[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"categoryMenus":3,"blogPost-10740":193,"$ftM3LypsxwrMP3LaMEmTJdV6_i96u4nsw-y47Z4BApA8":215},{"status":4,"data":5},1,[6,46,106,124,144],{"id":4,"title":7,"list_order":4,"items":8},"آشنایی",[9,15,19,23,30,34,38,42],{"id":10,"link":11,"type":12,"slug":13,"title":14},8,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F8","content",null,"قوانین و مقررات",{"id":16,"link":17,"type":12,"slug":13,"title":18},9,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F9","پرسش های متداول",{"id":20,"link":21,"type":12,"slug":13,"title":22},12,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F12","راهنمای عضویت",{"id":24,"link":25,"type":26,"slug":27,"handler":28,"title":29},132,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fmakemoney","special","makemoney","makeMoney","درآمدزایی در گاما",{"id":31,"link":32,"type":12,"slug":13,"title":33},13,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F13","راهنمای دبیران",{"id":35,"link":36,"type":12,"slug":13,"title":37},15,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F15","راهنمای دانش آموزان",{"id":39,"link":40,"type":12,"slug":13,"title":41},141,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F141","تغییرات اخیر",{"id":43,"link":44,"type":12,"slug":13,"title":45},69,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F69","نرم افزارهای كاربردی",{"id":47,"title":48,"list_order":4,"items":49},2,"المپیادها",[50,54,58,62,66,70,74,78,82,86,90,94,98,102],{"id":51,"link":52,"type":12,"slug":13,"title":53},4,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F4","المپیاد ریاضی",{"id":55,"link":56,"type":12,"slug":13,"title":57},19,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F19","المپیاد فیزیک",{"id":59,"link":60,"type":12,"slug":13,"title":61},20,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F20","المپیاد شیمی",{"id":63,"link":64,"type":12,"slug":13,"title":65},21,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F21","المپیاد زیست شناسی",{"id":67,"link":68,"type":12,"slug":13,"title":69},22,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F22","المپیاد کامپیوتر",{"id":71,"link":72,"type":12,"slug":13,"title":73},23,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F23","المپیاد نجوم",{"id":75,"link":76,"type":12,"slug":13,"title":77},24,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F24","المپیاد ادبی",{"id":79,"link":80,"type":12,"slug":13,"title":81},25,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F25","المپیاد سلول‌های بنیادی",{"id":83,"link":84,"type":12,"slug":13,"title":85},95,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F95","المپیاد جغرافیا",{"id":87,"link":88,"type":12,"slug":13,"title":89},114,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F114","المپیاد علوم زمین",{"id":91,"link":92,"type":12,"slug":13,"title":93},115,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F115","المپیاد مدیریت، اقتصاد و حکمرانی",{"id":95,"link":96,"type":12,"slug":13,"title":97},140,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F140","المپیاد سواد رسانه‌ای",{"id":99,"link":100,"type":12,"slug":13,"title":101},136,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F136","المپیاد نانو",{"id":103,"link":104,"type":12,"slug":13,"title":105},151,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F151","المپیاد هوش مصنوعی",{"id":107,"title":108,"list_order":4,"items":109},3,"نمونه و تیزهوشان",[110,114,119],{"id":111,"link":112,"type":12,"slug":13,"title":113},26,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F26","آزمون ورودی پایه چهارم",{"id":115,"link":116,"type":26,"slug":117,"handler":117,"title":118},27,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas6","khas6","آزمون ورودی پایه هفتم",{"id":120,"link":121,"type":26,"slug":122,"handler":122,"title":123},28,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkhas9","khas9","آزمون ورودی پايه دهم",{"id":125,"title":126,"list_order":4,"items":127},7,"کتابهای درسی",[128,132,136,140],{"id":129,"link":130,"type":12,"slug":13,"title":131},43,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F43","دوره دبستان",{"id":133,"link":134,"type":12,"slug":13,"title":135},48,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F48","دوره اول متوسطه",{"id":137,"link":138,"type":12,"slug":13,"title":139},49,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F49","دوره دوم متوسطه",{"id":141,"link":142,"type":12,"slug":13,"title":143},50,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F50","بارم بندی