مشاهده-بهتر-اجزای-یاخته",{"id":297,"title":298,"cat":199,"pic":299,"up_date":300,"title_url":301,"url":302,"legacy_url":303,"cat_title":212,"update_jalali":231},10749,"هماتوکسیلین: رنگی که برای مشاهده هسته یاخته‌ها به کار می‌رود","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fu7fdlSTHmr9gDUfwLPzK_200.png","2026-08-13 15:53:34","هماتوکسیلین-رنگی-که-برای-مشاهده-هسته-یاختهها-به-کار-میرود","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F10749\u002Fهماتوکسیلین-رنگی-که-برای-مشاهده-هسته-یاختهها-به-کار-میرود","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F10749\u002Fهماتوکسیلین-رنگی-که-برای-مشاهده-هسته-یاختهها-به-کار-میرود",{"id":305,"title":306,"cat":199,"pic":307,"up_date":308,"title_url":309,"url":310,"legacy_url":311,"cat_title":212,"update_jalali":231},10750,"بزاق دهان: مایعی ترشح‌شده از غدد بزاقی که به گوارش و مرطوب شدن دهان کمک می‌کند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FN1FdcpR1A0g2Hfoe85wD_200.png","2026-08-13 15:51:37","بزاق-دهان-مایعی-ترشحشده-از-غدد-بزاقی-که-به-گوارش-و-مرطوب-شدن-دهان-کمک-میکند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F10750\u002Fبزاق-دهان-مایعی-ترشحشده-از-غدد-بزاقی-که-به-گوارش-و-مرطوب-شدن-دهان-کمک-میکند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F10750\u002Fبزاق-دهان-مایعی-ترشحشده-از-غدد-بزاقی-که-به-گوارش-و-مرطوب-شدن-دهان-کمک-میکند",{"id":313,"title":314,"cat":199,"pic":315,"up_date":316,"title_url":317,"url":318,"legacy_url":319,"cat_title":212,"update_jalali":231},10710,"رسوب‌گذاری: ته‌نشین شدن مواد محلول یا معلق و تشکیل لایه‌های جامد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fwl0fs2joTLBsuA3sVrAf_200.png","2026-08-13 15:49:38","رسوبگذاری-تهنشین-شدن-مواد-محلول-یا-معلق-و-تشکیل-لایههای-جامد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F10710\u002Fرسوبگذاری-تهنشین-شدن-مواد-محلول-یا-معلق-و-تشکیل-لایههای-جامد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F10710\u002Fرسوبگذاری-تهنشین-شدن-مواد-محلول-یا-معلق-و-تشکیل-لایههای-جامد"]