دروس",{"id":10,"title":145,"list_order":10,"items":146},"پیشنهاد ویژه",[147,152,157,162,167,172,177,181,185,189],{"id":148,"link":149,"type":26,"slug":150,"handler":150,"title":151},108,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang6th","hamahang6th","امتحانات هماهنگ ششم",{"id":153,"link":154,"type":26,"slug":155,"handler":155,"title":156},71,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fhamahang9th","hamahang9th","امتحانات هماهنگ نهم",{"id":158,"link":159,"type":26,"slug":160,"handler":160,"title":161},147,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei10th","nahaei10th","امتحان نهایی دهم",{"id":163,"link":164,"type":26,"slug":165,"handler":165,"title":166},148,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei11th","nahaei11th","امتحان نهایی یازدهم",{"id":168,"link":169,"type":26,"slug":170,"handler":170,"title":171},94,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fnahaei12th","nahaei12th","امتحان نهایی دوازدهم",{"id":173,"link":174,"type":12,"slug":175,"title":176},68,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fkonkur","konkur","بیست‌وسه سال کنکور سراسری",{"id":178,"link":179,"type":12,"slug":13,"title":180},67,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F67","ويژه نامه نوبت دوم",{"id":182,"link":183,"type":12,"slug":13,"title":184},64,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F64","آزمون‌های نوبت دوم",{"id":186,"link":187,"type":12,"slug":13,"title":188},78,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F78","آزمون‌های نوبت اول",{"id":190,"link":191,"type":12,"slug":13,"title":192},90,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fpage\u002Fshow\u002F90","آزمون سنجش آغازین",{"id":194,"section":178,"base":195,"course":196,"lesson":197,"title":198,"cat":199,"pic":200,"info_graphic":13,"podcast":13,"body":201,"tags":202,"metadata":13,"featured":206,"status":4,"views":207,"subdate":208,"up_date":209,"first_name":210,"last_name":211,"avatar":13,"cat_title":212,"subdate_jalali":213,"update_jalali":214},10740,1168,1182,3467,"الیاف ماهیچه‌ای: رشته‌های باریک تشکیل‌دهنده بافت ماهیچه‌ای",14098,"https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FRYKYVH7g5omWYbPDobHS_800.png","\u003Cdiv aria-label=\"مقاله جامع درباره یافت ماهیچه ای\" dir=\"rtl\" id=\"microecon-article\" role=\"article\" style=\"background: #ffffff; box-sizing: border-box; color: #667085; font-family: IRANSans,Tahoma,Arial,sans-serif; line-height: 1.8; max-width: 980px; padding: 16px; width: 100%; word-break: break-word\">\r\n\u003Ch2 style=\"color: #344054; font-size: 22px; font-weight: 800\">یاخته‌های ماهیچه‌ای: ریزترین کارخانه‌های حرکت بدن\u003C\u002Fh2>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"color: #667085; font-size: 13px; margin-top: 4px; opacity: .95\">ساختار، عملکرد و انواع رشته‌های پروتئینی که هر حرکت ما را ممکن می‌سازند.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #fff8e1; border-radius: 12px; border: 1px solid #ffb600; color: #667085; margin-bottom: 14px; margin-left: 16px; margin-right: 16px; margin-top: 14px; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>خلاصه:\u003C\u002Fstrong> یافت ماهیچه‌ای از واحدهای کوچکی به نام \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">یاخته\u003C\u002Fspan> یا سلول\u003Cstrong style=\"color: #ffb600; font-weight: 700\">‌\u003C\u002Fstrong>های ماهیچه‌ای تشکیل شده است. درون هر یاخته، دسته‌ای از \u003Cstrong>الیاف ماهیچه‌ای\u003C\u002Fstrong>\u003Csup style=\"font-size: smaller\">[1]\u003C\u002Fsup> وجود دارد که خود از واحدهای کوچک‌تری به نام \u003Cstrong>میوفیبریل\u003C\u002Fstrong>\u003Csup style=\"font-size: smaller\">[2]\u003C\u002Fsup> ساخته شده‌اند. این میوفیبریل‌ها از پروتئین‌های رشت‌های \u003Cstrong>اکتین\u003C\u002Fstrong>\u003Csup style=\"font-size: smaller\">[3]\u003C\u002Fsup> و \u003Cstrong>میوزین\u003C\u002Fstrong>\u003Csup style=\"font-size: smaller\">[4]\u003C\u002Fsup> تشکیل شده‌اند که با کشیده شدن روی هم، باعث انقباض و حرکت می‌شوند. شناخت این ساختار برای درک مکانیسم \u003Cstrong>انقباض ماهیچه‌ای\u003C\u002Fstrong>\u003Csup style=\"font-size: smaller\">[5]\u003C\u002Fsup> و تفاوت انواع ماهیچه‌ها ضروری است.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">ساختار یاخته ماهیچه‌ای: از درشت تا ریز\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>برای درک الیاف ماهیچه‌ای، باید مانند نقشه‌ای که از یک کشور شروع می‌کنیم و به خیابان‌های یک شهر می‌رسیم، از بزرگ‌ترین جزء به کوچک‌ترین جزء برویم. بدن ما سه نوع ماهیچه دارد: اسکلتی (که استخوان‌ها را می‌کشد)، قلبی (مخصوص قلب) و صاف (در دیواره رگ‌ها و معده). ما در این مقاله بیشتر روی ماهیچه‌های اسکلتی تمرکز می‌کنیم که حرکت ارادی را کنترل می‌کنند.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>یک \u003Cstrong>ماهیچه\u003C\u002Fstrong> (مانند ماهیچه دوسر بازو) از هزاران دسته‌ی موازی به نام \u003Cstrong>دسته‌تار\u003C\u002Fstrong>\u003Csup style=\"font-size: smaller\">[6]\u003C\u002Fsup> تشکیل شده است. هر دسته‌تار خود از تعداد زیادی \u003Cstrong>یاخته ماهیچه‌ای\u003C\u002Fstrong> یا \u003Cstrong>فیبر ماهیچه‌ای\u003C\u002Fstrong> در کنار هم تشکیل شده است. این همان \u003Cstrong>الیاف ماهیچه‌ای\u003C\u002Fstrong> است که موضوع مقاله ماست. هر یاخته ماهیچه‌ای یک سلول کشیده و استوانه‌ای شکل است که می‌تواند چند سانتی‌متر طول داشته باشد و حاوی صدها یا هزاران میوفیبریل است.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #fff7e6; border-radius: 12px; border: 1px solid #ffb600; color: #7a5200; font-size: 13px; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>مثال عملی:\u003C\u002Fstrong> یک تکه مرغ پخته شده را تصور کنید. وقتی آن را از هم جدا می‌کنید، رشته‌های بلند و موازی می‌بینید. هر کدام از این رشته‌ها، یک دسته‌تار ماهیچه‌ای است. رشته‌های نازک‌تر داخل آن، همان الیاف یا یاخته‌های ماهیچه‌ای فردی هستند.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv aria-label=\"سلسله مراتب ساختاری بافت ماهیچه‌ای اسکلتی\" role=\"region\" style=\"-webkit-overflow-scrolling: touch; border-radius: 12px; border: 1px solid #e5e7eb; box-sizing: border-box; margin-bottom: 8px; margin-left: 16px; margin-right: 16px; margin-top: 8px; overflow: auto; padding: 0\">\r\n\u003Ctable cellspacing=\"0\" style=\"border-collapse: collapse; box-sizing: border-box; min-width: 600px; width: 100%\">\r\n \u003Cthead>\r\n  \u003Ctr>\r\n   \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">سطح ساختاری\u003C\u002Fth>\r\n   \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">توضیح\u003C\u002Fth>\r\n   \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">تشبیه\u003C\u002Fth>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n \u003C\u002Fthead>\r\n \u003Ctbody>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">\u003Cstrong>ماهیچه\u003C\u002Fstrong> (مثل دوسر بازو)\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">اندام کامل که توسط بافت همبند (غلاف) پوشیده شده است.\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">یک کابل برق ضخیم\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">\u003Cstrong>دسته‌تار\u003C\u002Fstrong>\u003Csup>[6]\u003C\u002Fsup>\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">دسته‌ای از یاخته‌های ماهیچه‌ای موازی، درون غلافی از بافت همبند.\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">رشته‌های کوچک‌تر داخل کابل برق\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">\u003Cstrong>یاخته\u002Fفیبر ماهیچه‌ای\u003C\u002Fstrong> (الیاف ماهیچه‌ای)\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">یک سلول ماهیچه‌ای منفرد، کشیده و چند هسته‌ای.\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">یک سیم مسی داخل یکی از رشته‌ها\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">\u003Cstrong>میوفیبریل\u003C\u002Fstrong>\u003Csup>[2]\u003C\u002Fsup>\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">ارگان‌های رشته‌ای داخل یاخته؛ مسئول انقباض.\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">رشته‌های بسیار نازک درون سیم مسی\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">\u003Cstrong>سارکومر\u003C\u002Fstrong>\u003Csup style=\"font-size: smaller\">[7]\u003C\u002Fsup>\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">واحد تکراری و کنتراکتیل در طول میوفیبریل.\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">بخش‌های تکراری یک نوار اندازه‌گیری کشسان\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">\u003Cstrong>فیلامان‌ها (رشته‌های پروتئینی)\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">فیلامان نازک (اکتین) و فیلامان ضخیم (میوزین).\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">دو نوع میله‌ی پلاستیکی که روی هم می‌لغزند\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n \u003C\u002Ftbody>\r\n\u003C\u002Ftable>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">سارکومر: واحد اصلی انقباض\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>هر میوفیبریل مانند یک زنجیر از واحدهای تکراری به نام \u003Cstrong>سارکومر\u003C\u002Fstrong>\u003Csup>[7]\u003C\u002Fsup> ساخته شده است. سارکومرها واحدهای عملکردی ماهیچه هستند؛ یعنی کوچک‌ترین بخشی که می‌تواند منقبض شود. مرزهای هر سارکومر را صفحاتی به نام \u003Cstrong>خط Z\u003C\u002Fstrong> مشخص می‌کند. وقتی ماهیچه منقبض می‌شود، این خطوط Z به هم نزدیک می‌شوند و طول سارکومر کوتاه می‌شود، اما طول خود فیلامان‌های پروتئینی تغییر نمی‌کند.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>درون هر سارکومر دو نوع اصلی رشته یا فیلامان پروتئینی قرار دارد:\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cul>\r\n \u003Cli>\u003Cstrong>فیلامان ضخیم (میوزین)\u003C\u002Fstrong>\u003Csup>[4]\u003C\u002Fsup>: این فیلامان‌ها در مرکز سارکومر قرار گرفته‌اند و از پروتئین میوزین ساخته شده‌اند. میوزین سرهایی شبیه چوب گلف دارد که می‌تواند به فیلامان نازک متصل شود.\u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\u003Cstrong>فیلامان نازک (اکتین)\u003C\u002Fstrong>\u003Csup>[3]\u003C\u002Fsup>: این فیلامان‌ها از دو طرف به خط Z متصل شده‌اند و به سمت مرکز سارکومر کشیده شده‌اند. ترکیبی از پروتئین‌های اکتین، تروپومیوزین و تروپونین هستند.\u003C\u002Fli>\r\n\u003C\u002Ful>\r\n\r\n\u003Cp>ناحیه‌ای که فقط فیلامان ضخیم وجود دارد را \u003Cstrong>نوار A\u003C\u002Fstrong> می‌نامند. ناحیه‌ای که فقط فیلامان نازک وجود دارد را \u003Cstrong>نوار I\u003C\u002Fstrong> می‌نامند. در وسط نوار A، ناحیه‌ای که فقط میوزین است (و اکتینی وجود ندارد) \u003Cstrong>نوار H\u003C\u002Fstrong> نام دارد. وقتی ماهیچه منقبض می‌شود، نوار I و نوار H باریک می‌شوند.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #fff7e6; border-radius: 12px; border: 1px solid #ffb600; color: #7a5200; font-size: 13px; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>فرمول ساده‌شده‌ی منبع انرژی:\u003C\u002Fstrong> انقباض ماهیچه نیازمند انرژی است. این انرژی از شکسته شدن مولکولی به نام \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; unicode-bidi: isolate; vertical-align: baseline; white-space: nowrap\">$ATP$\u003C\u002Fspan> (آدنوزین تری فسفات) به دست می‌آید. واکنش کلی به صورت زیر است:\u003Cbr>\r\n\u003Cbr>\r\n\u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; unicode-bidi: isolate; vertical-align: baseline; white-space: nowrap\">$ATP \\rightarrow ADP + P_i + Energy$\u003C\u002Fspan>\u003Cbr>\r\n\u003Cbr>\r\nاین انرژی باعث تغییر شکل سر میوزین و ایجاد حرکت "پارو زنی" می‌شود.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">مکانیسم لغزش فیلامان‌ها: ماهیچه چگونه می‌کشد؟\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>نظریه‌ی پذیرفته شده برای انقباض ماهیچه، \u003Cstrong>نظریه لغزش فیلامان‌ها\u003C\u002Fstrong>\u003Csup style=\"font-size: smaller\">[8]\u003C\u002Fsup> است. بر اساس این نظریه، انقباض ناشی از کوتاه شدن طول سارکومر است، اما این کوتاه شدن به دلیل کوتاه شدن خود فیلامان‌ها نیست، بلکه به دلیل \u003Cstrong>لغزش فیلامان نازک (اکتین) بر روی فیلامان ضخیم (میوزین)\u003C\u002Fstrong> است. سرهای میوزین مانند چنگک‌های کوچکی عمل می‌کنند که به اکتین متصل شده، خم می‌شوند، اکتین را به سمت مرکز سارکومر می‌کشند، سپس جدا شده و دوباره به نقطه‌ی جدیدی روی اکتین متصل می‌شوند. این چرخه بارها تکرار می‌شود.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>این فرآیند در \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">\u003Cspan>۵\u003C\u002Fspan>\u003C\u002Fspan> مرحله اصلی رخ می‌دهد:\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Col>\r\n \u003Cli>\u003Cstrong>اتصال:\u003C\u002Fstrong> سر میوزین که به آن \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">$ADP$\u003C\u002Fspan> و \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">$P_i$\u003C\u002Fspan> (فسفات معدنی) متصل است، به جایگاه اتصال روی اکتین می‌چسبد.\u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\u003Cstrong>آزادسازی قدرت (حرکت پارو):\u003C\u002Fstrong>\u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">$P_i$\u003C\u002Fspan> و سپس \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">$ADP$\u003C\u002Fspan> از سر میوزین آزاد می‌شوند. این آزادسازی باعث تغییر شکل سر میوزین و خم شدن آن می‌شود. این خم شدن، فیلامان نازک را حدود \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">\u003Cspan>۱۰\u003C\u002Fspan>\u003C\u002Fspan> نانومتر به سمت مرکز سارکومر می‌کشد.\u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\u003Cstrong>اتصال ATP:\u003C\u002Fstrong> یک مولکول \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">$ATP$\u003C\u002Fspan> جدید به سر میوزین متصل می‌شود.\u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\u003Cstrong>جدایی:\u003C\u002Fstrong> اتصال \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">$ATP$\u003C\u002Fspan> باعث کاهش میل ترکیبی میوزین به اکتین می‌شود و سر میوزین از اکتین جدا می‌شود.\u003C\u002Fli>\r\n \u003Cli>\u003Cstrong>آماده‌سازی مجدد:\u003C\u002Fstrong> سر میوزین، \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">$ATP$\u003C\u002Fspan> را به \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">$ADP$\u003C\u002Fspan> و \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">$P_i$\u003C\u002Fspan> هیدرولیز (تجزیه) می‌کند. این عمل سر میوزین را به حالت اولیه پرانرژی بازمی‌گرداند و آماده‌ی اتصال مجدد به اکتین می‌شود.\u003C\u002Fli>\r\n\u003C\u002Fol>\r\n\r\n\u003Cp>از آنجایی که در یک میوفیبریل هزاران سارکومر پشت سر هم و کنار هم قرار گرفته‌اند، این حرکت کوچک در هر سارکومر، در مجموع باعث کوتاه شدن قابل توجه کل یاخته ماهیچه‌ای و در نهایت کل ماهیچه می‌شود.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">تفاوت الیاف در انواع ماهیچه‌های بدن\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>همه‌ی یاخته‌های ماهیچه‌ای یکسان نیستند. تفاوت در ساختار و متابولیسم آن‌ها، عملکردهای مختلفی را ممکن می‌سازد. این تفاوت‌ها به ویژه در ماهیچه‌های اسکلتی قابل مشاهده است که عموماً به دو دسته‌ی اصلی تقسیم می‌شوند:\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cdiv aria-label=\"مقایسه انواع الیاف ماهیچه ای اسکلتی\" role=\"region\" style=\"-webkit-overflow-scrolling: touch; border-radius: 12px; border: 1px solid #e5e7eb; box-sizing: border-box; margin-bottom: 8px; margin-left: 16px; margin-right: 16px; margin-top: 8px; overflow: auto; padding: 0\">\r\n\u003Ctable cellspacing=\"0\" style=\"border-collapse: collapse; box-sizing: border-box; min-width: 600px; width: 100%\">\r\n \u003Cthead>\r\n  \u003Ctr>\r\n   \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">ویژگی\u003C\u002Fth>\r\n   \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">الیاف کندانقباض (نوع I)\u003C\u002Fth>\r\n   \u003Cth style=\"box-sizing: border-box; text-align: right; padding: 10px 12px; background: #24292f; color: #ffffff; font-size: 13px; font-weight: 700; border-bottom: 1px solid #1f2328; : \">الیاف تندانقباض (نوع II)\u003C\u002Fth>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n \u003C\u002Fthead>\r\n \u003Ctbody>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">\u003Cstrong>رنگ\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">قرمز (میوگلوبین\u003Csup style=\"font-size: smaller\">[9]\u003C\u002Fsup> زیاد)\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">سفید (میوگلوبین کم)\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">\u003Cstrong>منبع اصلی انرژی\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">تنفس هوازی (نیاز به اکسیژن)\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">گلیکولیز بی‌هوازی (بدون اکسیژن)\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">\u003Cstrong>میزان خستگی\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">دیرخسته\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">زودخسته\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">\u003Cstrong>میزان انقباض\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">کند اما پایدار\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">سریع و قدرتمند\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #ffffff; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">\u003Cstrong>مثال در بدن\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">ماهیچه‌های نگهدارنده حالت قامت (پشت)، ماهیچه‌های ساق پا در دوی ماراتن\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">ماهیچه‌های بازو در وزنه‌برداری، ماهیچه‌های چشم\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n  \u003Ctr style=\"background: #f8fafc; : \">\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">\u003Cstrong>تشبیه\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">یک خودروی هیبریدی با برد بالا و مصرف بهینه\u003C\u002Ftd>\r\n   \u003Ctd style=\"border-bottom: 1px solid #edf2f7; box-sizing: border-box; color: #667085; padding: 10px 12px; text-align: right\">یک خودروی مسابقه‌ای با شتاب زیاد ولی مصرف سوخت بالا\u003C\u002Ftd>\r\n  \u003C\u002Ftr>\r\n \u003C\u002Ftbody>\r\n\u003C\u002Ftable>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">اشتباهات رایج و پرسش‌های مهم\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #f8fafc; border-radius: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>سوال ۱:\u003C\u002Fstrong> آیا وقتی ماهیچه‌ای قوی می‌شود، تعداد الیاف (یاخته‌های) ماهیچه‌ای جدید ساخته می‌شود؟\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"margin-top: 8px; padding-bottom: 12px\">\u003Cstrong>پاسخ:\u003C\u002Fstrong> خیر، در بزرگسالان، تمرینات قدرتی معمولاً باعث افزایش \u003Cstrong>سایز\u003C\u002Fstrong> یاخته‌های ماهیچه‌ای موجود می‌شود، نه افزایش \u003Cstrong>تعداد\u003C\u002Fstrong> آنها. این فرآیند \u003Cstrong>هایپرتروفی\u003C\u002Fstrong>\u003Csup style=\"font-size: smaller\">[10]\u003C\u002Fsup> نام دارد. در این حالت، تعداد میوفیبریل‌ها، میتوکندری‌ها و پروتئین‌های انقباضی درون هر یاخته افزایش می‌یابد و در نتیجه یاخته ضخیم‌تر می‌شود.\u003C\u002Fdiv>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #f8fafc; border-radius: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>سوال ۲:\u003C\u002Fstrong> چرا وقتی برای مدت طولانی می‌دویم یا ورزش می‌کنیم، ماهیچه‌هایمان درد می‌گیرد؟ آیا این درد به دلیل تجمع "اسید لاکتیک" است؟\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"margin-top: 8px; padding-bottom: 12px\">\u003Cstrong>پاسخ:\u003C\u002Fstrong> درد فوری و سوزش حین ورزش شدید، تا حدی به دلیل تجمع یون‌های هیدروژن ($H^+$) و کاهش \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">pH\u003C\u002Fspan> (اسیدی شدن) در ماهیچه است که با تولید اسید لاکتیک مرتبط است. اما درد عضلانی تاخیری که یک یا دو روز بعد از ورزش جدید احساس می‌شود، بیشتر به دلیل پارگی‌های میکروسکوپی در ساختار سارکومر و فیلامان‌ها و التهاب ناشی از ترمیم آن‌هاست، نه خود اسید لاکتیک که ظرف چند ساعت از بافت پاک می‌شود.\u003C\u002Fdiv>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #f8fafc; border-radius: 12px; border: 1px solid #e2e8f0; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>سوال ۳:\u003C\u002Fstrong> آیا ماهیچه‌های قلب و معده هم الیاف و سارکومر دارند؟ عملکردشان چه تفاوتی دارد؟\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"margin-top: 8px; padding-bottom: 12px\">\u003Cstrong>پاسخ:\u003C\u002Fstrong> بله، هم ماهیچه قلبی و هم ماهیچه صاف دارای پروتئین‌های اکتین و میوزین هستند، اما سازمان‌دهی آن‌ها متفاوت است. ماهیچه قلبی سارکومرهای منظمی شبیه ماهیچه اسکلتی دارد اما یاخته‌های آن branched (شاخه‌شاخه) و یک یا دو هسته‌ای هستند و به صورت غیرارادی و ریتمیک کار می‌کنند. ماهیچه صاف، سارکومرهای منظم ندارد؛ اکتین و میوزین آن به صورت شبکه‌ای نامنظم قرار گرفته‌اند و انقباض آن آهسته‌تر و با دوام‌تر است، مانند حرکات موجی معده.\u003C\u002Fdiv>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"background: #fffdf3; border-radius: 12px; border: 1px solid #ffb600; color: #24292f; padding: 12px 14px\">\u003Cstrong>جمع‌بندی:\u003C\u002Fstrong> الیاف ماهیچه‌ای در واقع همان یاخته‌های طویل و تخصص‌یافته‌ای هستند که بافت ماهیچه‌ای را می‌سازند. راز توانایی انقباض آن‌ها در واحدهای کوچکتری به نام میوفیبریل و در نهایت در سارکومر نهفته است. درون سارکومر، دو پروتئین کلیدی اکتین و میوزین با استفاده از انرژی \u003Cspan style=\"direction: ltr; display: inline-block; vertical-align: baseline\">$ATP$\u003C\u002Fspan> بر روی هم می‌لغزند و با کوتاه کردن هر سارکومر، در مجموع باعث حرکت کل بدن می‌شوند. شناخت انواع مختلف این الیاف (کند و تند) به ما کمک می‌کند تا عملکردهای متفاوت ماهیچه‌ها در استقامت یا قدرت را درک کنیم. این سازوکار پیچیده اما زیبا، پایه‌ای برای همه‌ی حرکات ارادی و غیرارادی در بدن موجودات زنده است.\u003C\u002Fdiv>\r\n\r\n\u003Ch3 style=\"border-bottom: 2px solid #ffb600; color: #344054; font-size: 18px; margin-bottom: 16px; margin-left: 8px; margin-right: 8px; margin-top: 16px; padding: 0 0 6px 0\">پاورقی\u003C\u002Fh3>\r\n\r\n\u003Cp>\u003Csup>[1]\u003C\u002Fsup>\u003Cstrong>الیاف ماهیچه‌ای (Muscle Fibers)\u003C\u002Fstrong>: همان یاخته‌ها (سلول‌های) ماهیچه‌ای.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>\u003Csup>[2]\u003C\u002Fsup>\u003Cstrong>میوفیبریل (Myofibril)\u003C\u002Fstrong>: اندامک‌های رشته‌ای داخل سیتوپلاسم یاخته ماهیچه‌ای که مسئول انقباض هستند.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>\u003Csup>[3]\u003C\u002Fsup>\u003Cstrong>اکتین (Actin)\u003C\u002Fstrong>: پروتئین گلوبولری که زنجیره‌های آن فیلامان نازک را می‌سازد.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>\u003Csup>[4]\u003C\u002Fsup>\u003Cstrong>میوزین (Myosin)\u003C\u002Fstrong>: پروتئینی با یک سر کروی و یک دم بلند که فیلامان ضخیم را می‌سازد.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>\u003Csup>[5]\u003C\u002Fsup>\u003Cstrong>انقباض ماهیچه‌ای (Muscle Contraction)\u003C\u002Fstrong>: فرآیند کوتاه شدن یا ایجاد کشش در ماهیچه.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>\u003Csup>[6]\u003C\u002Fsup>\u003Cstrong>دسته‌تار (Fascicle)\u003C\u002Fstrong>: دسته‌ای از یاخته‌های ماهیچه‌ای که توسط بافت همبند احاطه شده‌اند.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>\u003Csup>[7]\u003C\u002Fsup>\u003Cstrong>سارکومر (Sarcomere)\u003C\u002Fstrong>: واحد تکراری و انقباضی میوفیبریل، بین دو خط Z.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>\u003Csup>[8]\u003C\u002Fsup>\u003Cstrong>نظریه لغزش فیلامان‌ها (Sliding Filament Theory)\u003C\u002Fstrong>: نظریه‌ای که مکانیسم انقباض را بر پایه لغزش اکتین و میوزین توضیح می‌دهد.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>\u003Csup>[9]\u003C\u002Fsup>\u003Cstrong>میوگلوبین (Myoglobin)\u003C\u002Fstrong>: پروتئینی در ماهیچه که اکسیژن را ذخیره می‌کند و رنگ قرمز به ماهیچه می‌دهد.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cp>\u003Csup>[10]\u003C\u002Fsup>\u003Cstrong>هایپرتروفی (Hypertrophy)\u003C\u002Fstrong>: افزایش حجم و سایز یک یاخته یا اندام. مقابل آن هیپرپلازی (افزایش تعداد یاخته‌ها) است.\u003C\u002Fp>\r\n\r\n\u003Cdiv style=\"margin-top: 20px\">\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">الیاف ماهیچه‌ای\u003C\u002Fspan>\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">سارکومر\u003C\u002Fspan>\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">اکتین و میوزین\u003C\u002Fspan>\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">انقباض ماهیچه\u003C\u002Fspan>\u003Cspan style=\"background: #fff3c4; border-radius: 999px; color: #24292f; display: inline-block; font-size: 12px; line-height: 1; padding: 4px 8px; vertical-align: baseline\">نظریه لغزش فیلامان\u003C\u002Fspan>\u003C\u002Fdiv>\r\n\u003C\u002Fdiv>\r\n",[203,204,205],"الیاف ماهیچه‌ای","آزمایشگاه علوم تجربی دهم","پایه دهم",0,292,"2026-02-07 23:37:24","2026-08-13 16:04:39","ندا","بنی هاشمی","کپسول آموزشی","1404\u002F11\u002F18","16:04 1405\u002F05\u002F22",{"tests":216,"papers":217,"files":218,"questions":219,"exams":220,"tutorials":221,"blogs":222},[],[],[],[],[],[],[223,232,240,248,256,264,272,280,288,296,304,312],{"id":224,"title":225,"cat":199,"pic":226,"up_date":227,"title_url":228,"url":229,"legacy_url":230,"cat_title":212,"update_jalali":231},10751,"غدد بزاقی: اندام‌هایی که بزاق دهان را ترشح می‌کنند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FLSpeMSZAe1BiEpjYOdD6_200.png","2026-08-13 21:38:44","غدد-بزاقی-اندامهایی-که-بزاق-دهان-را-ترشح-میکنند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F10751\u002Fغدد-بزاقی-اندامهایی-که-بزاق-دهان-را-ترشح-میکنند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F10751\u002Fغدد-بزاقی-اندامهایی-که-بزاق-دهان-را-ترشح-میکنند","1405\u002F05\u002F22",{"id":233,"title":234,"cat":199,"pic":235,"up_date":236,"title_url":237,"url":238,"legacy_url":239,"cat_title":212,"update_jalali":231},10730,"یاخته ماهیچه‌ای: سلولی که وظیفه اصلی آن انقباض و ایجاد حرکت است","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fw3ICMZRMxTQ1ehYxCFNM_200.png","2026-08-13 21:33:21","یاخته-ماهیچهای-سلولی-که-وظیفه-اصلی-آن-انقباض-و-ایجاد-حرکت-است","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F10730\u002Fیاخته-ماهیچهای-سلولی-که-وظیفه-اصلی-آن-انقباض-و-ایجاد-حرکت-است","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F10730\u002Fیاخته-ماهیچهای-سلولی-که-وظیفه-اصلی-آن-انقباض-و-ایجاد-حرکت-است",{"id":241,"title":242,"cat":199,"pic":243,"up_date":244,"title_url":245,"url":246,"legacy_url":247,"cat_title":212,"update_jalali":231},10733,"بافت ماهیچه‌ای مخطط: نوعی بافت ماهیچه‌ای اسکلتی با نوارهای تیره و روشن و عملکرد ارادی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FezUQVH7fegmd13VyOryS_200.png","2026-08-13 16:11:48","بافت-ماهیچهای-مخطط-نوعی-بافت-ماهیچهای-اسکلتی-با-نوارهای-تیره-و-روشن-و-عملکرد-ارادی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F10733\u002Fبافت-ماهیچهای-مخطط-نوعی-بافت-ماهیچهای-اسکلتی-با-نوارهای-تیره-و-روشن-و-عملکرد-ارادی","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F10733\u002Fبافت-ماهیچهای-مخطط-نوعی-بافت-ماهیچهای-اسکلتی-با-نوارهای-تیره-و-روشن-و-عملکرد-ارادی",{"id":249,"title":250,"cat":199,"pic":251,"up_date":252,"title_url":253,"url":254,"legacy_url":255,"cat_title":212,"update_jalali":231},10735,"بافت ماهیچه‌ای قلبی: نوعی بافت ماهیچه‌ای که در قلب وجود دارد و غیرارادی است","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FAD8pZ9OMmFd9dmmOVwXT_200.png","2026-08-13 16:08:51","بافت-ماهیچهای-قلبی-نوعی-بافت-ماهیچهای-که-در-قلب-وجود-دارد-و-غیرارادی-است","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F10735\u002Fبافت-ماهیچهای-قلبی-نوعی-بافت-ماهیچهای-که-در-قلب-وجود-دارد-و-غیرارادی-است","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F10735\u002Fبافت-ماهیچهای-قلبی-نوعی-بافت-ماهیچهای-که-در-قلب-وجود-دارد-و-غیرارادی-است",{"id":257,"title":258,"cat":199,"pic":259,"up_date":260,"title_url":261,"url":262,"legacy_url":263,"cat_title":212,"update_jalali":231},10738,"بافت ماهیچه‌ای صاف: نوعی بافت ماهیچه‌ای غیرارادی بدون نوارهای مخطط","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FLsTOvCDdZ2gSDYCDaVTi_200.png","2026-08-13 16:07:16","بافت-ماهیچهای-صاف-نوعی-بافت-ماهیچهای-غیرارادی-بدون-نوارهای-مخطط","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F10738\u002Fبافت-ماهیچهای-صاف-نوعی-بافت-ماهیچهای-غیرارادی-بدون-نوارهای-مخطط","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F10738\u002Fبافت-ماهیچهای-صاف-نوعی-بافت-ماهیچهای-غیرارادی-بدون-نوارهای-مخطط",{"id":265,"title":266,"cat":199,"pic":267,"up_date":268,"title_url":269,"url":270,"legacy_url":271,"cat_title":212,"update_jalali":231},10743,"درشت‌نمایی: میزان بزرگ‌نمایی تصویر در میکروسکوپ","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fxu586hByAkFoL0NN3vOS_200.png","2026-08-13 16:03:08","درشتنمایی-میزان-بزرگنمایی-تصویر-در-میکروسکوپ","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F10743\u002Fدرشتنمایی-میزان-بزرگنمایی-تصویر-در-میکروسکوپ","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F10743\u002Fدرشتنمایی-میزان-بزرگنمایی-تصویر-در-میکروسکوپ",{"id":273,"title":274,"cat":199,"pic":275,"up_date":276,"title_url":277,"url":278,"legacy_url":279,"cat_title":212,"update_jalali":231},10745,"میکروسکوپ نوری: وسیله‌ای برای مشاهده اجسام ریز با استفاده از نور","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FDWMrvZ7c03YV387AhZwl_200.png","2026-08-13 16:02:04","میکروسکوپ-نوری-وسیلهای-برای-مشاهده-اجسام-ریز-با-استفاده-از-نور","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F10745\u002Fمیکروسکوپ-نوری-وسیلهای-برای-مشاهده-اجسام-ریز-با-استفاده-از-نور","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F10745\u002Fمیکروسکوپ-نوری-وسیلهای-برای-مشاهده-اجسام-ریز-با-استفاده-از-نور",{"id":281,"title":282,"cat":199,"pic":283,"up_date":284,"title_url":285,"url":286,"legacy_url":287,"cat_title":212,"update_jalali":231},10747,"رنگ‌آمیزی یاخته‌ای: افزودن رنگ برای مشاهده بهتر اجزای یاخته","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fk8NvSQjnUPb1m7f65AO0_200.png","2026-08-13 15:56:53","رنگآمیزی-یاختهای-افزودن-رنگ-برای-مشاهده-بهتر-اجزای-یاخته","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F10747\u002Fرنگآمیزی-یاختهای-افزودن-رنگ-برای-مشاهده-بهتر-اجزای-یاخته","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F10747\u002Fرنگآمیزی-یاختهای-افزودن-رنگ-برای-مشاهده-بهتر-اجزای-یاخته",{"id":289,"title":290,"cat":199,"pic":291,"up_date":292,"title_url":293,"url":294,"legacy_url":295,"cat_title":212,"update_jalali":231},10749,"هماتوکسیلین: رنگی که برای مشاهده هسته یاخته‌ها به کار می‌رود","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fu7fdlSTHmr9gDUfwLPzK_200.png","2026-08-13 15:53:34","هماتوکسیلین-رنگی-که-برای-مشاهده-هسته-یاختهها-به-کار-میرود","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F10749\u002Fهماتوکسیلین-رنگی-که-برای-مشاهده-هسته-یاختهها-به-کار-میرود","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F10749\u002Fهماتوکسیلین-رنگی-که-برای-مشاهده-هسته-یاختهها-به-کار-میرود",{"id":297,"title":298,"cat":199,"pic":299,"up_date":300,"title_url":301,"url":302,"legacy_url":303,"cat_title":212,"update_jalali":231},10750,"بزاق دهان: مایعی ترشح‌شده از غدد بزاقی که به گوارش و مرطوب شدن دهان کمک می‌کند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FN1FdcpR1A0g2Hfoe85wD_200.png","2026-08-13 15:51:37","بزاق-دهان-مایعی-ترشحشده-از-غدد-بزاقی-که-به-گوارش-و-مرطوب-شدن-دهان-کمک-میکند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F10750\u002Fبزاق-دهان-مایعی-ترشحشده-از-غدد-بزاقی-که-به-گوارش-و-مرطوب-شدن-دهان-کمک-میکند","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F10750\u002Fبزاق-دهان-مایعی-ترشحشده-از-غدد-بزاقی-که-به-گوارش-و-مرطوب-شدن-دهان-کمک-میکند",{"id":305,"title":306,"cat":199,"pic":307,"up_date":308,"title_url":309,"url":310,"legacy_url":311,"cat_title":212,"update_jalali":231},10710,"رسوب‌گذاری: ته‌نشین شدن مواد محلول یا معلق و تشکیل لایه‌های جامد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002Fwl0fs2joTLBsuA3sVrAf_200.png","2026-08-13 15:49:38","رسوبگذاری-تهنشین-شدن-مواد-محلول-یا-معلق-و-تشکیل-لایههای-جامد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F10710\u002Fرسوبگذاری-تهنشین-شدن-مواد-محلول-یا-معلق-و-تشکیل-لایههای-جامد","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F10710\u002Fرسوبگذاری-تهنشین-شدن-مواد-محلول-یا-معلق-و-تشکیل-لایههای-جامد",{"id":313,"title":314,"cat":199,"pic":315,"up_date":316,"title_url":317,"url":318,"legacy_url":319,"cat_title":212,"update_jalali":231},10711,"استالاکتیت: قندیل‌های تشکیل‌شده در سقف غار","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fuploads\u002Fnews\u002Fthumbnails\u002FpRT4MBw2dRrS1I4epmZA_200.png","2026-08-13 15:48:09","استالاکتیت-قندیلهای-تشکیلشده-در-سقف-غار","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblogs\u002F10711\u002Fاستالاکتیت-قندیلهای-تشکیلشده-در-سقف-غار","https:\u002F\u002Fgama.ir\u002Fblog\u002F10711\u002Fاستالاکتیت-قندیلهای-تشکیلشده-در-سقف-غار"]